Menü
Türkiye, dünyanın önde gelen karpuz üreticilerinden biridir ve Çukurova'dan Diyarbakır ovasına, Antalya seralarından Karacabey'e kadar geniş bir üretim coğrafyasına sahiptir. Karpuzda çeşit ayrımı öncelikle kabuk deseni (düz koyu yeşil, çizgili ya da gri) ve meyve şekli (yuvarlak veya uzun oval) üzerinden yapılır. Bunun yanında etin rengi (kırmızı ya da sarı), çekirdek durumu (çekirdekli veya çekirdeksiz melez), meyve iriliği ve olgunlaşma erkenciliği çeşitleri birbirinden ayıran temel özelliklerdir. Erkenci ve küçük meyveli tipler örtü altında Antalya ve Mersin'de ilk hasadı verirken, iri ve dayanıklı çeşitler açık tarlada yaz ortasında ürün olur. Pazarda çoğunlukla F1 melez çeşitler yer alır çünkü bunlar homojen irilik, taşımaya dayanıklı kabuk ve yüksek şeker oranı sunar. Diyarbakır karpuzu gibi bazı yöresel tipler ise coğrafi kimlikleriyle öne çıkar. Aşağıda Türkiye'de üretimi ve tüketimi yaygın olan karpuz çeşitlerini renk, şekil, kullanım ve bölge özellikleriyle bulabilirsiniz.
Türkiye'de açık tarlada en yaygın yetiştirilen çeşitlerden biridir; yuvarlak-oval, açık yeşil zemin üzerine koyu yeşil çizgili kabuğuyla tanınır. Eti parlak kırmızı, çekirdekleri küçük ve şeker oranı yüksektir. Taşımaya dayanıklı olduğu için hem yerel pazara hem sevkiyata uygundur.
Koyu yeşil, neredeyse desensiz ince kabuklu, küçük ve yuvarlak bir çeşittir. Erkenci olması ve az yer kaplaması nedeniyle sevilir; eti koyu kırmızı ve tatlıdır. Küçük aile tüketimi ve erken sezon için tercih edilir.
Uzun oval, silindirik gövdeli ve açık gri-yeşil kabuklu iri bir çeşittir. Kalın kabuğu sayesinde çatlamaya ve uzun mesafe taşımaya dayanıklıdır. Eti kırmızı, lifsiz yapıdadır ve daha çok sevkiyat pazarında değerlendirilir.
Charleston tipine benzer uzun oval şekilde, ancak açık zemin üzerine belirgin koyu yeşil çizgilerle görünür. İri meyveli, kırmızı etli ve tatlıdır. Tarla koşullarında verimli olduğu için ticari üretimde yer alır.
Diyarbakır ovasının sıcak iklimi ve Dicle sularıyla yetişen, çok iri meyveleriyle ünlü yöresel bir tiptir. Adına düzenlenen karpuz festivaliyle simgeleşmiştir; kabuğu çizgili, eti sulu ve tatlıdır. Bölgesel kimliğiyle öne çıkan geleneksel bir üretimdir.
Üçlü kromozomlu (triploid) melezlemeyle elde edilen, olgun çekirdek oluşturmayan modern F1 çeşitlerin genel adıdır. Eti gevrek, tatlı ve yeme kolaylığı yüksektir; tüketici talebiyle üretimi giderek artmaktadır. Döllenme için yanına çekirdekli tozlayıcı dikilmesi gerekir.
Dıştan klasik karpuza benzese de kesildiğinde eti sarı ya da altın renginde olan çeşittir. Kırmızı etli tiplere göre daha hafif, bala yakın tatlımsı bir aroması vardır. Görsel farkı nedeniyle niş pazarda ve merak eden tüketicilerde ilgi görür.
Bir iki kişilik porsiyon büyüklüğünde, küçük ve yuvarlak F1 melez tiplerdir. İnce kabuklu, yüksek şekerli ve çabuk soğutulabilir olmaları nedeniyle market ve tekli tüketim için üretilir. Buzdolabına kolay sığması pratik bir avantajıdır.
Crimson Sweet tipinden geliştirilmiş, çizgili kabuklu ve iri meyveli bir F1 melez çeşittir. Homojen irilik, yüksek verim ve dayanıklı kabuk yapısı sunar. Ticari tarla üretiminde erken-orta sezonda tercih edilir.
Antalya ve Mersin bölgesinde tünel ve seralarda yetiştirilen, sezonun ilk karpuzlarını veren erkenci F1 tipleridir. Genellikle orta boy, çizgili kabuklu ve gevrek etlidir. Amaç, yaz gelmeden pazara ilk ürünü sunmaktır.
Çekirdeksiz karpuz genetiği değiştirilmiş bir ürün değildir; iki farklı karpuzun melezlenmesiyle elde edilen üçlü kromozomlu (triploid) bitkilerden gelir. Bu bitkiler olgun sert çekirdek üretemediği için et içinde yalnızca yumuşak, yenebilir beyaz taslaklar kalır.
Şeker oranı çeşide olduğu kadar olgunluk ve yetiştirme koşuluna da bağlıdır. Genel olarak Crimson Sweet, Sugar Baby ve mini melez tipler yüksek şekerli kabul edilir; ancak tam olgunlukta hasat edilmiş her çeşit tatlı olur.
Charleston Gray ve Jubilee gibi uzun oval çeşitler genellikle iri, kalın kabuklu ve taşımaya dayanıklıdır. Crimson Sweet ve Sugar Baby gibi yuvarlak tipler ise daha çok yerel tüketim ve erken sezon için üretilir. Şekil aynı zamanda kabuk kalınlığı ve dayanıklılığı hakkında ipucu verir.
Karpuz sıcak iklim bitkisidir; Çukurova (Adana, Mersin), Antalya, Diyarbakır ovası, Bursa Karacabey ve İç Anadolu'nun sulanabilen alanları başlıca üretim bölgeleridir. Antalya ve Mersin örtü altı erkenci üretimle sezonu erken açar.
Kaynak: T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı, Batı Akdeniz Tarımsal Araştırma Enstitüsü (BATEM). Çeşit özellikleri bölge ve koşullara göre değişebilir.
Aradığınız karpuz çeşidini Harman üzerinde bulun ya da ürününüzü ücretsiz ilan verin.
Satılık Karpuz İlanları Karpuz Üreticileri Karpuz Fiyatları Karpuz Yetiştiriciliği Tüm Karpuz BilgileriZorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni