Menü
Ayva (Cydonia oblonga), gülgiller familyasından, sonbahar ve kış aylarında olgunlaşan sarı renkli bir meyvedir. Türkiye mutfağında hem taze hem de pişirilerek yaygın biçimde tüketilir. Çiğ haldeyken sert dokusu ve buruk tadı nedeniyle çoğunlukla pişirilerek değerlendirilir. Ayva, düşük kalorili yapısı ve zengin lif içeriğiyle dengeli beslenme düzeninde yer bulan mevsimsel bir meyvedir. Bileşiminin büyük kısmı sudan oluşur; bunun yanında karbonhidrat, çözünür ve çözünmez lif, C vitamini ile potasyum gibi mineralleri içerir. İçerdiği pektin türü lifler sayesinde pişirildiğinde jelleşme özelliği gösterir; bu nedenle marmelat ve reçel yapımında sıkça tercih edilir. Ayva, çeşitliliği artırılmış bir meyve tüketiminin parçası olarak sofralara sonbahar boyunca renk katar. Diğer meyvelerle birlikte, günlük önerilen sebze ve meyve porsiyonlarına katkıda bulunan olgusal bir seçenektir.
Ayvanın 100 gramı yaklaşık 55-60 kcal enerji sağlar. Ağırlıkça büyük bölümü sudur (yaklaşık yüzde 83-85). Karbonhidrat içeriği yaklaşık 13-15 gram olup bunun önemli bir kısmı doğal şekerlerden oluşur. Protein miktarı düşüktür, yaklaşık 0,4 gram; yağ içeriği ise ihmal edilebilir düzeyde, yaklaşık 0,1 gram. Lif açısından zengin sayılır: 100 gramında yaklaşık 1,7-2 gram diyet lif bulunur ve bu lifin bir bölümü pektin türündedir. Öne çıkan vitamin C vitaminidir (yaklaşık 12-15 mg). Ayrıca potasyum (yaklaşık 180-200 mg), az miktarda bakır, demir ve magnezyum içerir. Değerler olgunluk, çeşit ve yetişme koşullarına göre değişebilir; verilen rakamlar TürKomp ve USDA verilerine dayalı yaklaşık aralıklardır.
Ayvada öne çıkan besin ögelerinden biri diyet lifidir, özellikle çözünür lif niteliğindeki pektindir. Diyet lif, genel beslenmede sindirim sisteminin düzenli çalışmasına katkıda bulunan ve tokluk hissini destekleyen bir bileşendir. Bunun yanında ayva, C vitamini ve potasyum bakımından da kayda değer bir kaynaktır. C vitamini, vücutta genel bir besin ögesi olarak bağ dokusunun yapısında ve demirin emiliminde rol oynar. Potasyum ise sıvı dengesi ve normal kas işlevi için gerekli bir mineraldir. Bu ögeler, çeşitli meyve ve sebzelerle birlikte alındığında dengeli bir beslenme düzenine olgusal katkı sağlar.
Ayva sert dokusu nedeniyle genellikle pişirilerek tüketilir. Türk mutfağında fırında ayva tatlısı, ayva reçeli ve marmelat en yaygın kullanım biçimleridir; ayrıca et yemeklerinde ekşimsi tadıyla yer alır. Taze olarak da ince dilimler halinde tüketilebilir. Kesildikten sonra ayva eti havayla temas edince hızla kararır; bu esmerleşmeyi azaltmak için dilimleri az miktarda limon suyu bulunan suda bekletmek yardımcı olur. Besin kaybını azaltmak için kabuğuyla birlikte, mümkün olduğunca az suda ve düşük ateşte pişirmek tercih edilebilir; çünkü C vitamini ısıya ve suya karşı duyarlıdır. Pişirme suyunu (örneğin komposto suyunu) dökmeyip değerlendirmek de suda çözünen besin ögelerinin korunmasına katkı sağlar. Çekirdek evi ve sert orta kısım genellikle ayıklanır.
Taze ayva serin, kuru ve havadar bir ortamda birkaç hafta dayanabilir. Daha uzun süre saklamak için buzdolabının sebzelik bölümünde tutmak tazeliği ve C vitamini gibi ısıya duyarlı ögeleri korumaya yardımcı olur. Ayvaları üst üste yığmadan, birbirine değmeyecek şekilde yerleştirmek ezilmeyi ve çürümeyi geciktirir. Kesilmiş ayvayı bekletmeden tüketmek besin değerinin korunması açısından uygundur.
Ayva düşük kalorili bir meyvedir ve büyük ölçüde sudan oluşur. 100 gramında yaklaşık 55-60 kcal enerji, 13-15 gram karbonhidrat, yaklaşık 1,7-2 gram diyet lif, 0,4 gram protein ve çok az yağ bulunur. Öne çıkan vitamin ve mineralleri C vitamini ile potasyumdur. Değerler çeşit ve olgunluğa göre değişebilir.
Taze ayvanın 100 gramı yaklaşık 55-60 kcal enerji sağlar. Bu değer meyvenin olgunluk düzeyine ve çeşidine göre bir miktar değişebilir. Reçel veya tatlı gibi şeker eklenerek hazırlanan ürünlerde kalori miktarı belirgin biçimde artar.
Ayvada başta C vitamini olmak üzere az miktarda B grubu vitaminleri bulunur. Mineral olarak en belirgini potasyumdur; ayrıca eser miktarda bakır, demir ve magnezyum içerir. Bu ögeler dengeli ve çeşitli bir beslenme düzeninin parçası olarak katkı sağlar.
Ayva her iki şekilde de tüketilebilir. Ancak sert dokusu ve buruk tadı nedeniyle çoğunlukla pişirilerek, örneğin fırında tatlı, reçel veya komposto olarak değerlendirilir. Çiğ tüketmek isteyenler ince dilimler halinde tüketebilir.
Ayva, meyveler arasında lif bakımından iyi bir kaynak sayılır. 100 gramında yaklaşık 1,7-2 gram diyet lif bulunur ve bu lifin bir kısmı pektin türündedir. Bu özellik ayvaya pişirildiğinde jelleşme kabiliyeti kazandırır ve reçel yapımında tercih edilmesini sağlar.
Kaynak: TürKomp Türkiye Ulusal Gıda Kompozisyon Veri Tabanı.
Harman üzerinde güncel ayva ilanlarını inceleyin ya da ürününüzü ücretsiz ilan verin.
Satılık Ayva Ayva Fiyatları Ayva Nasıl Saklanır Tüm Ayva BilgileriZorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni
