Menü
Salatalık, Türkiye sofralarının yaz kış vazgeçilmezi olan, hem taze tüketilen hem de turşusu kurulan bir sebzedir. Çeşit zenginliği büyük ölçüde kullanım amacına ve yetiştirme ortamına göre şekillenir. Bir yanda ince kabuklu, çekirdeği az, doğrudan sofraya giren sofralık ve seralık tipler; diğer yanda küçük boylu, sık dokulu, turşu için hasat edilen turşuluk tipler yer alır. Boy ölçüsü de belirleyicidir: avuç içine sığan mini salatalıklardan, otuz kırk santimi bulan uzun Hollanda tipine kadar geniş bir yelpaze vardır. Türkiye'de üretimin önemli bölümü Antalya, Mersin, Muğla gibi Akdeniz illerindeki seralarda gerçekleşir; açık tarla üretimi ise iç bölgelere ve yaz aylarına yayılır. Çengelköy gibi yöreyle özdeşleşmiş yerel çeşitler kültürel bir değer taşırken, Beith Alpha ve çeşitli F1 melez çeşitler seracılığın belkemiğini oluşturur. Kabuk kalınlığı, çekirdek yoğunluğu, kabuk üzerindeki dikencik ve renk tonu, acılık düzeyi ve raf ömrü çeşitler arasındaki temel farkları belirler. Aşağıda Türkiye'de yaygın olarak yetiştirilen ve bilinen salatalık çeşitlerini ayırt edici özellikleriyle bulabilirsiniz.
İstanbul Boğazı'nın Çengelköy yöresiyle özdeşleşmiş yerel bir çeşittir. Kısa boylu, ince kabuklu, çıtır dokulu ve belirgin tatlımsı aromasıyla tanınır. Genellikle doğrudan sofralık olarak taze tüketilir ve coğrafi kimliği olan geleneksel bir üründür.
Türkiye seracılığının en yaygın tipidir; kısa ile orta boylu, koyu yeşil, ince kabuklu ve neredeyse çekirdeksizdir. Kabuğu pürüzsüz ve dikencisiz olduğundan soyulmadan yenebilir. Antalya ve Mersin seralarında yıl boyu üretilir.
Otuz ile kırk santime ulaşan uzun, ince ve çekirdeksiz seralık bir tiptir. İngiliz salatalığı olarak da anılır, ince kabuğu ve az su kaybı nedeniyle çoğu zaman streç filme sarılı satılır. Marketlerde tekli olarak yaygındır.
Küçük boylu, sık ve sert dokulu, kabuğu dikencikli turşuluk çeşittir. Genç ve minik hasat edildiğinde turşuda çıtırlığını korur, kolay yumuşamaz. Turşu sanayisinin ve ev turşuculuğunun temel hammaddesidir.
Açık tarlada, özellikle yaz aylarında yetişen orta ile iri boylu sofralık tiptir. Kabuğu Beith Alpha'ya göre daha kalın ve çekirdeği daha belirgindir. Bol sulu yapısıyla yaz salataları ve cacık için tercih edilir.
Salatalığa benzeyen ancak botanik olarak kavun akrabası olan, uzun ve kıvrık bir çeşittir. Diyarbakır ve Güneydoğu başta olmak üzere Anadolu'da yaygındır, tüylü kabuğu soyularak taze yenir ya da yemeği yapılır. Serin ve hafif tatlımsı bir aroması vardır.
Türkiye seralarında uzun yıllardır tanınan, verimli ve hastalıklara dayanıklı bir F1 melez sera çeşididir. Beith Alpha tipinde, düzgün ve parlak koyu yeşil meyveler verir. Erkenci yapısı ve yüksek verimiyle üreticiler arasında yaygındır.
On santim civarında, avuç içine sığan küçük boylu, çekirdeksiz ve tatlımsı seralık tiptir. Snack ya da aperatif salatalık olarak paketli satılır. Kabuğu çok ince olduğu için soyulmadan atıştırmalık olarak tüketilir.
Açık tarlada yer üzerinde yayılarak büyüyen, kısa boylu ve daha koyu yeşil kabuklu geleneksel bir tiptir. Kabuğu üzerinde belirgin dikencikler bulunur, dokusu serttir. Hem sofralık hem küçük hasatta turşuluk olarak değerlendirilir.
Döllenmeye ihtiyaç duymadan meyve bağlayan partenokarpik melez çeşitlerdir; içi çekirdeksiz, kabuğu ince ve düzgündür. Kapalı seralarda arı olmadan da meyve tutması nedeniyle modern seracılıkta tercih edilir. Raf ömrü ve görünümü ön plandadır.
Sofralık tipler (Beith Alpha, Hollanda, Çengelköy) ince kabuklu, çekirdeği az ve taze tüketime uygundur. Turşuluk kornişon çeşitleri ise küçük, sert ve sık dokuludur; turşuda çıtırlığını koruyup kolay yumuşamadığı için tercih edilir.
Türkiye'de üretimin büyük bölümü Antalya, Mersin ve Muğla seralarında Beith Alpha tipi ve Silor gibi F1 melez sera çeşitleridir. İnce kabuklu, çekirdeksiz ve yıl boyu üretilebilmeleri bu tipleri yaygın kılar.
Çengelköy salatalığı İstanbul'un Çengelköy yöresine özgü yerel bir çeşittir. Kısa boyu, çok ince kabuğu, çıtır dokusu ve belirgin tatlımsı aromasıyla ayrışır; coğrafi kimliği olan geleneksel bir sofralık üründür.
Acur görünüş ve kullanım olarak salatalığa benzese de botanik olarak kavun akrabasıdır. Uzun, kıvrık ve tüylü kabukludur; özellikle Güneydoğu Anadolu'da soyularak taze yenir veya yemeği yapılır.
Kaynak: T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı - Atatürk Bahçe Kültürleri Merkez Araştırma Enstitüsü (Yalova). Çeşit özellikleri bölge ve koşullara göre değişebilir.
Aradığınız salatalık çeşidini Harman üzerinde bulun ya da ürününüzü ücretsiz ilan verin.
Satılık Salatalık İlanları Salatalık Üreticileri Salatalık Fiyatları Salatalık Yetiştiriciliği Tüm Salatalık BilgileriZorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni
