Menü
Sofralık üzümde hasat, salkımın gözle görülür şeker birikimini tamamladığı dönemde başlar ve diğer birçok meyvenin aksine kopardıktan sonra olgunlaşmadığı için zamanlama hayati önem taşır. Asma üzerinde bırakılan her ek gün tane şekerini bir miktar artırsa da, tam olgunlukta toplanmayan salkımlar tane çatlaması, güneş yanığı ve eşek arısı zararına açık hale gelir; geç kalınırsa taneler sap dibinden gevşeyip dökülmeye başlar. Türkiye'de sofralık üzüm sezonu Marmara ve Ege'nin erkenci bağlarında temmuz sonunda açılır, İç Anadolu ve yüksek rakımlı bağlarda ekim ortasına kadar uzanır. Erkenci çeşitlerde bir tek günün bile pazara giriş fiyatını belirlediği, geççi ve yüksek rakım üzümlerinde ise beklemenin aromayı ve şeker-asit dengesini güçlendirdiği bilinir. Bu nedenle hasat kararı takvimden çok salkımın olgunluk göstergelerine bakılarak verilmeli, her salkım kendi olgunluğuna geldiğinde birkaç el geçişiyle toplanmalıdır.
Marmara ve Trakya'nın erkenci sofralık bağlarında (Tekirdağ, Yalova, Balıkesir) Trakya İlkeren ve Cardinal gibi çeşitler temmuz sonu ile ağustos başında pazara girer. Ege'de, özellikle Manisa havzasında çekirdeksiz Sultani üzümünün sofralık hasadı ağustos boyunca yoğunlaşıp eylüle taşar. Denizli, Tokat ve Kalecik (Ankara) gibi daha serin ve yüksek rakımlı bağlarda aynı çeşitler eylül ortası ile ekime kadar sarkar; rakım yükseldikçe olgunlaşma gecikir ama aroma ve şeker yoğunluğu artar. Olgunluk belirtileri çeşide göre değişir: beyaz üzümlerde yeşil tonun saydam sarı-amber renge dönmesi, siyah ve kırmızı çeşitlerde rengin tane dibine kadar tam oturması ana göstergedir. Tane yumuşar, çekirdek kahverengileşir, tat keskin ekşilikten kaybolarak belirgin tatlılığa döner. Sofralık üzümde genel olarak briks değeri 16 üzerine çıktığında, salkım sapı odunsulaşıp kahverengiye döndüğünde hasat olgunluğuna ulaşılmış sayılır.
Sofralık üzüm tamamen elle, salkım salkım toplanır; makineli hasat şaraplık ve kurutmalık üzüme özgü olup sofralık kalitesini bozar. Kesim için ucu sivri bağ makası kullanılır, salkım sapından kesilir ve taneler ele değdirilmeden saptan tutularak kasaya yerleştirilir; tanedeki ince mum tabakası (pus) silinmemeli, korunmalıdır çünkü tazeliğin ve raf ömrünün göstergesidir. Hasat günün serin saatlerinde, sabah çiyi kalktıktan sonra yapılır; sıcak öğle saatlerinde toplanan üzüm çabuk yumuşar. Olgunluk eşit olmadığı için bağ birkaç el geçişiyle toplanır, sadece tam renklenmiş salkımlar alınır. Toplanan salkımlar tek sıra halinde delikli kasalara dizilir, ezilme önlenir ve hızla gölgeye alınır. Kısa süreli muhafazada serin, nemli ve havadar bir ortam tane buruşmasını geciktirir; uzun muhafaza için soğuk hava deposu gerekir, ancak sofralık üzüm dış mekanda bekletildikçe hızla su kaybedip değer yitirir.
En güvenilir göstergeler renk, tat ve sap durumudur. Beyaz çeşitlerde yeşil renk saydam sarı-ambere döner, siyah çeşitlerde renk tane dibine kadar tam oturur. Tat keskin ekşilikten çıkıp belirgin tatlıya döner, çekirdek kahverengileşir ve salkım sapı odunsulaşır. Bu belirtiler birlikte görüldüğünde salkım hasada hazırdır.
Hayır. Üzüm klimakterik olmayan bir meyvedir; daldan kesildikten sonra şekeri artmaz, sadece su kaybeder. Bu yüzden tam olgunlaşmadan toplanan salkım hep ekşi kalır. Olgunluğun asmada tamamlanması ve hasadın o noktada yapılması şarttır.
Asmada fazla bekleyen salkımlarda taneler sap dibinden gevşeyip dökülür, güneş yanığı ve çatlama görülür, eşek arısı ve sirke sineği zararı artar. Yağışla birlikte çürüklük başlar. Bu nedenle olgunluğa gelen salkımlar geciktirilmeden, birkaç el geçişiyle toplanmalıdır.
Hayır. Tanelerin üzerindeki ince beyaz pus doğal bir mum tabakasıdır; tazeliği ve su kaybına karşı korumayı sağlar. Hasatta ve taşımada taneye mümkün olduğunca dokunmadan, saptan tutarak çalışmak bu tabakanın korunmasına ve raf ömrünün uzamasına yardımcı olur.
Kaynak: Ankara Üniversitesi - Üzümlerde Olgunluk, Hasat ve Muhafaza. Hasat dönemleri çeşit, bölge ve yıllık iklim koşullarına göre değişebilir.
Hasat dönemi yaklaşırken Harman üzerinde güncel sofralık üzüm ilanlarını inceleyin ya da kendi ürününüzü ücretsiz ilan verin.
Satılık Sofralık Üzüm İlanları Sofralık Üzüm Üreticileri Ücretsiz İlan Ver Tüm Sofralık Üzüm BilgileriZorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni
