Menü
Patlıcan, suyu bol, eti süngerimsi ve darbe karşısında kolay zedelenen bir yaz sebzesidir. Hasattan sonra su kaybettikçe kabuğu buruşur, parlaklığı azalır ve eti yumuşamaya başlar. Kesik, ezik veya çürük bölgeler hızla kararabilir; bu da ürünün hem yemeklik niteliğini hem de satış görünümünü düşürür. Doğru saklama, patlıcanın sıkılığını, canlı rengini ve tüketici tarafından aranan pürüzsüz kabuk yapısını daha uzun süre korur; gereksiz ayıklama ve değer kaybını azaltır. Patlıcan tropik kökenli olduğu için çok düşük sıcaklıklara duyarlıdır. Aşırı soğukta çukurlaşma, kahverengi lekeler, tat kaybı ve erken yumuşama görülebilir. Taze kullanımın yanı sıra dolmalık biçimde kurutma ve haşlanmış ya da közlenmiş ürünü dondurma, mevsim dışına uzanan değerlendirme yollarıdır. Bu rehberde patlıcan için uygun sıcaklık, nem, etilen ayrımı, saklama süresi, ambalajlama, istifleme, ev uygulamaları ve üretici ölçeğindeki kontrol düzeni anlatılır.
Patlıcan için ideal saklama sıcaklığı yaklaşık 10-12 °C, bağıl nem ise %90-95 aralığındadır. Özellikle 7 °C altı, üşüme zararını artırabilir; bu nedenle buzdolabının en soğuk rafı uygun değildir. Ortam serin, gölgeli, temiz ve havalandırılmış olmalı, fakat ürün doğrudan soğuk hava akımına maruz bırakılmamalıdır. Yüksek nem su kaybını azaltır, ancak yüzeyde yoğuşma oluşursa çürüme riski artar. Meyveler geniş kasalarda gevşek biçimde yerleştirilmeli; saplar ve kabuklar birbirine batmayacak, üst katlar alt katları ezmeyecek şekilde istiflenmelidir. Patlıcan etilene duyarlıdır; elma, muz, armut, domates ve olgunlaşmış kavun gibi etilen yayan ürünlerden ayrı tutulmalıdır. Kesilmiş patlıcan hemen kapalı kapta soğuğa alınmalı veya işlenmelidir. Depo ve ev rafları kuru, temiz ve kokusuz tutulmalı; çürük meyveler günlük ayıklanmalı, kasalar parti değişiminde temizlenmeli, zeminle ürün arasında boşluk bırakılmalıdır.
Patlıcan, yaklaşık 10-12 °C ve yüksek nemde çoğunlukla 1-2 hafta kaliteli kalabilir. Oda sıcaklığında, özellikle sıcak havada, genellikle 2-4 gün içinde su kaybedip buruşmaya başlar. Serin ve gölgeli bir odada bekleme süresi yaklaşık 3-5 güne çıkabilir. Ev buzdolabında birkaç gün ile 1 hafta arasında tutulabilir; fakat düşük sıcaklık nedeniyle üşüme zararı riski vardır. Kesilmiş patlıcan kapalı kapta buzdolabında 1-2 gün içinde kullanılmalıdır. Dolmalık olarak kurutulmuş patlıcan, kuru ve serin ortamda birkaç ay, uygun kapta bir sonraki sezona kadar saklanabilir. Haşlanıp veya közlenip dondurulan patlıcan yaklaşık 8-12 ay kullanılabilir. Yıkayıp ıslak bırakmak, sıkı poşetlemek, sıcak araçta bekletmek, ezik ürünleri ayırmamak ve etilen yayan meyvelerle birlikte tutmak süreyi kısaltır. Çukurlaşma, kahverengi lekeler, sulu yumuşama, ekşi koku, küf, aşırı buruşma ve kesitte kararma bozulma işaretidir.
Kısa süreli saklamada patlıcanı yıkamadan, delikli ambalaj içinde buzdolabının sebzelik gözünde veya yaklaşık 10-12 °C olan serin bir kilerde tutun. Ambalaj, meyvenin su kaybetmesini azaltırken hava alışverişine izin vermelidir. Meyveleri tek kat ya da az kat halinde yerleştirin; ağır ürünleri üstüne koymayın ve her gün ezik olanları ayırın. Üretici ölçüsünde sağlam patlıcanlar boylanır, havalandırmalı kasalara dikkatle dizilir, palet üzerinde serin depoya alınır ve partiler düzenli denetlenir. Kurutma için dolmalık patlıcanlar oyulur, iple dizilir ve gölgeli, temiz, havadar yerde tamamen kurutulur; soğuduktan sonra kuru kavanoz, bez torba veya kapalı kapta saklanır. Dondurma için dilimler kısa süre haşlanır veya patlıcan közlenir, soğutulur, fazla suyu uzaklaştırılır ve porsiyonluk hava geçirmeyen kaplara konur. Bu işlem kararmayı sınırlar. Patlıcan için silaj, kuru ot balyası ve tahıl ambarı yöntemleri uygun değildir.
Patlıcan serin, nemli ve havadar bir ortamda saklanır. En uygunu yaklaşık 10 ile 12 derece sıcaklık ve yüksek nemdir. Buzdolabında saklanacaksa sebzelik gözünde, delikli poşet içinde ve kısa süreli tutulmalıdır. Uzun süre için dolmalık kurutma veya haşlayıp dondurma tercih edilir.
Ev buzdolabında patlıcan genellikle birkaç gün ile bir hafta arasında tazeliğini korur. Buzdolabı patlıcan için biraz fazla soğuk olduğundan uzun kalışta üşüme zararı görülebilir; kabukta çukurlaşma ve kahverengi lekeler oluşabilir. Bu yüzden kısa sürede tüketmek en iyisidir.
Patlıcan soğuğa duyarlı bir sebzedir. 7 derecenin altındaki sıcaklıklarda üşüme zararı başlar; bu da yüzeyde kahverengi lekeler, çukurlaşma ve yumuşamaya yol açar. Bu nedenle patlıcanı buzdolabının en soğuk bölümü yerine daha ılık, nemli bir ortamda saklamak daha doğrudur.
Evet, patlıcan dondurularak uzun süre saklanabilir. Bunun için dilimlenip kısa süre haşlanması (blanşe edilmesi) veya közlenmesi önerilir; bu işlem kararmayı önler. Soğuyan patlıcan hava almayan kaplarda derin dondurucuya konur ve birkaç ay boyunca kullanılabilir.
Dolmalık patlıcanlar oyulup iple dizilerek gölgeli ve havadar bir yerde kurutulur. Tam kuruyan patlıcanlar nem almayacak biçimde kuru bir kavanoz, bez torba veya kapalı kapta, serin ve karanlık bir yerde saklanır. Bu şekilde aylarca dayanır ve nem aldığında küflenme riski taşır.
Kaynak: T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı, Tarımsal Araştırmalar ve Politikalar Genel Müdürlüğü (TAGEM). Saklama süreleri ürün olgunluğu, çeşit ve depo koşullarına göre değişebilir.
Harman üzerinde güncel patlıcan ilanlarını inceleyin ya da kendi ürününüzü ücretsiz ilan verin.
Satılık Patlıcan İlanları Patlıcan Üreticileri Patlıcan Ne Zaman Hasat Edilir Patlıcan Çeşitleri Patlıcan Yetiştiriciliği Tüm Patlıcan BilgileriZorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni
