Menü
Alıç (Crataegus türleri), Türkiye'nin geniş bir coğrafyasında doğal olarak yetişen, gülgiller ailesinden bir meyvedir. Genellikle sonbaharda olgunlaşan, sarımsı kırmızıdan koyu kırmızıya değişen renkte, küçük elma görünümlü ve mayhoş tatlı taneler halinde toplanır. Anadolu'da geleneksel olarak taze tüketilen ve kurutularak ya da pekmez, marmelat gibi ürünlere işlenen alıç, mevsimsel çeşitlilik açısından beslenme masasına renk katan bir üründür. Görece düşük kalorili yapısı, lif içeriği ve bazı vitamin ile mineralleri barındırması, onu dengeli ve bitki ağırlıklı bir beslenme düzeninde yer alabilecek meyveler arasına koyar. Alıç, tek başına belirleyici bir gıda olarak değil, sebze meyve çeşitliliği içinde değerlendirilmesi gereken bir seçenektir. Bol su, tam tahıllar, baklagiller ve diğer taze meyvelerle birlikte alındığında beslenme düzenine katkı sunar. Kişisel beslenme ihtiyaçları farklılık gösterdiğinden, bireysel öneriler için sağlık ve beslenme uzmanlarına danışmak yerinde olur.
Alıcın besin değeri türe ve olgunluk düzeyine göre değişmekle birlikte, taze meyvenin yaklaşık 100 gramında ortalama olarak şu değerler görülür: enerji yaklaşık 50 ile 90 kilokalori arasında; karbonhidrat yaklaşık 12 ile 20 gram (doğal şekerler ve lif dahil); protein yaklaşık 0,5 ile 2 gram; yağ genellikle 1 gramın altında; diyet lifi ise yaklaşık 2 ile 4 gram düzeyindedir. Öne çıkan mikro besinler arasında C vitamini, provitamin A niteliğindeki karotenoidler ve B grubu vitaminlerinden az miktarda bulunur. Mineral olarak potasyum başta gelir; ayrıca kalsiyum, magnezyum ve demir gibi minerallere düşük ile orta düzeyde rastlanır. Alıç ayrıca flavonoidler ve fenolik bileşikler gibi bitkisel antioksidan maddeler bakımından dikkat çeker. Bu değerler yaklaşık aralıklar olup kesin rakam iddiası taşımaz; TürKomp ve USDA gibi ulusal gıda kompozisyon veri tabanlarındaki meyve verileriyle uyumlu genel tahminlerdir.
Alıçta öne çıkan besin ögeleri diyet lifi ile potasyumdur; ayrıca C vitamini ve flavonoid türü bitkisel bileşikler açısından da dikkat çeker. Diyet lifi, sindirim sisteminin düzenli çalışmasına katkıda bulunan ve tokluk hissini destekleyen bir bileşendir; genel beslenmede yeterli lif alımı, sebze meyve ve tam tahıl çeşitliliğiyle sağlanır. Potasyum ise vücutta sıvı ve elektrolit dengesinin korunmasında ve normal kas ile sinir işlevlerinde rol oynayan temel bir mineraldir. C vitamini genel olarak bağışıklık sisteminin normal işleyişine ve demirin emilimine katkı sağlayan bir vitamindir. Bu ögeler, alıcı dengeli bir beslenme düzeni içinde yer alabilecek meyveler arasına koyar. Bu bilgiler genel beslenme çerçevesinde olgusal açıklamalardır ve herhangi bir hastalığın önlenmesi ya da tedavisiyle ilgili bir iddia içermez.
Alıç mutfakta en çok taze olarak, yıkanıp çekirdekleri ayıklanarak tüketilir; mayhoş tatlı yapısı onu atıştırmalık olarak elverişli kılar. Geleneksel olarak alıçtan marmelat, reçel, pekmez ve komposto yapılır; kurutularak da uzun süre saklanabilir ve çay gibi demlenerek değerlendirilebilir. Yoğurt, tahıl gevreği veya meyve salatalarına eklenerek öğünlere çeşitlilik katar. Besin kaybını azaltmak için birkaç pratik ipucu işe yarar: meyveyi kesmeden hemen önce yıkamak, suda uzun süre bekletmemek ve C vitamini gibi ısıya duyarlı ögeleri korumak için mümkün olduğunca taze tüketmek önerilir. Reçel veya pekmez gibi uzun pişirme gerektiren işlemlerde bir miktar ısıya duyarlı vitamin kaybı olması doğaldır; bu nedenle taze tüketim vitamin içeriğini korumak açısından avantajlıdır. Kabuğuyla birlikte tüketmek lif alımını destekler; çekirdekler sert olduğundan ayıklanmalıdır.
Taze alıcı serin, kuru ve doğrudan güneş almayan bir yerde ya da buzdolabının sebzelik bölümünde saklamak tazeliğini ve vitamin içeriğini daha uzun süre korumaya yardımcı olur. Yıkama işlemini tüketimden hemen önce yapmak, meyvenin erken bozulmasını geciktirir. Uzun süreli saklama için kurutma veya dondurma yöntemleri tercih edilebilir; ancak en yüksek vitamin değeri için mevsiminde ve taze tüketim önerilir.
Alıç, görece düşük kalorili bir meyvedir ve başlıca karbonhidrat ile diyet lifi içerir. Yaklaşık 100 gramında ortalama 50 ile 90 kilokalori, 12 ile 20 gram karbonhidrat, 2 ile 4 gram lif ve 1 gramın altında yağ bulunur. Öne çıkan mikro besinleri arasında potasyum, C vitamini ve flavonoid türü bitkisel bileşikler yer alır. Bu değerler türe ve olgunluğa göre değişen yaklaşık aralıklardır.
Taze alıcın yaklaşık 100 gramı, türüne ve olgunluk düzeyine bağlı olarak ortalama 50 ile 90 kilokalori arasında enerji içerir. Kurutulmuş alıçta su oranı azaldığı için aynı ağırlıktaki kalori değeri daha yüksek olabilir. Bu sayılar kesin ölçüm değil, gıda kompozisyon veri tabanlarıyla uyumlu genel tahminlerdir.
Alıç başlıca potasyum içerir; ayrıca kalsiyum, magnezyum ve demir gibi minerallere düşük ile orta düzeyde rastlanır. Vitaminler açısından C vitamini, provitamin A niteliğindeki karotenoidler ve az miktarda B grubu vitaminleri barındırır. Bunun yanında flavonoidler ve fenolik bileşikler gibi bitkisel antioksidan maddeler açısından dikkat çeker.
Alıç, yaklaşık 100 gramında ortalama 2 ile 4 gram diyet lifi içeren, orta düzeyde lif kaynağı bir meyvedir. Kabuğuyla birlikte tüketildiğinde lif alımına katkısı artar. Diyet lifi, dengeli beslenmede sindirim sisteminin düzenli çalışmasına ve tokluk hissine katkı sunan bir bileşendir.
Taze alıç, özellikle C vitamini gibi ısıya ve saklamaya duyarlı ögeleri daha yüksek düzeyde korur. Kurutulmuş alıçta ise su oranı azaldığından aynı ağırlık başına kalori ve bazı mineraller yoğunlaşır. Her iki biçim de beslenme düzeninde yer alabilir; vitamin içeriğini en iyi korumak için mevsiminde taze tüketim avantajlıdır.
Kaynak: TürKomp Türkiye Ulusal Gıda Kompozisyon Veri Tabanı ve USDA FoodData Central.
Harman üzerinde güncel alıç ilanlarını inceleyin ya da ürününüzü ücretsiz ilan verin.
Satılık Alıç Alıç Fiyatları Alıç Nasıl Saklanır Tüm Alıç BilgileriZorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni
