Menü
Süt, bir tarla ürünü gibi mevsime bağlı tek bir hasat dönemiyle değil, sağmal hayvanın laktasyon süreci boyunca her gün düzenli olarak elde edilen bir üründür. Bu yüzden sütte hasat kavramı, doğru sağım zamanlamasına ve hijyene karşılık gelir. Sağımın zamanında ve düzenli aralıklarla yapılması, hem memenin sağlığını korur hem de elde edilen sütün miktarını ve kalitesini doğrudan belirler. Süt memede biriktikçe basınç artar; sağım geciktiğinde verim düşer, gecikmenin tekrarı meme sağlığını bozar. Sütün en kritik özelliği ise sağıldığı anda yaklaşık 37 derece sıcaklıkta, mikrobiyal üremeye son derece açık olmasıdır. Bu nedenle sütün değeri, sağımdan sonraki ilk saatlerde ne kadar hızlı soğutulduğuyla korunur. Yıl boyunca her gün tekrarlanan bir işlem olduğundan, sütte kaliteyi belirleyen şey mevsim değil, her sağımda gösterilen titizliktir. Doğru zamanlanmış, hijyenik bir sağım ve hızlı soğutma, sütün tazeliğini ve besin değerini tüketiciye ulaşana kadar korumanın temelidir.
Sütün sağımı yıl boyunca, hayvanın laktasyon dönemi süresince kesintisiz devam eder; belirli bir ay aralığına bağlı değildir. Sağımlar günde genellikle iki, yüksek verimli hayvanlarda üç kez ve mümkün olduğunca eşit aralıklarla yapılır; düzenli saatlerde sağılan hayvanlar daha yüksek ve istikrarlı verim verir. Hayvanın doğumdan sonra başlayan laktasyonu birkaç gün kolostrum (ağız sütü) döneminin ardından normal süt üretimine geçer; bu ilk günlerdeki süt ayrı değerlendirilir. Sütün sağıma ve teslime hazır olduğunun göstergeleri, normal beyaz-krem rengi, kendine has temiz kokusu, pıhtılaşma veya topaklanma olmaması ve meme sağlığının normal olmasıdır. Sağımdan önce ilk birkaç fışkırtma ayrı bir kaba alınarak kontrol edilir; sütte pıhtı, renk bozukluğu veya kan görülürse o süt genel süte katılmaz. Mera döneminde, yani ilkbahar ve yaz aylarında taze yeşil yemle beslenen hayvanların sütü genellikle daha yağlı ve aromatik olurken, kış aylarında kuru yeme dayalı beslenmede bileşim değişebilir; ancak sağım her mevsim aynı düzenle sürer.
Sağım elle veya sağım makinesiyle yapılır. Her sağımdan önce meme başları temizlenip kurulanır, ilk süt kontrol amacıyla ayrı kaba sağılır ve genel süte katılmadan değerlendirilir. Sağımı yapan kişinin el ve kıyafet temizliği, kullanılan kova, güğüm ve makine parçalarının her sağım sonrası uygun şekilde yıkanıp temizlenmesi sütün hijyenik kalmasının temelidir. Sütün olgunluğu ve sağlamlığı, kıvamının normal akışkanlıkta olması ve topaklanma içermemesiyle anlaşılır. Hasat sonrası en kritik işlem hızlı soğutmadır: sağıldığında yaklaşık 37 derece olan süt, mikrop üremesini durdurmak için kısa sürede önce 8 dereceye, ardından 4 dereceye kadar soğutulmalıdır. Soğutulan süt, ağzı kapalı temiz paslanmaz çelik güğüm veya soğutma tankında, soğuk zincir kırılmadan saklanır ve teslime kadar bu sıcaklıkta tutulur. Süt kokuyu kolayca çektiğinden ahır ve depolama ortamı temiz ve kokusuz tutulmalı, süt başka ürünlerden ayrı muhafaza edilmelidir.
Sağım genellikle günde iki kez, yüksek verimli hayvanlarda üç kez yapılır ve aralıkların olabildiğince eşit olması önemlidir. Düzenli saatlerde sağılan hayvanlar daha yüksek ve istikrarlı verim verir; sağımın gecikmesi verimi düşürür.
Normal beyaz-krem renk, temiz kendine has koku, akışkan kıvam ve topaklanma veya pıhtı bulunmaması sağlamlık göstergesidir. Sağım öncesi alınan ilk süt kontrolünde renk bozukluğu, pıhtı veya kan görülürse o süt genel süte katılmaz.
Süt sağıldığında yaklaşık 37 derecedir ve bu sıcaklık mikropların hızla üremesi için elverişlidir. Tazeliği korumak için süt kısa sürede önce 8 dereceye, ardından 4 dereceye soğutulmalı ve teslime kadar soğuk zincir hiç kırılmadan saklanmalıdır.
Hayır. Süt, hayvanın laktasyon dönemi boyunca yıl boyu her gün sağılır; tarla ürünleri gibi tek bir hasat ayı yoktur. Yalnızca beslenmeye bağlı olarak mera döneminde sütün yağ ve aroma bileşimi kış dönemine göre değişebilir.
Kaynak: T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı - Tarım Orman Akademi (Gıda, Beslenme ve Çiğ Süt Kalitesi). Hasat dönemleri çeşit, bölge ve yıllık iklim koşullarına göre değişebilir.
Hasat dönemi yaklaşırken Harman üzerinde güncel süt ilanlarını inceleyin ya da kendi ürününüzü ücretsiz ilan verin.
Satılık Süt İlanları Süt Üreticileri Ücretsiz İlan Ver Tüm Süt BilgileriZorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni