Menü
Biberiye (Rosmarinus officinalis), Akdeniz mutfağının köklü aromatik bitkilerinden biridir ve genellikle taze ya da kurutulmuş yaprakları baharat olarak kullanılır. Keskin, reçinemsi ve hafif kamforlu kokusuyla et, tavuk, balık ve sebze yemeklerine karakter katar. Beslenme açısından biberiye çoğunlukla küçük miktarlarda tüketildiği için ana kalori kaynağı değildir; daha çok yemeklere aroma ve bitkisel bileşen çeşitliliği kazandıran bir tatlandırıcı olarak dengeli beslenmede yer bulur. Yaprakları lif, çeşitli mineraller (özellikle manganez, demir, kalsiyum) ve az miktarda C ile A vitamini içerir. Ayrıca rozmarinik asit gibi doğal bitkisel bileşenler bakımından dikkat çeker. Günlük mutfak kullanımında porsiyon başına düşen miktar az olduğundan besin katkısı sınırlı kalır; yine de tuz ve yağ kullanımını azaltıp yemeğe lezzet kazandırma yönüyle sade ve sağlıklı pişirme alışkanlıklarını destekleyebilir. Taze ve kuru formları farklı yoğunlukta aroma sunar ve mutfakta esneklik sağlar.
Değerler taze ve kuru forma göre belirgin şekilde değişir ve yaklaşık aralıklardır. Taze biberiye 100 gramında yaklaşık 120 ile 140 kcal enerji, 18 ile 22 g karbonhidrat, 3 ile 4 g protein, 5 ile 6 g yağ ve 13 ile 15 g lif bulunur. Kurutulmuş biberiye ise su içeriği düştüğü için 100 gramda yaklaşık 300 ile 340 kcal, 60 ile 65 g karbonhidrat, 4 ile 5 g protein, 14 ile 16 g yağ ve 40 ile 43 g lif içerir. Öne çıkan mineraller arasında manganez, demir, kalsiyum, potasyum ve magnezyum yer alır; taze formda az miktarda C vitamini, A vitamini (beta-karoten) ve folat da bulunur. Pratikte biberiye çok küçük porsiyonlarda (bir tutam veya birkaç gram) kullanıldığından, bir öğüne kattığı gerçek kalori ve makro miktarı oldukça düşüktür. Değerler TürKomp ve USDA mantığına dayalı yaklaşık ortalamalardır.
Biberiyenin en belirgin öne çıkan yönleri yüksek lif ve manganez içeriğidir; ayrıca demir ve kalsiyum bakımından da dikkat çeker. Lif, sindirim sisteminin normal işleyişine katkı sağlayan ve genel beslenme dengesinde önemli yer tutan bir bileşendir. Manganez ise vücudun normal metabolik süreçlerinde rol oynayan bir eser mineraldir. Biberiye günlük mutfakta az miktarda kullanıldığı için bu ögelerin öğün başına katkısı sınırlı olsa da, çeşitli baharat ve bitkileri düzenli kullanmak genel beslenme çeşitliliğini artırır. Bu, tek bir besinden çok, dengeli ve renkli bir mutfak alışkanlığının parçası olarak değerlendirilmelidir.
Biberiye mutfakta hem taze hem kuru olarak kullanılır. Taze dalları kırmızı et, kuzu, tavuk ve balık yemeklerinde marine sırasında ya da fırınlama esnasında eklenir; sert sapları pişirme sonunda çıkarılabilir. Kuru biberiye ise ufalanarak sos, çorba, patates ve sebze yemeklerine katılır. Zeytinyağı ile ısıtılıp aromalı yağ elde etmek yaygın bir yöntemdir. Aromanın keskin olması nedeniyle az miktar genellikle yeterlidir. Besin ve aroma kaybını azaltmak için taze biberiyeyi pişirmenin son aşamalarında eklemek, uzun süreli yüksek ısıya maruz kalmasını sınırlar. Kuru biberiyeyi kullanmadan hemen önce parmaklar arasında ufalamak uçucu aromaların açığa çıkmasına yardımcı olur. Biberiye ayrıca ekmek hamuruna, ızgara sebzelere ve fırın patateslerine lezzet katmak için tuz ve yağ kullanımını azaltacak doğal bir tatlandırıcı olarak değerlendirilebilir.
Taze biberiyeyi nemli bir kağıt havluya sararak buzdolabının sebzeliğinde saklamak birkaç gün tazeliğini korumaya yardımcı olur. Uzun süreli saklama için dalları yıkayıp iyice kuruttuktan sonra serin ve karanlık bir yerde asarak kurutabilir ya da hava almayan kaptaki kuru biberiyeyi ışıktan uzak, kuru bir dolapta tutabilirsiniz. Doğrudan güneş ışığı ve nem, hem aromayı hem de bitkideki bileşenleri zamanla azaltır.
Biberiye başlıca lif, manganez, demir ve kalsiyum içeren aromatik bir bitkidir; taze formunda az miktarda C vitamini, A vitamini ve folat da bulunur. Genellikle küçük miktarlarda kullanıldığı için öğüne kattığı besin miktarı sınırlıdır.
Taze biberiye 100 gramında yaklaşık 120 ile 140 kcal, kurutulmuş biberiye ise yaklaşık 300 ile 340 kcal içerir. Bunlar yaklaşık değerlerdir ve forma göre değişir. Pratikte biberiye birkaç gramlık porsiyonlarda kullanıldığından öğüne eklediği kalori çok düşüktür.
Evet. Kurutma sırasında su kaybolduğu için kuru biberiyenin 100 gramdaki kalori, karbonhidrat ve lif değerleri taze forma göre daha yüksek görünür. Ancak kuru biberiye çok daha az miktarda kullanılır, bu yüzden pratik katkı yakın olabilir.
Biberiye özellikle manganez, demir ve kalsiyum gibi mineraller ile lif bakımından dikkat çeker. Taze yapraklarında ayrıca az miktarda C vitamini, beta-karoten (A vitamini öncülü) ve folat bulunur.
Uzun süreli ve yüksek ısılı pişirme, biberiyedeki uçucu aroma bileşenlerini ve bazı ısıya duyarlı vitaminleri azaltabilir. Taze biberiyeyi pişirmenin son aşamalarında eklemek aroma ve besin kaybını sınırlamaya yardımcı olur.
Kaynak: TürKomp Türkiye Ulusal Gıda Kompozisyon Veri Tabanı ve USDA FoodData Central.
Harman üzerinde güncel biberiye ilanlarını inceleyin ya da ürününüzü ücretsiz ilan verin.
Satılık Biberiye Biberiye Fiyatları Biberiye Nasıl Saklanır Tüm Biberiye BilgileriZorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni
