Menü
İnek sütünde hasat, tarladaki bir ürün gibi tek bir mevsime sıkışmaz; sağım yıl boyu, her gün sabah ve akşam tekrarlanan bir toplama işidir. Asıl belirleyici takvim, ineğin buzağılamasıyla başlayan laktasyon dönemidir. Buzağılamadan sonra süt verimi ilk 40-70 günde hızla yükselir, ortalama 60-70. günlerde pik yapar ve üçüncü aydan sonra kademeli olarak azalır. Bu yüzden sürüde verimin zirvesi, doğumların yoğunlaştığı aylara göre kayar; sonbahar buzağılamalarında kış ve ilkbaharda bol süt elde edilirken, ilkbahar buzağılamalarında yaz aylarında verim öne çıkar. Sağımın zamanında ve düzenli yapılması kritiktir; memede biriken süt geciktirilirse hem verim düşer hem de meme sağlığı bozulur. Ortalama 305 günlük laktasyonun ardından inek 45-60 gün kuruya çıkarılır ve bir sonraki doğumla döngü yeniden başlar. Dolayısıyla inek sütünde hasat başarısı, tek bir günün değil, günlük disiplinin ve doğru zamanlamanın ürünüdür.
Sağım Ocak-Aralık tüm yıl, günde genellikle iki kez (sabah ve akşam, yaklaşık 12 saat arayla); yüksek verimli işletmelerde günde üç sağım uygulanır. Takvimi belirleyen ineğin değil mevsimin değil, buzağılama tarihidir: verim ilk 40-70 günde hızla artar, 60-70. günlerde pik yapar, 3. aydan sonra düşer ve ortalama 305 günde laktasyon tamamlanır. Bölgesel olarak Marmara, Ege ve Trakya'nın entansif süt işletmelerinde verim yıl boyu dengeli seyrederken; İç Anadolu ve Doğu Anadolu'nun mera bağımlı küçük işletmelerinde ilkbahar ve yaz aylarında, taze otun bol olduğu dönemde günlük süt belirgin artar, kış aylarında düşer. Bir sağımın olgunluk belirtileri: memenin dolu ve gergin oluşu, sütün normal beyaz-krem renkte, pıhtısız ve homojen akması, kötü koku veya kanlı-sulu görünüm bulunmaması. İlk fışkırtılan sütte topak, renk bozukluğu görülürse o süt ayrılır. İnek doğru zamanda kuruya çıkarılmazsa bir sonraki laktasyon verimi düşer.
Sağım elle ya da makineyle yapılır; ticari işletmelerde sağım makinesi yaygındır. Her sağımdan önce meme ve meme başları temizlenip kurulanır, ilk birkaç fışkırtı süt kontrol için ayrı kaba alınır; pıhtı, renk veya koku anormalliği yoksa sağıma geçilir. Süt en geç sağımdan hemen sonra süzülerek soğutulmalı, ideal olarak 4 santigrat derece dolayında soğuk tankta tutulmalıdır; çünkü çiğ süt oda sıcaklığında çok hızlı bozulur. Sağım kapları ve makine başlıkları her kullanımdan sonra temizlenir. Olgunluk yani sağıma hazırlık, memenin gerginliğinden ve düzenli sağım saatinin gelmesinden anlaşılır. Kısa muhafaza için süt güneşten ve ısıdan uzak, kapalı ve soğuk ortamda tutulur; soğutulmuş çiğ süt birkaç gün dayanır, uzun saklama için pastörizasyon veya işleme gerekir. Sağım saatlerinin her gün aynı olması hem verimi hem süt kalitesini korur.
İnek sütü belirli bir mevsime bağlı değildir; sağım Ocak'tan Aralık'a tüm yıl, her gün sürer. Verimin zamanlamasını mevsim değil, ineğin buzağılama tarihi belirler. Mera bağımlı işletmelerde ilkbahar ve yaz aylarında taze otla birlikte günlük süt artar, kış aylarında bir miktar azalır.
Genellikle günde iki kez, yaklaşık 12 saat arayla sabah ve akşam sağılır. Verimi yüksek işletmelerde günde üç sağım uygulanabilir. Önemli olan sağım saatlerinin her gün düzenli ve aynı olmasıdır; gecikme hem verimi düşürür hem meme sağlığını bozar.
Meme dolu ve gergindir, düzenli sağım saati gelmiştir. Sağıma başlarken ilk fışkırtılan süt kontrol edilir; normal beyaz-krem renkte, pıhtısız, homojen ve kötü kokusuz akıyorsa süt sağlıklıdır. Topak, kanlı-sulu görünüm veya kötü koku varsa o süt ayrılır.
Süt sağımdan hemen sonra süzülüp soğutulmalıdır; ideal olarak 4 santigrat derece dolayında soğuk tankta tutulur. Çiğ süt sıcakta çok hızlı bozulduğu için güneş ve ısıdan uzak tutulmalı; soğutulmuş süt kısa süre dayanır, uzun saklama için pastörizasyon veya işleme gerekir.
Kaynak: T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı Samsun İl Müdürlüğü - Süt Verimini Etkileyen Faktörler. Hasat dönemleri çeşit, bölge ve yıllık iklim koşullarına göre değişebilir.
Hasat dönemi yaklaşırken Harman üzerinde güncel i̇nek sütü ilanlarını inceleyin ya da kendi ürününüzü ücretsiz ilan verin.
Satılık İnek Sütü İlanları İnek Sütü Üreticileri Ücretsiz İlan Ver Tüm İnek Sütü BilgileriZorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni
