Menü
Kırmızı lahana (Brassica oleracea var. capitata f. rubra), turpgiller familyasından, yaprakları mor-kırmızı renkli bir lahana çeşididir. Bu karakteristik rengini, antioksidan özellikleriyle bilinen antosiyanin pigmentlerinden alır. Türkiye'de beyaz lahana kadar yaygın olmasa da, serin iklim sebzeleri arasında düzenli olarak yetiştirilen ve pazarlarda kolay bulunan bir üründür. Genellikle sonbahar ve kış döneminde hasat edilir; soğuğa dayanıklı yapısı sayesinde açıkta uzun süre bekleyebilir. Türk mutfağında çoğunlukla çiğ olarak salatalarda, turşuda ve garnitür olarak değerlendirilir; renk vermesi ve gevrek dokusu nedeniyle özellikle salata karışımlarında tercih edilir. Ekonomik açıdan beyaz lahanaya göre daha niş bir üründür, ancak marketlerde ve restoran mutfaklarında istikrarlı bir talebi vardır. Yetiştiriciliği beyaz lahanaya çok benzer olup, aynı üretim bölgelerinde ve benzer tekniklerle üretilir. Sağlıklı beslenme trendleriyle birlikte tüketimi kademeli olarak artan bir sebzedir.
Kırmızı lahana Türkiye'de yerli olarak yetiştirilen bir sebzedir ve genel olarak beyaz lahana ile aynı bölgelerde üretilir. Serin ve nemli iklimi seven bir bitki olduğu için Marmara Bölgesi (özellikle Bursa, İstanbul ve çevresi), Karadeniz kıyı şeridi ile Akdeniz ve Ege'nin kışları ılıman geçen ova alanları başlıca üretim alanlarıdır. Antalya ve çevresindeki tarım havzalarında kış sebzeciliği kapsamında da üretimi yapılır. Kırmızı lahana sıcağa beyaz lahanadan biraz daha hassas olabildiği için genellikle sonbahar ve kış dönemi ürünü olarak yetiştirilir; yüksek sıcaklıklarda renk ve baş bağlama kalitesi düşebilir. Türkiye İstatistik Kurumu üretim verilerinde lahana çoğunlukla beyaz, kırmızı ve Brüksel lahanası gibi alt kırılımlarla birlikte raporlanır; kırmızı lahananın toplam lahana üretimi içindeki payı beyaz lahanaya kıyasla sınırlıdır. Üretim, iç pazar talebine göre şekillendiği için büyük ölçekli tarladan çok orta ölçekli işletmelerde ve pazara yönelik üretimde öne çıkar.
Kırmızı lahanada verim; çeşit, dikim sıklığı, sulama ve gübreleme koşullarına göre önemli ölçüde değişir. Baş ağırlığı çeşide bağlı olarak yaklaşık 1 ile 2,5 kilogram arasında olabilir. İyi bakım koşullarında dekara verim genellikle beyaz lahanaya yakın seviyelerde gerçekleşir; ancak kesin dekar verimi için bölgesel deneme ve TAGEM ile il tarım müdürlüklerinin yayınladığı yerel üretim rakamlarına bakmak gerekir. Türkiye İstatistik Kurumu lahana üretimini çoğunlukla beyaz, kırmızı ve Brüksel lahanası olarak ayrı ayrı raporladığı için güncel dekar verimi ve toplam üretim miktarı TÜİK bitkisel üretim istatistiklerinden takip edilmelidir. Burada kesin bir rakam vermek yerine, verimin dikim sıklığına, hasat zamanına ve iklim koşullarına göre değiştiğini belirtmek daha doğrudur. Uygun dikim aralığı ve düzenli sulama ile birim alandan alınan baş sayısı ve toplam verim yükselir; aşırı sıcak ve susuzluk ise baş bağlamayı ve verimi olumsuz etkiler.
Kırmızı lahana Türkiye'de ağırlıklı olarak iç tüketime yönelik üretilen bir sebzedir. Üretimin büyük bölümü yurt içinde marketler, semt pazarları, hal esnafı ve restoran mutfakları aracılığıyla tüketiciye ulaşır. Beyaz lahanaya kıyasla daha niş bir ürün olduğu için hacim olarak sınırlı, ancak istikrarlı bir talebe sahiptir; özellikle salata, turşu ve garnitür kullanımı talebi canlı tutar. Türkiye lahana grubunda genel olarak kendine yeten bir üretici konumundadır ve komşu ülkelere yaş sebze ihracatı kapsamında lahana da yer alabilir; ancak kırmızı lahananın tek başına dış ticaret payı düşüktür. Kesin ihracat ve ithalat rakamları için Ticaret Bakanlığı ve TÜİK dış ticaret istatistikleri esas alınmalıdır; burada uydurma rakam verilmez. Ekonomik önemi, üreticiye ürün çeşitliliği ve pazara renkli bir salata sebzesi sunması bakımından yüksektir. Fiyatlar mevsime, arz durumuna ve pazar talebine göre dalgalanır; kış aylarında arzın artmasıyla fiyatlar genellikle daha uygun seyreder.
İki lahana da aynı türün çeşitleridir ve yetiştiricilikleri büyük ölçüde benzerdir. Temel fark renktir: kırmızı lahana mor-kırmızı rengini antosiyanin adı verilen pigmentlerden alır. Kırmızı lahana genellikle daha sıkı ve gevrek yapıda olup çoğunlukla çiğ olarak salata ve turşuda kullanılır; beyaz lahana ise hem çiğ hem pişmiş yemeklerde daha yaygın tüketilir. Kırmızı lahana sıcağa biraz daha hassas olabilir.
Kırmızı lahana serin iklim sebzesidir ve genellikle sonbahar-kış ürünü olarak yetiştirilir. Fideler çoğunlukla yaz sonu ile erken sonbaharda tarlaya dikilir, hasat ise sonbahar ve kış aylarında yapılır. Kışı ılıman geçen bölgelerde açıkta uzun süre bekleyebilir. Bölgeye ve iklime göre dikim ve hasat zamanı değişir; kesin takvim için il tarım müdürlükleri ve TAGEM önerileri esas alınmalıdır.
Kırmızı lahana serin, nemli iklimi ve iyi drene olan, organik maddece zengin, hafif nötr topraklarda iyi gelişir. Düzenli sulama baş bağlama ve verim için önemlidir. Aşırı sıcak ve susuzluk baş bağlamayı zorlaştırır ve renk kalitesini düşürür. Bu nedenle Türkiye'de daha çok Marmara, Karadeniz ve kışı ılıman geçen ova bölgelerinde, sonbahar-kış döneminde tercih edilir.
Kırmızı lahana Türkiye'de yerli olarak yetiştirilen bir sebzedir ve pazarlarda kolayca bulunur. Üretim ağırlıklı olarak iç tüketime yöneliktir. Beyaz lahanaya göre daha niş bir ürün olduğu için üretim hacmi sınırlıdır, ancak istikrarlı bir yerli üretimi vardır. Türkiye lahana grubunda genel olarak kendine yeten bir konumdadır.
Kırmızı lahana soğuğa dayanıklı olduğu için buzdolabında serin koşullarda haftalarca tazeliğini koruyabilir. Bütün baş halinde saklandığında daha uzun dayanır. Mutfakta en çok çiğ olarak ince kıyılıp salatalarda, turşuda ve garnitür olarak kullanılır; renk verici özelliği sayesinde salata karışımlarını canlandırır. Pişirildiğinde rengini korumak için genellikle bir miktar sirke veya limon eklenir.
Kırmızı lahana, genellikle ilkbahar aylarında, don tehlikesinin geçtiği dönemlerde ekilir. Ayrıca, sonbahar ekimi de yapılabilir, bu durumda hasat kış aylarına denk gelir.
Kırmızı lahananın hasat süresi, ekimden itibaren genellikle 3-4 ay arasında değişir. Çeşit, iklim ve bakım koşullarına bağlı olarak bu süre uzayabilir veya kısalabilir.
Kırmızı lahana, iyi drene olan, humuslu ve besin maddelerince zengin toprakları tercih eder. Serin iklimlerde daha iyi gelişir ve yüksek sıcaklıklara karşı hassastır.
Kırmızı lahananın sulama sıklığı, toprak nemine bağlı olarak değişir. Genel olarak, toprağın üst kısmı kuruduğunda sulama yapılması önerilir.
Kırmızı lahana, farklı çeşitlere sahiptir ve bunlar genellikle yaprak rengi, şekli ve büyüme süresine göre değişir. Popüler çeşitler arasında 'Red Acre' ve 'Ruby Ball' bulunmaktadır.
Kırmızı lahana, kıvrım hastalığı, mildiyö ve bakteriyel yaprak lekesi gibi hastalıklara karşı hassastır. Ayrıca, yaprak bitleri ve tırtıllar da yaygın zararlılardandır.
Kırmızı lahana, genellikle budama gerektirmez, ancak sağlıklı büyüme için düzenli olarak yabancı otların temizlenmesi önemlidir. Ayrıca, yaprakların gelişimini desteklemek için sulama ve besin takviyesi yapılmalıdır.
Kırmızı lahana, serin ve karanlık bir yerde saklanmalıdır. Ayrıca, buzdolabında nemli bir bezle sarılarak daha uzun süre taze kalması sağlanabilir.
Kırmızı lahana, hem serada hem de açık alanda yetiştirilebilir, ancak serada yetiştirilenler genellikle daha kontrollü koşullarda gelişir. Açık alanda yetiştirme, doğal iklim koşullarından faydalanmayı sağlar.
Kırmızı lahana, aynı familyadaki sebzelerle münavebe yapılmamalıdır. Özellikle, bir yıl boyunca brassica türlerinin ekilmediği alanlar tercih edilmelidir.
Kırmızı lahananın verimi, çeşit, iklim ve bakım koşullarına göre değişir. Doğru sulama, besin takviyesi ve hastalık kontrolü verimi artırabilir.
Kırmızı lahana organik olarak, kimyasal gübre ve ilaçlar yerine doğal gübreler ve biyolojik mücadele yöntemleri kullanılarak yetiştirilmelidir. Toprak sağlığını korumak da organik tarımın önemli bir parçasıdır.
Kırmızı lahana hasat edildikten sonra, hemen işlenmeli veya saklanmalıdır. Yapraklar, taze tüketim için yıkanmalı ve gerektiğinde doğranarak paketlenmelidir.
Kırmızı lahana, çapraz tozlaşabilen bir bitkidir. Başka lahana türleriyle bir arada bulunması, tohum kalitesini etkileyebilir.
Kırmızı lahana, hafif soğuklara dayanıklıdır ancak aşırı donlarda zarar görebilir. Özellikle genç bitkiler, soğuktan daha fazla etkilenir.
Kaynak: TÜİK Bitkisel Üretim İstatistikleri.
Harman üzerinde güncel kırmızı lahana ilanlarını inceleyin ya da kendi ürününüzü ücretsiz ilan verin.
Satılık Kırmızı Lahana Kırmızı Lahana Üreticileri Ücretsiz İlan Ver
Sponsorlu
Zorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni
