Menü
Patlıcan, Türkiye mutfağının belkemiği sayılan sebzelerden biridir ve çeşitleri çoğunlukla meyve şekline, kabuk rengine, çekirdek yoğunluğuna ve mutfaktaki kullanım amacına göre ayrışır. Uzun ve ince meyveli tipler dolma, karnıyarık ve közleme için tercih edilirken; iri, yuvarlak ya da oval topan tipler kızartma, musakka ve imambayıldı gibi yemeklerde öne çıkar. Kabuk rengi çoğunlukla koyu mor ile siyahımsı mor arasında değişir, ancak açık sarımsı krem renkli ve beyaz kabuklu yerel çeşitler de vardır. Çeşit seçiminde belirleyici bir başka etken çekirdek miktarı ve etin acılık derecesidir; az çekirdekli, ince kabuklu çeşitler kızartmada daha az yağ çeker ve daha az kararır. Türkiye'de patlıcan üretimi Ege, Akdeniz ve Marmara başta olmak üzere geniş bir coğrafyaya yayılmıştır; Aydın, Manisa, İzmir ve Antalya gibi iller hem açık tarla hem örtüaltı üretimiyle kendi yerel tiplerini geliştirmiştir. Aşağıda Türkiye'de gerçekten yetiştirilen ve bilinen başlıca patlıcan çeşitlerini kullanım özellikleriyle birlikte bulabilirsiniz.
Uzun, ince ve düzgün silindirik meyveleri parlak koyu mor renklidir. İnce kabuğu ve az çekirdekli yapısı sayesinde dolma, karnıyarık ve közlemede en çok tercih edilen tiptir. Türkiye genelinde en yaygın bilinen patlıcan formudur.
İri, yuvarlaktan ovale değişen dolgun meyveleriyle tanınır. Kalın ve etli yapısı kızartma, musakka ve imambayıldı gibi yemekler için idealdir. Bir dilimden geniş parçalar çıkması sayesinde pratik kullanım sunar.
Orta uzunlukta, hafif basık ve dolgun meyvelidir; boyu Kemer ile Topan arası bir formdadır. Koyu mor kabuğu ve dengeli et yapısıyla hem kızartma hem dolmalık kullanıma uygundur. Ege ve Marmara pazarlarında sık rastlanır.
Adını Aydın yöresinden alan, koyu siyahımsı mor kabuklu yerel bir çeşittir. Az çekirdekli, sıkı etli yapısıyle közleme ve kızartmada makbuldür. Sıcak Ege ikliminde açık tarla üretimine iyi uyum sağlar.
Manisa'nın Yamalak yöresinden gelen, açık sarımsı krem renkli kabuğuyla diğer çeşitlerden hemen ayrılır. İnce kabuklu, çok az çekirdekli ve düşük acılıktaki eti kızartmada az yağ çeker, közlemede tatlımsı bir aroma verir. Yerel bir gastronomi değeri taşır.
İzmir Halkapınar yöresiyle özdeşleşmiş, uzunca ve ince meyveli bir tiptir. Parlak mor kabuğu ve yumuşak eti dolma ve közleme için uygundur. Ege'nin geleneksel yerel çeşitlerindendir.
Beyazdan fildişine değişen açık renkli kabuğuyla dikkat çeker. Eti daha yoğun ve az acımsıdır, pişince kremamsı bir kıvam alır. Görsel farklılığı ve yumuşak tadıyla özellikle kızartma ve fırın yemeklerinde denenen bir çeşittir.
Bıldırcın yumurtası büyüklüğünde, çok küçük ve yuvarlak meyveli minik bir tiptir. Bütün olarak turşu ve salamurada, özellikle cevizli patlıcan turşusunda kullanılır. Sofralık boyu küçük olduğu için dekoratif sunumlarda da yer alır.
Marmara'nın güneyinde, Balıkesir yöresinde yetişen uzun kemer tipi bir yerel çeşittir. İnce uzun meyveleri ve az çekirdekli yapısı dolma ve karnıyarık için elverişlidir. Bölgesel pazarlarda tanınır.
Antalya ve Mersin başta olmak üzere Akdeniz'de sera üretimi için geliştirilen, uzun ve düzgün meyveli hibrit tiplerdir. Yüksek verim ve kışın da sürekli hasat sağlamak amacıyla yetiştirilir. Meyveleri parlak koyu mor ve düzgün boyludur.
Dolma, karnıyarık ve közleme için uzun ve ince meyveli Kemer patlıcanı ya da Balıkesir Kemeri gibi kemer tipleri en uygunudur. İnce kabuklu ve az çekirdekli olduklarından oyulması kolaydır ve pişince dağılmaz.
Az çekirdekli ve ince etli çeşitler kızartmada daha az yağ çeker. Manisa'nın Yamalak Sarısı açık renkli, düşük çekirdekli yapısıyla bu konuda öne çıkar; iri dilimler için Topan (Bostan) patlıcanı da tercih edilir. Kızartma öncesi tuzlu suda bekletmek acılığı ve yağ emişini azaltır.
Beyaz patlıcanın kabuğu açık renkli olup eti daha yoğun ve genelde daha az acımsıdır; pişince kremamsı bir kıvam alır. Mor çeşitler ise daha yaygın, daha ince kabuklu ve dolma ile közlemeye daha uygundur. Fark temelde tat yoğunluğu ve dokudadır.
Turşu ve salamura için, bütün haldeyken küçük kaldığı için Bildircin patlıcanı gibi minik yuvarlak tipler idealdir. Cevizli patlıcan turşusunda bu küçük meyveler bütün olarak doldurulup kurulur.
Kaynak: Ege Tarımsal Araştırma Enstitüsü (Tarım ve Orman Bakanlığı). Çeşit özellikleri bölge ve koşullara göre değişebilir.
Aradığınız patlıcan çeşidini Harman üzerinde bulun ya da ürününüzü ücretsiz ilan verin.
Satılık Patlıcan İlanları Patlıcan Üreticileri Patlıcan Fiyatları Patlıcan Yetiştiriciliği Tüm Patlıcan BilgileriZorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni
