Menü
Turp (Raphanus sativus), Türkiye mutfağında hem taze salatalarda hem de kış aylarında geleneksel yiyecek olarak yaygın biçimde tüketilen serin iklim sebzesidir. Ülkemizde turp, kök renginden büyüklüğüne ve olgunlaşma süresine göre birbirinden belirgin şekilde ayrılan gruplara ayrılır. Küçük, hızlı olgunlaşan kırmızı salata turpları ilkbahar ve sonbaharda kısa sürede hasat edilirken; bayır turbu, siyah turp ve beyaz turp gibi iri kök yapan tipler daha çok kış turbu olarak sonbahar sonunda toplanır ve uzun süre saklanabilir. Ege Bölgesi, özellikle İzmir ve Aydın çevresi, iri beyaz bayır turbunun önemli üretim merkezidir; siyah turp ise iç bölgelerde ve halk arasında geleneksel kullanımıyla tanınır. Turpun serin havayı sevmesi, çimlenmeden hasada kadar geçen sürenin kısa olması ve farklı tiplerinin farklı mevsimlere uyum sağlaması, onu bahçelerde ve ticari üretimde çok yönlü bir sebze haline getirir. Aşağıda Türkiye koşullarında yetiştirilen başlıca turp tipleri, olgunlaşma dönemleri, yetiştiği bölgeler ve kullanım alanlarıyla birlikte tanıtılmaktadır.
Küçük, yuvarlak veya oval, parlak kırmızı kabuklu ve beyaz etli turp tipidir. Ekimden sonra yaklaşık 25-35 günde hasat olgunluğuna gelmesiyle en hızlı yetişen turplardandır ve ilkbahar ile sonbaharda peş peşe ekilebilir. Yumuşak, hafif acımsı eti nedeniyle çoğunlukla taze olarak salatalarda ve garnitür olarak tüketilir. Kısa sürede olgunlaşması sayesinde ev bahçelerinde ve seralarda yaygın olarak yetiştirilir.
İri, uzun veya konik yapıda, beyaz kabuklu ve beyaz etli bir kış turbudur. Ege Bölgesinde, özellikle İzmir ve Aydın çevresinde önemli ölçüde üretilir ve bölge pazarlarında geleneksel bir üründür. Sonbahar sonu ve kış aylarında hasat edilir; iri kökleri serin koşullarda uzun süre saklanabilir. Sulu ve gevrek eti taze tüketimde ve turşuda değerlendirilir.
Koyu, siyahımsı kabuğu ve beyaz sert etiyle diğer turplardan kolayca ayrılan kış turbudur. Keskin ve baharatlı bir tada sahiptir; halk arasında geleneksel olarak sıkıştırılıp suyu tüketilir. Sonbaharda ekilip kış boyunca hasat edilebilir ve depolamaya oldukça dayanıklıdır. İç Anadolu ve iç bölgelerde daha çok bilinir, iri kökleri düşük sıcaklıklarda uzun süre bozulmadan kalır.
Uzun, silindirik ve iri yapıda, tamamen beyaz kabuklu ve beyaz etli bir turp tipidir. Bayır turbuna göre daha yumuşak ve daha az keskin bir tada sahiptir. Serin sonbahar ve kış döneminde yetiştirilir; taze tüketimin yanı sıra turşu ve yemeklerde kullanılır. Verimli, nemli ve derin topraklarda uzun kök yapısını daha iyi geliştirir.
Sonbahar sonunda hasat edilen, iri kök yapan ve kış boyunca saklanmaya elverişli turpların genel grubudur. Yaz turplarına göre daha yavaş olgunlaşır ancak kökleri daha büyük ve dayanıklıdır. Soğuk depo veya serin ortamlarda uzun süre tazeliğini koruduğu için kış aylarında pazarda bulunur. Genellikle beyaz veya siyah kabuklu iri tipleri kapsar.
Turp serin iklim sebzesi olduğu için ilkbahar ve sonbahar başlıca ekim dönemleridir. Küçük kırmızı salata turpları ekimden yaklaşık 25-35 gün sonra hasat edilir. Bayır turbu, siyah turp ve beyaz turp gibi iri kış turpları ise sonbahar sonunda ve kış aylarında hasat edilir.
Kırmızı turp küçük, hızlı olgunlaşan ve çoğunlukla taze salatalık olarak tüketilen bir salata turbudur. Bayır turbu ise iri, uzun, beyaz kabuklu bir kış turbudur; daha geç olgunlaşır, daha büyük kök yapar ve uzun süre saklanabilir.
Siyah turp koyu, siyahımsı kabuğu ve keskin, baharatlı tadıyla diğer turplardan ayrılır. Halk arasında geleneksel olarak suyu sıkılarak tüketilir. Depolamaya dayanıklı olması nedeniyle kış boyunca kullanılabilen bir kış turbudur.
Turp, gevrek ve düzgün kök geliştirebilmesi için gevşek, iyi işlenmiş, derin ve iyi drene olan topraklarda daha iyi sonuç verir. Özellikle uzun kök yapan bayır turbu ve beyaz turp tipleri taşsız ve derin topraklarda daha düzgün kök oluşturur. Düzenli sulama, köklerin sulu ve çatlaksız olmasına yardımcı olur.
Küçük kırmızı salata turpları çabuk yumuşadığı için kısa sürede tüketilmelidir. Buna karşın bayır turbu, siyah turp ve beyaz turp gibi iri kış turpları serin ve nemli koşullarda uzun süre tazeliğini koruyabilir; bu nedenle kış aylarında pazarda bulunabilir.
Kaynak: T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı - Tarımsal Araştırmalar ve Politikalar Genel Müdürlüğü (TAGEM). Çeşit özellikleri bölge ve koşullara göre değişebilir.
Aradığınız turp çeşidini Harman üzerinde bulun ya da ürününüzü ücretsiz ilan verin.
Satılık Turp İlanları Turp Üreticileri Turp Fiyatları Turp Yetiştiriciliği Tüm Turp BilgileriZorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni
