Menü
Tritikale, buğday ile çavdarın melezlenmesiyle elde edilen bir tahıl olup Türkiye'de daha çok yem ve un amacıyla üretilir. Hasat sonrası tane olarak saklandığından muhafazanın temel kuralları serin, kuru ve havadar bir ortamda tutmaktır. Yanlış saklama en çok tanenin nem çekmesine, küflenmeye, ısınmaya ve ambar zararlılarının (buğday biti, un güvesi) çoğalmasına yol açar. Tritikalenin çavdar bileşeni nedeniyle tanesi buğdaya göre biraz daha yumuşak olduğundan neme karşı özellikle dikkatli olunmalıdır. Doğru saklandığında tritikale tanesi çimlenme gücünü ve besleyici değerini uzun süre korur; nemli ortamda ise kısa sürede bozulur. Bu nedenle hasadın harmanlanıp uygun rutubet seviyesine kadar kurutulması, ardından temiz ve serin bir depoya alınması gıda ve yem kalitesini korumanın en önemli adımıdır. Depolama öncesi tanenin yabancı madde ve kırıktan ayıklanması da raf ömrünü uzatır.
Tritikale tanesi için en kritik koşul düşük nemdir. Depolamada tanenin rutubeti genellikle yüzde 13-14 seviyesinin altına indirilmelidir; daha nemli tane ısınma ve küf riski taşır. Depo ortamının bağıl nemi mümkün olduğunca düşük (kuru) tutulmalı, taban ve duvarlardan rutubet geçişi engellenmelidir. Sıcaklık ne kadar düşükse tane o kadar iyi korunur; serin depolarda (yaklaşık 10-15 santigrat derece ve altı) böcek faaliyeti ve solunum yavaşlar. Ortam karanlık, havadar ve iyi havalandırılabilir olmalı; nemli, sıcak veya güneş alan yerlerden kaçınılmalıdır. Depo hasat öncesi temizlenmeli, eski tane kalıntıları ve zararlılardan arındırılmalıdır.
Uygun kurutulmuş (yaklaşık yüzde 13 rutubet) ve serin, kuru bir depoda tutulan tritikale tanesi kalitesini aylarca, çoğu zaman bir hasat döneminden diğerine kadar (6-12 ay ve üzeri) koruyabilir. Sıcaklık ve nem düştükçe bu süre uzar; iyi yönetilen ambarlarda birkaç yıl saklanabilir. Nemli veya sıcak depoda ise süre birkaç haftaya kadar iner, ısınma ve küf hızla başlar. Tritikaleden öğütülen un, tam tahıl niteliği ve yağ oranı nedeniyle taneye göre daha çabuk bozulur; serin ve kuru koşulda birkaç ay içinde tüketilmesi önerilir.
Serin ve kuru depo/ambar: Tritikale saklamanın esas yöntemi budur. Tane iyice kurutulup temizlendikten sonra rutubet almayan, havalandırılabilen bir depoda çuvalda ya da yığın halinde tutulur. Silo depolama: Büyük miktarlar için havalandırmalı silo veya tahıl ambarları uygundur; içerideki hava dolaşımı ısınmayı ve nem birikimini önler, tane periyodik olarak kontrol edilir. Hava geçirmez kap: Küçük miktarlar ağzı sıkıca kapanan bidon, teneke veya kavanozda saklanabilir; bu, ambar zararlılarına ve neme karşı ek koruma sağlar. Un için buzdolabı/dondurucu: Tritikale unu küçük miktarlardaysa hava almayan bir kapta buzdolabında veya derin dondurucuda tutularak tazeliği uzatılabilir. Tane tritikale için buzdolabı ya da salamura/konserve gibi yöntemler gerekli ve uygun değildir; asıl olan kuru muhafazadır.
Hasattan sonra tane iyice kurutulup (yaklaşık yüzde 13-14 rutubetin altına) temizlenir, ardından serin, kuru, karanlık ve havadar bir depoda tutulur. Nemden korunması ve ambar zararlılarına karşı ara ara kontrol edilmesi en önemli noktadır.
Tane tritikale için buzdolabı gerekli değildir; asıl saklama serin ve kuru depoda yapılır. Ancak tritikale unu hava almayan bir kapta buzdolabında birkaç ay tazeliğini koruyabilir, derin dondurucuda bu süre daha da uzar.
Nem, tritikale saklamada en kritik etkendir. Tane yüzde 13-14 üzerinde rutubet içerirse solunum artar, ısınma, küflenme ve böeklenme hızlanır. Bu yüzden depolama öncesi kurutma ve depoyu kuru tutmak şarttır.
İyi kurutulmuş tane, serin ve kuru silolarda veya ambarlarda bir yıldan uzun, uygun koşullarda birkaç yıl kalitesini koruyabilir. Sıcaklık ve nem yükseldikçe bu süre belirgin şekilde kısalır.
Tritikale unu, tam tahıl özelliği nedeniyle taneden daha çabuk bozulur. Ağzı sıkıca kapalı bir kapta serin ve kuru yerde ya da buzdolabında saklanmalı, tercihen birkaç ay içinde tüketilmelidir.
Kaynak: T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı, Tarımsal Araştırmalar ve Politikalar Genel Müdürlüğü (TAGEM) - Tahıl Depolama ve Muhafaza Yayınları. Saklama süreleri ürün olgunluğu, çeşit ve depo koşullarına göre değişebilir.
Harman üzerinde güncel tritikale ilanlarını inceleyin ya da kendi ürününüzü ücretsiz ilan verin.
Satılık Tritikale İlanları Tritikale Üreticileri Tritikale Ne Zaman Hasat Edilir Tritikale Çeşitleri Tritikale Yetiştiriciliği Tüm Tritikale BilgileriZorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni
