Mürdümük Çeşitleri Nelerdir?

Mürdümük (Lathyrus sativus), kurağa ve fakir topraklara dayanıklılığıyla öne çıkan, hem tane hem de kaba yem amacıyla değerlendirilen tek yıllık bir baklagil yem bitkisidir. Türkiye'de özellikle Orta Anadolu, Güneydoğu Anadolu ve Doğu Anadolu'nun kuru tarım alanlarında, yağışın sınırlı olduğu bölgelerde ekim nöbetine giren önemli bir tür olarak yer bulur. Ülkemizde mürdümüğün ıslah çalışmaları yem bitkileri açısından son yıllarda hız kazanmış ve kamu araştırma enstitüleri eliyle birkaç adet tescilli çeşit üretim sistemine kazandırılmıştır. Bu sayfada, Türkiye'de gerçekten tescil edilmiş ve tarımsal araştırma enstitüleri tarafından geliştirilmiş mürdümük çeşitleri ele alınmaktadır. Çeşitler arasındaki farklar; ot ve tane verimi, çiçeklenme ile olgunlaşma süresi, bölgesel uyum ve tohum özellikleri bakımından belirginleşir. Bazı çeşitler yeşil ot ve kuru ot verimi için öne çıkarken, bazıları tane verimi veya tohum kalitesi yönüyle tercih edilir. Mürdümükte çeşit seçimi yaparken üreticinin öncelikli amacı (kaba yem mi tane mi), bölgenin iklim koşulları ve yağış rejimi belirleyici olur. Aşağıda tescilli çeşitler, geliştirildikleri kuruluşlar ve ayırt edici özellikleriyle birlikte tanıtılmaktadır.

Başlıca Mürdümük Çeşitleri

Gürbüz 2001

Ankara'daki Tarla Bitkileri Merkez Araştırma Enstitüsü tarafından geliştirilip tescil edilmiş, yaygın olarak bilinen tescilli mürdümük çeşitlerinden biridir. Orta Anadolu'nun kuru tarım koşullarına uyum sağlayan, hem kaba yem hem de tane üretimi amacıyla değerlendirilebilen bir çeşittir. Kurağa dayanıklılığı ve düşük girdiyle yetişebilmesi, yağışın sınırlı olduğu bölgelerde tercih edilmesini sağlar.

GAP Mavisi

Diyarbakır'daki GAP Uluslararası Tarımsal Araştırma ve Eğitim Merkezi tarafından yürütülen ıslah çalışmaları sonucunda 2014 yılında tescil edilmiştir. Güneydoğu Anadolu Bölgesi için geliştirilen ilk tescilli mürdümük çeşidi olması yönüyle ayırt edicidir. Bölgenin yarı kurak iklim koşullarına uyumlu olup, yeşil ot ve kuru ot verimi bakımından kaba yem üretimine yöneliktir.

Karadağ

Türkiye'de tescilli mürdümük çeşitleri arasında yer alan ve farklı ekolojik koşullarda yürütülen tarla denemelerinde değerlendirilen bir çeşittir. Karşılaştırmalı araştırmalarda tane verimi yönüyle öne çıkan bir performans göstermiştir. Kuru tarım alanlarında hem tane hem de ot amaçlı yetiştirmeye uygun bir seçenek olarak değerlendirilir.

Eren

Tescilli mürdümük çeşitlerinden biri olup çeşitli araştırma enstitülerinin verim ve kalite çalışmalarında referans çeşit olarak kullanılmıştır. Tohum kalitesi ve içerik özellikleri açısından incelenen bir çeşit olarak, ekim nöbetinde kaba yem ve tane üretimine katkı sağlar. Yarı kurak koşullara uyumu nedeniyle karşılaştırmalı denemelerde sıklıkla yer alır.

İptaş

Türkiye'de tescil edilmiş mürdümük çeşitleri arasında bulunan ve tarımsal araştırmalarda diğer tescilli çeşitlerle birlikte denenmiş bir çeşittir. Tohum özellikleri ve verim performansı yönüyle incelenmiş olup, kaba yem ile tane üretiminde değerlendirilebilir. Kurak ve yarı kurak alanlarda yetiştiriciliğe uygunluğu nedeniyle çiftçilere alternatif oluşturur.

Sıkça Sorulan Sorular

Mürdümüğün Türkiye'de tescilli çeşitleri hangileridir?

Türkiye'de tarımsal araştırma enstitüleri tarafından geliştirilip tescil edilmiş başlıca mürdümük çeşitleri Gürbüz 2001, GAP Mavisi, Karadağ, Eren ve İptaş olarak sıralanabilir. Bu çeşitler, verim ve kalite denemelerinde yerel popülasyonlarla birlikte değerlendirilmektedir.

Mürdümük hangi bölgelerde yetiştirilir?

Mürdümük, kurağa ve fakir topraklara dayanıklı bir yem bitkisi olduğu için özellikle Orta Anadolu, Güneydoğu Anadolu ve Doğu Anadolu'nun kuru tarım alanlarında yetiştirilir. Yağışın sınırlı olduğu bölgelerde düşük girdiyle üretim yapılabilmesi, bu türü öne çıkaran özelliklerdendir.

Mürdümük çeşitleri arasında nasıl seçim yapılır?

Seçimde öncelikli amaç belirleyicidir. Kaba yem üretimi hedefleniyorsa yeşil ot ve kuru ot verimi yüksek çeşitler, tane üretimi öne çıkıyorsa tane verimi yüksek çeşitler tercih edilir. Ayrıca bölgenin iklim koşulları, yağış rejimi ve toprak yapısı da çeşit seçiminde göz önünde bulundurulmalıdır.

GAP Mavisi çeşidini diğerlerinden ayıran özellik nedir?

GAP Mavisi, Diyarbakır'daki GAP Uluslararası Tarımsal Araştırma ve Eğitim Merkezi tarafından geliştirilmiş ve 2014 yılında tescil edilmiştir. Güneydoğu Anadolu Bölgesi için geliştirilen ilk tescilli mürdümük çeşidi olması ve bölgenin yarı kurak koşullarına uyumu yönüyle ayırt edicidir.

Mürdümük hem yem hem tane için mi yetiştirilir?

Evet, mürdümük çok yönlü bir baklagildir. Yeşil ot ve kuru ot olarak kaba yem üretiminde kullanıldığı gibi, tanesi de değerlendirilir. Tescilli çeşitlerin bir kısmı ot verimi, bir kısmı ise tane verimi yönüyle öne çıktığından üretici amacına göre çeşit belirlenir.

Kaynak: T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı - Tarla Bitkileri Merkez Araştırma Enstitüsü (TAGEM). Çeşit özellikleri bölge ve koşullara göre değişebilir.

Mürdümük almak veya satmak mı istiyorsunuz?

Aradığınız mürdümük çeşidini Harman üzerinde bulun ya da ürününüzü ücretsiz ilan verin.

Satılık Mürdümük İlanları Mürdümük Üreticileri Mürdümük Fiyatları Mürdümük Yetiştiriciliği Tüm Mürdümük Bilgileri