Menü
Zencefil (Zingiber officinale), Zencefilgiller familyasından bir bitkinin yer altında gelişen kök sapından elde edilir ve mutfaklarda hem taze hem de kurutulup toz haline getirilmiş olarak kullanılır. Keskin ve ferah aroması, içerdiği uçucu yağlar ile gingerol adı verilen doğal bileşenlerden gelir. Dengeli beslenme açısından zencefil, tek başına bir besin kaynağı olarak değil, yemeklere ve içeceklere lezzet katan aromatik bir baharat olarak değerlendirilir. Genellikle küçük miktarlarda tüketildiği için günlük kalori ve makro besin alımına katkısı sınırlıdır. Buna karşılık az miktarda C vitamini, B6 vitamini, potasyum, magnezyum ve manganez gibi mineraller içerir. Çorbalardan et yemeklerine, tatlılardan bitki çaylarına kadar geniş bir kullanım alanına sahip olması, zencefili çeşitli mutfak kültürlerinde sıkça tercih edilen bir bileşen yapar. Çeşitli sebze, tahıl ve baharatlarla birlikte, renkli ve dengeli bir mutfağın parçası olarak yer bulabilir.
Taze zencefilin yaklaşık 100 gramı ortalama 70 ile 80 kilokalori enerji sağlar. Bu miktarda yaklaşık 16 ile 18 gram karbonhidrat, 1,5 ile 2 gram civarında protein, 0,7 ile 1 gram kadar yağ ve yaklaşık 2 gram diyet lifi bulunur. Öne çıkan mineraller arasında potasyum (100 gramda yaklaşık 400 ile 420 miligram), magnezyum (yaklaşık 40 ile 45 miligram) ve manganez yer alır; ayrıca az miktarda fosfor, demir ve bakır içerir. Vitamin tarafında C vitamini ve B6 vitamini (piridoksin) dikkat çeker, düşük düzeylerde niasin ve folat da bulunur. Bu değerler ürünün tazeliğine, yetiştirilme koşullarına ve kurutulmuş formda olup olmamasına göre değişebileceğinden yaklaşık aralıklar olarak verilmiştir. Kurutulmuş toz zencefilde su oranı düştüğü için 100 gram başına kalori ve mineral yoğunluğu belirgin biçimde artar, ancak toz zencefil genellikle çok daha küçük porsiyonlarda kullanılır.
Zencefilde öne çıkan besin ögelerinden biri potasyumdur. Potasyum, vücudun temel minerallerinden olup normal sıvı dengesinin korunmasına ve kas ile sinir işlevlerinin sürdürülmesine katkıda bulunan bir mineraldir. Zencefil genellikle küçük miktarlarda tüketildiğinden potasyum alımına katkısı ölçülü olsa da, potasyum açısından zengin sebze ve meyvelerle birlikte dengeli bir öğünün parçası olarak yer alabilir. Ayrıca zencefile karakteristik aromasını veren gingerol gibi bitkisel bileşenler, onu mutfakta düşük kaloriyle belirgin lezzet sağlayan bir baharat haline getirir.
Zencefil mutfakta oldukça çok yönlüdür. Taze kökü rendelenerek veya ince dilimlenerek çorbalara, et ve tavuk yemeklerine, sebze sotelerine ve soslara eklenebilir. Rendelenmiş taze zencefil, sıcak suya katılarak aromatik bir bitki çayı yapımında da sıkça kullanılır. Toz zencefil ise kek, kurabiye ve baharatlı tatlılara katılır. Aromasını ve suda çözünen C vitamini gibi ısıya duyarlı bileşenlerini korumak için zencefili uzun süre yüksek ısıda pişirmek yerine yemeğin sonuna doğru eklemek yararlıdır. Kabuğunu ince soymak veya bir kaşık kenarıyla kazımak, kabuğun hemen altındaki aromatik kısmın kaybını azaltır. Taze zencefili rendeleyip küçük porsiyonlar halinde dondurmak, hem israfı önler hem de aromasını uzun süre korumasına yardımcı olur.
Taze zencefil kökü, kabuğu soyulmadan kağıt havluya sarılıp buzdolabının sebzeliğinde birkaç hafta saklanabilir. Uzun süreli saklama için rendeleyip küçük porsiyonlar halinde dondurmak aromayı ve besin ögelerini korur. Toz zencefili ise ağzı kapalı bir kavanozda, serin, kuru ve ışık almayan bir yerde tutmak tazeliğini uzatır.
Zencefil düşük kalorili aromatik bir baharattır. Taze zencefilin yaklaşık 100 gramı ortalama 70 ile 80 kilokalori, 16 ile 18 gram karbonhidrat, yaklaşık 2 gram protein, 1 gramın altında yağ ve yaklaşık 2 gram lif içerir. Ayrıca potasyum, magnezyum, manganez gibi mineraller ile C ve B6 vitaminlerini az miktarda barındırır. Genellikle küçük porsiyonlarda tüketildiği için günlük alıma katkısı ölçülüdür.
Taze zencefilin 100 gramı ortalama 70 ile 80 kilokalori enerji sağlar. Bu değer ürünün tazeliğine ve su oranına göre değişebilir. Kurutulmuş toz zencefilde su miktarı azaldığı için 100 gram başına kalori daha yüksektir, ancak toz zencefil çok daha küçük miktarlarda kullanılır.
Zencefil, mineral olarak başta potasyum olmak üzere magnezyum, manganez, fosfor ve az miktarda demir ile bakır içerir. Vitamin tarafında ise C vitamini ve B6 vitamini öne çıkar, düşük düzeylerde niasin ve folat da bulunur. Küçük porsiyonlarda tüketildiğinden bu besinlere katkısı dengeli bir beslenmenin bütünü içinde değerlendirilmelidir.
Taze ve toz zencefil arasındaki temel fark su oranıdır. Toz zencefilde su uçtuğu için 100 gram başına besin yoğunluğu daha yüksek görünür, ancak pratikte çok daha az miktar kullanılır. Taze zencefil ise C vitamini gibi ısıya ve zamana duyarlı bileşenler açısından daha canlıdır. İki form da farklı yemeklerde dengeli beslenmenin parçası olabilir.
Zencefil, düşük kaloriyle belirgin bir aroma sağladığı için yemeklere lezzet katmak amacıyla kullanılır. Taze kökü rendeleyerek çorba, et yemeği ve sebze yemeklerine katabilir, ince dilimleyerek bitki çayı hazırlayabilir veya toz halini tatlı ve unlu mamullerde kullanabilirsiniz. Sebze, tahıl ve baklagillerle birlikte çeşitli ve dengeli bir mutfağın parçası olarak yer alabilir.
Kaynak: TürKomp Ulusal Gıda Kompozisyon Veri Tabanı ve USDA FoodData Central.
Harman üzerinde güncel zencefil ilanlarını inceleyin ya da ürününüzü ücretsiz ilan verin.
Satılık Zencefil Zencefil Fiyatları Zencefil Nasıl Saklanır Tüm Zencefil BilgileriZorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni
