Menü
Yer elması toprak altında oluşan yumruları için yetiştirilen, hasadı tamamen mevsim sonuna ve ilk soğuklara bağlı bir üründür. Toprak üstündeki sapları sararıp kurumaya başladığında yumrular olgunlaşmış demektir; bu da Türkiye genelinde çoğunlukla Ekim ortasından itibaren görülür. Yer elmasında hasadın geç kalması çoğu üründe olduğu gibi kayıp değil, aksine avantaj sağlar: ilk donların ardından yumrulardaki nişasta şekere dönüşür ve tatlanır. Bu yüzden acele bir hasat lezzeti düşürür. Öte yandan hasat çok geciktirilir ve yumrular kış boyu toprakta bırakılırsa bir kısmı çürüyebilir, tarla yabancılaşır ve sonraki yıl istenmeyen sürgünler verir. Yumrunun kabuğu çok ince olduğundan sökme sırasında zedelenme riski yüksektir; zedelenen yumrular hızla bozulur. Bu nedenle yer elmasında hasat zamanlamasını saplardaki kuruma, hava sıcaklığı ve depolama planı birlikte belirler. Doğru zamanda ve dikkatli sökülen yumru hem daha lezzetli hem de daha uzun ömürlü olur.
Yer elması hasadı Türkiye'de genel olarak Ekim ortasından Aralık ortasına kadar uzanır; ılıman Ege ve Akdeniz kıyılarında Kasım boyunca rahatça sürerken, İç Anadolu ve Karadeniz'in soğuk kesimlerinde ilk don beklenerek Kasım sonuna doğru başlanır. Olgunluğun en güvenilir belirtisi toprak üstü aksamdadır: bitkinin sapları ve yaprakları yukarıdan aşağı doğru sararır, kahverengileşir ve kurur. Bu görünüm yumrunun nişasta biriktirmeyi tamamladığını gösterir. İlk hafif donlar geçtikten sonra sökülen yer elmaları belirgin biçimde daha tatlı olur, çünkü soğuk yumrudaki nişastayı şekere çevirir. Olgun yumru elle bastırıldığında sert ve dolgundur, kabuğu pürüzlü ama gergindir. Yumruları kış boyu toprakta bekletip kademeli sökmek mümkündür; don tutmayan bölgelerde bu yöntem doğal bir depo görevi görür. Çok erken, saplar hâlâ yeşilken yapılan hasatta yumrular küçük kalır ve tadı sulu, yavan olur.
Yer elması yumruları toprak altında olduğu için hasat sökme yoluyla yapılır. Küçük alanlarda bel veya çapayla, geniş tarlalarda patates sökme makinesiyle bitkinin biraz uzağından girilerek yumru kümesi toprakla birlikte kaldırılır; doğrudan bitki dibine vurmak yumruları keser. Kabuk çok ince olduğundan sökülen yumrular sertçe çarpılmamalı, üzerlerindeki toprak hafifçe silkelenerek alınmalıdır. Olgunluk sapların tamamen kurumuş olmasından ve yumrunun sert, dolgun yapısından anlaşılır. Hasattan sonra yumrular yıkanmadan, üzerindeki toprakla birlikte serin ve nemli bir ortamda saklanırsa daha uzun dayanır; yıkanmış yumru çabuk pörsür ve buruşur. Kısa süreli muhafaza için kum içinde veya buzdolabının nem bölmesinde, uzun süre için ise dondan korunan toprak hendekte bekletmek yaygın bir yöntemdir. Zedelenmiş ve kesilmiş yumrular ayıklanıp önce tüketilmelidir.
Türkiye'de genellikle Ekim ortasından Aralık ortasına kadar hasat edilir. Ilıman kıyı bölgelerinde Kasım boyunca sürer; İç Anadolu ve soğuk bölgelerde ilk donlardan sonra, Kasım sonuna doğru başlanması yumrunun tatlanması için tercih edilir.
En belirgin işaret toprak üstündeki saplardır: yapraklar ve gövde yukarıdan aşağı sararıp kurur. Bu, yumruların nişasta biriktirmeyi tamamladığını gösterir. Olgun yumru elle bastırıldığında sert ve dolgundur.
Soğuk, yumrudaki nişastayı şekere dönüştürür ve yer elmasını belirgin biçimde tatlandırır. Bu nedenle don tutmayan yerlerde bile hava soğuduktan sonra hasat lezzeti artırır.
Kabuğu ince olduğu için yıkanmadan, üzerindeki toprakla serin ve nemli ortamda saklanır. Kum içinde, buzdolabının nem bölmesinde ya da dondan korunan toprak hendekte bekletilebilir; zedelenmiş yumrular önce tüketilmelidir.
Kaynak: T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı. Hasat dönemleri çeşit, bölge ve yıllık iklim koşullarına göre değişebilir.
Hasat dönemi yaklaşırken Harman üzerinde güncel yer elması ilanlarını inceleyin ya da kendi ürününüzü ücretsiz ilan verin.
Satılık Yer Elması İlanları Yer Elması Üreticileri Ücretsiz İlan Ver Yer Elması Nasıl Saklanır Yer Elması Yetiştiriciliği Tüm Yer Elması BilgileriZorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni
