Menü
Besilik tosunda hasat, genç erkek sığırın besi programını tamamlayıp hedeflenen ağırlık ve et kalitesine ulaşarak pazara çıkarıldığı zamandır ve bu an mevsime değil, besinin ilerleyişine bağlı olarak yıl boyu gelir. Tosun, hızlı kas gelişimi ve yüksek günlük canlı ağırlık artışı kapasitesiyle besi sığırcılığının lokomotifidir; bu nedenle satış zamanlaması doğrudan kazancı belirler. Kritik nokta, hayvanın optimum besi noktasının yakalanmasıdır: tosun hedef ağırlığa ulaşmadan satılırsa karkas verimi düşük kalır, bu noktayı geçtikten sonra elde tutulursa yem masrafı kas artışını karşılamaz, aşırı yağlanma başlar ve kârlılık geriler. Bu yüzden besilik tosunun değerlendirilmesi, günlük ağırlık artışının yavaşladığı, vücudun dolgunlaştığı ve istenen canlı ağırlığın yakalandığı dönemin isabetle okunmasına dayanır. Irk, besi başı ağırlığı, rasyon yoğunluğu ve barınak koşulları besi süresini şekillendirir. Düzenli tartım ve kondisyon takibi, satış kararının temelidir. Doğru zamanlanmış bir tosun satışı hem yem maliyetini optimize eder hem de et kalitesini korur; bu nedenle hasat zamanlaması besi işletmesinin kârının belkemiğini oluşturur.
Besilik tosun yıl boyu satışa hazır olabilir; belirleyici olan takvim değil hedef canlı ağırlık ve kondisyondur. Besi süresi besi başı ağırlığa, ırka ve rasyon yoğunluğuna göre genellikle birkaç aydan yaklaşık bir yıla kadar değişir; etçi ve kombine ırklar ile melezlerde yüksek günlük ağırlık artışı sayesinde hedef ağırlığa daha hızlı ulaşılır. Mevsimsel satış yoğunluğu pazar talebine göre şekillenir; Kurban Bayramı öncesi dönem, kışın artan et talebi ve büyük tüketim sezonları satış planlamasını etkiler, ancak bu biyolojik değil ticari bir tercihtir. Kesim olgunluğu belirtileri: hedeflenen canlı ağırlığın yakalanması, omuz, sırt, bel ve but bölgesinin belirgin biçimde kaslanması ve elle dolgun hissedilmesi, sağrı ve kuyruk sokumu çevresinde dengeli yağlanma, geniş ve dolgun but yapısı, parlak düzgün tüy örtüsü ve günlük ağırlık artışının yavaşlama eğilimine girmesi. Bu işaretler bir arada görüldüğünde tosun optimum besi noktasına ulaşmıştır; satışın ötelenmesi yem veriminin düşmesine yol açar.
Besilik tosunun satışa hazırlığı düzenli tartım ve elle muayeneye dayanır. Hayvan periyodik tartılarak günlük canlı ağırlık artışı takip edilir; artışın belirgin yavaşladığı ve hedef ağırlığa ulaşıldığı an satış zamanını işaret eder. Eller omuz, sırt, but ve sağrı üzerinde gezdirilerek kas dolgunluğu ve yağlanma derecesi değerlendirilir; dengeli kondisyon hedeflenir, aşırı yağlanmadan kaçınılır. Tosunlar güçlü ve hareketli olduğundan yükleme ve nakil dikkatli, sakin ve rampa kullanılarak yapılmalı, araçta hayvan başına yeterli alan bırakılmalıdır; stres karkas kalitesini bozduğu için gürültü ve sıkışıklıktan kaçınılır. Uzun nakillerde su ve dinlenme molası verilir. Satış öncesi kısa muhafazada temiz, kuru, iyi havalanan barınak, gölge, sürekli temiz su ve dengeli rasyon ile hayvan kondisyonda tutulur; sıcak stresinden korunur. Tartım ve yükleme serin saatlerde yapıldığında ağırlık kaybı ve yorgunluk azalır. Küpe ve hayvan hareket belgeleri satıştan önce hazır edilir.
Sabit bir ay yoktur; hedeflenen canlı ağırlık ve kondisyona ulaşıldığında hazırdır. Günlük ağırlık artışının yavaşladığı ve but ile sırtın belirgin kaslandığı an optimum besi noktasıdır.
Hedef ağırlığın yakalanması, omuz-sırt-but kaslanması, dengeli yağlanma, dolgun but yapısı, parlak tüy örtüsü ve günlük ağırlık artışının yavaşlaması birlikte görüldüğünde olgunluğa ulaşılmıştır.
İkisinde de ölçüt hedef ağırlık ve kondisyondur; ancak tosun yüksek kas gelişim kapasitesiyle daha ağır karkasa kadar beslenebildiğinden hedef ağırlık genellikle daha yüksek tutulur.
Tosunlar güçlü olduğundan yükleme sakin ve rampayla yapılmalı, araçta yeterli alan bırakılmalı, stres ve sıkışıklıktan kaçınılmalı, uzun yolda su ve dinlenme molası verilmelidir.
Kaynak: T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı. Hasat dönemleri çeşit, bölge ve yıllık iklim koşullarına göre değişebilir.
Hasat dönemi yaklaşırken Harman üzerinde güncel besilik tosun ilanlarını inceleyin ya da kendi ürününüzü ücretsiz ilan verin.
Satılık Besilik Tosun İlanları Besilik Tosun Üreticileri Ücretsiz İlan Ver Tüm Besilik Tosun BilgileriZorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni