Yonca yetiştiriciliğinde sık görülen hastalık ve zararlıların belirtileri, etmenleri ve önleyici kültürel önlemleri. Aşağıdaki bilgiler resmi kaynaklara dayanır ve tanıtım amaçlıdır; kesin teşhis ve kimyasal mücadele için İl/İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğüne danışılmalıdır.
Yonca Hastalıkları
Yonca Yaprak Lekesi
Pseudopeziza medicaginis
Belirti: Yaprakların üst yüzeyinde önce küçük sarı, sonra kahverengiye dönen yuvarlak lekeler oluşur. Lekelerin ortasında koyu kabarcık şeklinde nokta görülür. Şiddetli durumda alt yapraklar sararıp dökülür ve verim düşer.
Etmen / koşul: Serin ve nemli hava ile yağışlı dönemlerde fungus hızla yayılır.
Önlem: Hastalıklı bitki artıkları toplanıp imha edilmeli, biçim zamanlaması erkene alınmalı ve dayanıklı çeşit tercih edilmelidir.
Yonca Pası
Uromyces striatus
Belirti: Yaprak ve sap üzerinde pas renginde, kahverengi-kızıl kabarık püstüller belirir. Püstüller patladığında toz halinde sporlar saçılır. Yapraklar zamanla sararıp kurur ve dökülür.
Etmen / koşul: Ilık ve nemli koşullarda, özellikle sık dikilmiş tarlalarda hastalık artar.
Önlem: Hastalıklı yonca erken biçilmeli, tarla artıkları temizlenmeli ve havalanmayı artıran sıklıkta ekim yapılmalıdır.
Antraknoz
Colletotrichum trifolii
Belirti: Sap ve gövdenin alt kısımlarında çökük, koyu kenarlı elips şeklinde lekeler oluşur. Lekeler birleşince sap kuşaklanır ve üst kısım solup ölür. Tarlada dağınık biçimde kuruyan bitkiler görülür.
Etmen / koşul: Sıcak ve nemli yaz koşullarında etmen toprak ve bitki artıklarında barınarak yayılır.
Önlem: Dayanıklı çeşit kullanılmalı, münavebe uygulanmalı ve hastalıklı bitki artıkları tarladan uzaklaştırılmalıdır.
Fusarium Solgunluğu
Fusarium oxysporum
Belirti: Bitkilerde önce gün ortasında sonra kalıcı solgunluk görülür. Kök ve kök boğazı kesildiğinde iletim demetlerinde kahverengi renklenme fark edilir. Hastalıklı bitkiler bodurlaşır ve zamanla kurur.
Etmen / koşul: Toprak kaynaklı etmen, yaralı köklerden ve sıcak topraklarda daha kolay bulaşır.
Önlem: Temiz ve dayanıklı çeşit tohumu kullanılmalı, uzun süreli münavebe yapılmalı ve drenaj iyileştirilmelidir.
Yonca Mildiyösü
Peronospora aestivalis
Belirti: Yaprakların üst yüzeyinde soluk sarımsı lekeler, alt yüzeyinde ise gri-mor renkli kül gibi örtü oluşur. Genç sürgünler bodurlaşıp kıvrılır. Nemli sabahlarda kadifemsi tüylü tabaka belirgin görülür.
Etmen / koşul: Serin, yüksek nemli ve çiğli havalarda hastalık hızla gelişir.
Önlem: Sık ekimden kaçınılmalı, havalanma artırılmalı ve hastalıklı ilk biçim erken alınarak tarla temizlenmelidir.
Yonca Zararlıları
Yonca Hortumlu Böceği
Hypera postica
Zarar şekli: Yeşil renkli larvalar yaprakları kemirerek delik ve pencere şeklinde yenikler bırakır. Yoğun zararda taze sürgünler iskelet gibi kalır ve tarla uzaktan ağarmış görünür. Erginler de yaprak kenarlarından beslenir.
Koşul: İlkbaharda sıcaklığın artmasıyla larva çıkışı yoğunlaşır ve birinci biçim öncesi zarar verir.
Önlem: Erken biçim yapılarak larva popülasyonu kırılmalı ve tarla yabancı otlardan temiz tutulmalıdır.
Yonca Yaprak Biti
Acyrthosiphon pisum
Zarar şekli: Sürgün uçlarında ve yaprak altlarında küme halinde yeşil bitler bitki özsuyunu emer. Yapraklar kıvrılır, sararır ve bitki bodurlaşır. Salgıladıkları tatlımsı madde üzerinde is gibi siyah tabaka oluşur.
Koşul: Ilık ve kurak geçen ilkbahar dönemlerinde hızla çoğalır.
Önlem: Doğal düşmanları korunmalı, aşırı azotlu gübrelemeden kaçınılmalı ve bulaşık tarla erken biçilmelidir.
Önemli uyarı: Bu sayfa hastalık ve zararlıları tanıma amacıyla anlatır; ilaç ve doz önerisi içermez. Kimyasal mücadele yalnızca ruhsatlı bitki koruma ürünleriyle, etiket talimatına ve resmi Zirai Mücadele Teknik Talimatlarına uygun yapılmalıdır. Kesin teşhis ve uygulama için en yakın İl/İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğüne veya reçete yazmaya yetkili kişiye danışın.
Sık Sorulan Sorular
Yonca yonca yaprak lekesi belirtileri nelerdir?
Yaprakların üst yüzeyinde önce küçük sarı, sonra kahverengiye dönen yuvarlak lekeler oluşur. Lekelerin ortasında koyu kabarcık şeklinde nokta görülür. Şiddetli durumda alt yapraklar sararıp dökülür ve verim düşer.
Yonca yonca pası belirtileri nelerdir?
Yaprak ve sap üzerinde pas renginde, kahverengi-kızıl kabarık püstüller belirir. Püstüller patladığında toz halinde sporlar saçılır. Yapraklar zamanla sararıp kurur ve dökülür.
Yonca antraknoz belirtileri nelerdir?
Sap ve gövdenin alt kısımlarında çökük, koyu kenarlı elips şeklinde lekeler oluşur. Lekeler birleşince sap kuşaklanır ve üst kısım solup ölür. Tarlada dağınık biçimde kuruyan bitkiler görülür.
Yonca yonca hortumlu böceği zararı nasıl anlaşılır?
Yeşil renkli larvalar yaprakları kemirerek delik ve pencere şeklinde yenikler bırakır. Yoğun zararda taze sürgünler iskelet gibi kalır ve tarla uzaktan ağarmış görünür. Erginler de yaprak kenarlarından beslenir.
Yonca yonca yaprak biti zararı nasıl anlaşılır?
Sürgün uçlarında ve yaprak altlarında küme halinde yeşil bitler bitki özsuyunu emer. Yapraklar kıvrılır, sararır ve bitki bodurlaşır. Salgıladıkları tatlımsı madde üzerinde is gibi siyah tabaka oluşur.
Kaynak: Entofito Bitki Koruma - Yonca Fungal Hastalıkları Hakkında Genel Bilgiler (bağlantı). Zirai mücadele için TAGEM Zirai Mücadele Teknik Talimatları (TAGEM Yayınlar).
Deneyimini iyileştirmek için çerez kullanıyoruz. Zorunlu olmayanlar yalnızca onayınla çalışır. Detay: Çerez Aydınlatma Metni.
Çerez Tercihleri
Zorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni
+ Kesinlikle Gerekli (Zorunlu) ÇerezlerHer Zaman Aktif
Oturum, güvenlik ve dil tercihi gibi sitenin çalışması için gereklidir. Devre dışı bırakılamaz.
+ İşlevsel Çerezler
Önceki ziyaret ve seçimlerinize dayanarak (örn. son aramalar, favori filtreler) daha kişisel bir deneyim sunar; üçüncü taraf tedarikçiler tarafından yerleştirilebilir.
Yurt Dışı Aktarım İzniAçık rıza metni kapsamında onay vermek için imleci kaydırın.
+ Performans ve Analitik Çerezleri
İnternet Sitesi ziyaret ve trafiğini takip ve analiz etmemizi sağlar; hangi alanların sık ya da seyrek ziyaret edildiğini görüp trafiği optimize ederiz.
Yurt Dışı Aktarım İzni (Google)Açık rızanızı vermeniz halinde, Google Analytics çerezleriyle işlenen kişisel verileriniz raporlama amacıyla yurt dışında yerleşik Google LLC'ye aktarılabilecektir.
+ Kişiselleştirilmiş Reklam ve Pazarlama Çerezleri
Görüntüleme geçmişinize ve ziyaretçi profilinize uygun olarak, sitede veya site harici mecralarda kişiselleştirilmiş ürün ve hizmet tanıtımı yapmak için kullanılır.
Yurt Dışı Aktarım İzni (Facebook)Açık rızanızı vermeniz halinde, Facebook Pixel çerezleriyle işlenen kişisel verileriniz kişiselleştirilmiş reklam sunumu amacıyla yurt dışında yerleşik Meta Inc.'e aktarılabilecektir.
