Menü
Besilik danada hasat, hayvanın besi sonunda hedeflenen canlı ağırlığa ve et kalitesine ulaşıp pazara çıkarıldığı andır; bu yüzden mevsimden çok besinin başlangıç tarihine ve gelişim hızına bağlı olarak yıl boyu gerçekleşir. Türkiye'de besi işletmeleri danayı belirli bir aya göre değil, kondisyon ve ağırlık hedefine göre satışa hazırlar. En kritik nokta zamanlamadır: dana hedef ağırlığa ulaşmadan satılırsa karkas verimi ve kazanç düşük kalır, optimum noktayı geçtikten sonra tutulursa yem dönüşümü bozulur, aşırı yağlanma başlar ve birim kazanç azalır. Bu nedenle besilik dananın değerlendirilmesi günlük canlı ağırlık artışının yavaşladığı, vücudun dolgunlaştığı ve hedef ağırlığın yakalandığı dönemin doğru okunmasına dayanır. Irk, başlangıç ağırlığı, besi yoğunluğu ve barınak koşulları besi süresini belirler. Düzenli tartım ve kondisyon takibi, satış zamanını isabetli belirlemenin temelidir. Doğru zamanlanmış bir satış hem yem maliyetini hem de et kalitesini optimize ederek işletmenin kârlılığını korur; bu yüzden besilik danada hasat zamanlaması besi sığırcılığının ekonomik başarısının en belirleyici unsurudur.
Besilik dana yıl boyu satışa hazır olabilir; sabit bir hasat ayı yoktur, belirleyici olan hedef canlı ağırlık ve kondisyondur. Besi süresi başlangıç ağırlığına, ırka ve besi yoğunluğuna göre genellikle birkaç aydan bir yıla kadar değişir. Kültür ırkları (Holstein, Simental) ve melezlerde günlük canlı ağırlık artışı yüksek olduğundan hedef ağırlığa daha hızlı ulaşılır, yerli ırklarda süre uzayabilir. Mevsimsel olarak besi çıkışları çoğunlukla talebin arttığı dönemlere göre planlanır; Kurban Bayramı öncesi, kış et talebi ve okul-asker sezonları satış yoğunluğunu etkiler, ancak bu pazar tercihi olup biyolojik bir zorunluluk değildir. Olgunluk yani kesim olgunluğu belirtileri: hedeflenen canlı ağırlığın yakalanması, sırt, bel ve sağrının elle dolgun ve etli hissedilmesi, kuyruk sokumu ve sağrı çevresinde dengeli yağlanma, parlak ve düzgün tüy örtüsü, günlük ağırlık artışının yavaşlamaya başlaması. Bu işaretler birlikte göründüğünde dana optimum besi noktasına ulaşmış demektir ve satışın geciktirilmesi yem verimini düşürür.
Besilik dananın satışa hazırlığı düzenli tartım ve elle kondisyon muayenesine dayanır. Hayvan periyodik tartılarak günlük canlı ağırlık artışı izlenir; artışın belirgin biçimde yavaşladığı ve hedef ağırlığın yakalandığı an satış sinyalidir. Eller sırt, bel ve sağrı üzerinde gezdirilerek kas dolgunluğu ve yağlanma derecesi değerlendirilir; aşırı yağlanma istenmediği için kondisyon dengeli olmalıdır. Satış öncesi hayvanın stresten uzak tutulması, taşıma gününde sakin yükleme yapılması karkas kalitesi açısından önemlidir. Nakil rampa ile yapılmalı, araçta yeterli alan bırakılmalı, uzun yolda su ve dinlenme sağlanmalıdır. Kısa süreli bekletmede temiz, kuru, iyi havalanan barınak, gölge, bol temiz su ve dengeli yem ile hayvan kondisyonda tutulur; sıcak stresinden korunur. Tartım ve yükleme serin saatlerde yapılırsa hayvan daha az yorulur ve ağırlık kaybı azalır. Küpe ve hareket belgeleri satış öncesi hazırlanır.
Belirli bir aya değil, hedeflenen canlı ağırlık ve kondisyona ulaşıldığında satışa hazır olur. Günlük ağırlık artışının yavaşladığı ve vücudun dolgunlaştığı an optimum besi noktasıdır.
Hedef ağırlığın yakalanması, sırt-bel-sağrının elle dolgun hissedilmesi, dengeli yağlanma, parlak tüy örtüsü ve günlük ağırlık artışının yavaşlaması birlikte görüldüğünde olgunluğa ulaşılmıştır.
Evet. Optimum noktayı geçtikten sonra yem dönüşümü bozulur, aşırı yağlanma başlar ve birim kazanç düşer; bu yüzden hedef ağırlık yakalanınca satış geciktirilmemelidir.
Evet. Kültür ırkları ve melezlerde günlük ağırlık artışı yüksek olduğundan hedef ağırlığa daha hızlı ulaşılır, yerli ırklarda besi süresi uzayabilir.
Kaynak: T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı. Hasat dönemleri çeşit, bölge ve yıllık iklim koşullarına göre değişebilir.
Hasat dönemi yaklaşırken Harman üzerinde güncel besilik dana ilanlarını inceleyin ya da kendi ürününüzü ücretsiz ilan verin.
Satılık Besilik Dana İlanları Besilik Dana Üreticileri Ücretsiz İlan Ver Tüm Besilik Dana BilgileriZorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni
