Menü
Yonca (Medicago sativa), Türkiye yem bitkileri üretiminin temel taşlarından biridir ve çok yıllık yapısı, yüksek protein içeriği ile hem büyükbaş hem küçükbaş hayvancılıkta vazgeçilmez bir kaba yem kaynağıdır. Ülkemizde yonca üretimi hem yurt içinde ıslah edilmiş tescilli çeşitlere hem de uzun yıllar boyunca yörelerine uyum sağlamış yerel ekotiplere dayanır. Tescilli çeşitler genellikle Tarla Bitkileri Merkez Araştırma Enstitüsü ve bağlı araştırma kuruluşları tarafından, biçim sayısı, kışa dayanıklılık, kuraklığa tolerans ve ot kalitesi gibi özellikler öne çıkarılarak geliştirilmiştir. İç Anadolu, Doğu Anadolu ve Geçit Bölgeleri yonca yetiştiriciliğinin yoğunlaştığı alanlardır; bu bölgelerin farklı iklim koşulları çeşit tercihini doğrudan etkiler. Örneğin soğuk bölgelerde kışa dayanıklılık, sıcak ve kurak alanlarda ise su kullanım etkinliği öne çıkar. Çeşit seçiminde biçim sayısı, sap ince yapısı, yaprak oranı ve dinlenme grubu gibi ölçütler yıllık ot veriminin ve besin değerinin belirleyicisidir. Aşağıda Türkiye koşullarında yetiştirilen tescilli yonca çeşitleri ile öne çıkan yerel ekotipler; olgunlaşma dönemleri, verim özellikleri, uyum sağladıkları bölgeler ve kullanım alanları bakımından ele alınmıştır. Bu bilgiler üreticinin kendi bölgesine ve üretim amacına en uygun çeşidi belirlemesine yardımcı olacak niteliktedir.
Türkiye koşullarında ıslah edilmiş, uzun yıllardır yaygın olarak yetiştirilen tescilli bir yonca çeşididir. İç Anadolu ve geçit bölgelerinin sulanabilir alanlarına iyi uyum sağlar, kışa dayanıklılığı yeterli düzeydedir. Yaprak oranının yüksek olması ot kalitesini artırır ve vejetasyon boyunca birden fazla biçim vermesiyle bilinir. Kuru ot ve silaj üretiminde tercih edilir.
Tarla Bitkileri Merkez Araştırma Enstitüsü kaynaklı, İç Anadolu iklimine uyum için geliştirilmiş tescilli bir çeşittir. Sulu koşullarda düzenli biçim veren, sapları görece ince ve yaprak oranı yüksek bir yapıya sahiptir. Kaba yem kalitesinin korunması istenen büyükbaş hayvan işletmelerinde kuru ot amaçlı yetiştirilir. Soğuk kış koşullarına orta-iyi düzeyde dayanır.
Türkiye tescil listesinde yer alan, çok biçimli üretime uygun bir yonca çeşididir. Bahar biçiminden itibaren hızlı gelişme göstererek sezon boyunca birkaç biçim alınmasına imkan verir. Sulanabilir tarım alanlarında yoğun ot üretimi için değerlendirilir. Yeşil ot, kuru ot ve silaj gibi farklı kullanım amaçlarına uygundur.
Konya bölgesi ve çevresindeki üretim koşulları dikkate alınarak geliştirilmiş tescilli bir çeşittir. İç Anadolunun kıraç ve serin geçen kış koşullarına uyum sağlaması bakımından öne çıkar. Kök yapısının güçlü olması çok yıllık üretimde tarlada kalıcılığını destekler. Bölgesel yem üretiminde kuru ot amaçlı yaygın kullanılır.
İç Anadolunun Kayseri ve çevresinde uzun yıllar boyunca yörenin iklimine uyum sağlamış yerel bir ekotiptir. Kurağa ve sıcağa toleransı yüksektir, sulama olanağının sınırlı olduğu alanlarda dahi tatmin edici verim verebilir. Yerel üreticiler tarafından tohumu geleneksel olarak üretilip yayılmıştır. Kuru ot ve mera destekli hayvancılıkta değerlendirilir.
Doğu Anadolunun yüksek rakımlı ve sert kış koşullarına uyum sağlamış yerel bir ekotiptir. En belirgin özelliği soğuğa ve kışa dayanıklılığının yüksek olmasıdır. Vejetasyon dönemi kısa olan bölgelerde genellikle iki biçime uygun gelişme gösterir. Bölge hayvancılığı için önemli bir kaba yem kaynağı olarak yetiştirilir.
Seçimde bölgenin iklimi belirleyicidir. Doğu Anadolu gibi soğuk bölgelerde Erzurum yoncası gibi kışa dayanıklı çeşitler, İç Anadolunun sulu alanlarında Bilensoy-80, Elçi ve Verko gibi çok biçimli tescilli çeşitler, kurak koşullarda ise Kayseri yoncası gibi yerel ekotipler öne çıkar. Sulama olanağı, hedeflenen biçim sayısı ve kullanım amacı da tercihte dikkate alınmalıdır.
Tescilli çeşitler araştırma kuruluşları tarafından belirli özellikler için ıslah edilmiş ve Tohumluk Tescil ve Sertifikasyon Merkezi tarafından kayıt altına alınmış, sertifikalı tohumu bulunan çeşitlerdir. Yerel ekotipler ise bir yörede uzun yıllar boyunca doğal seçilimle uyum sağlamış populasyonlardır. Ekotipler bölgesel koşullara uyumlu olsa da tohum tekdüzeliği ve verim güvencesi bakımından tescilli çeşitlerden farklılık gösterebilir.
Biçim sayısı çeşide, iklime ve sulama olanağına göre değişir. İç Anadolunun sulanabilir alanlarında çok biçimli tescilli çeşitlerle sezon boyunca birden fazla biçim alınabilirken, Doğu Anadolunun yüksek ve serin bölgelerinde vejetasyon süresi kısa olduğu için biçim sayısı daha azdır. Biçim, genellikle bitki çiçeklenme başlangıcındayken yapıldığında ot kalitesi en yüksek düzeyde olur.
Yonca üretimi ülke genelinde yayılmış olmakla birlikte İç Anadolu, Doğu Anadolu ve geçit bölgelerinde yoğunlaşmıştır. Sulama imkanının bulunduğu ovalar yüksek verimli üretime uygundur. Kayseri ve Konya gibi İç Anadolu illeri ile Erzurum çevresi, hem tescilli çeşitlerin hem de yörelerine uyum sağlamış yerel ekotiplerin yetiştirildiği önemli üretim merkezleridir.
Yonca öncelikle hayvan beslemede kaba yem kaynağı olarak kullanılır. Yüksek protein içeriği nedeniyle kuru ot, yeşil ot ve silaj yapımında değerlendirilir. Ayrıca çok yıllık ve baklagil bir bitki olması sayesinde toprakta azot bağlayarak münavebe içinde toprak verimliliğini destekler. Bu özelliği onu hem yem üretiminde hem de sürdürülebilir tarım uygulamalarında önemli kılar.
Kaynak: Tohumluk Tescil ve Sertifikasyon Merkez Müdürlüğü (TTSM) ve Tarla Bitkileri Merkez Araştırma Enstitüsü. Çeşit özellikleri bölge ve koşullara göre değişebilir.
Aradığınız yonca çeşidini Harman üzerinde bulun ya da ürününüzü ücretsiz ilan verin.
Satılık Yonca İlanları Yonca Üreticileri Yonca Fiyatları Yonca Yetiştiriciliği Tüm Yonca BilgileriZorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni
