Menü
Şeker pancarı, hasat sonrası hızlıca işlenmesi gereken bir kök bitkisidir çünkü sökümden sonra da solunuma devam eder ve içerdiği sakaroz zamanla azalır. Fabrikaya teslim edilene kadar tarla kenarında veya fabrika sahasında büyük yığınlar (silo yığını) halinde bekletilir. Bekleme süresi uzadıkça hem su kaybı hem de invert şeker oluşumu artar, bu da şeker veriminde düşüşe yol açar. Sıcak havada bekletilen pancarlar çürümeye ve mikrobiyal bozulmaya açıktır; donma ise dokuyu tahrip eder ve çözülmeden sonra hızlı bozulmaya neden olur. Bu nedenle şeker pancarında saklamanın temel amacı, ürünü kısa sürede serin, nemli ve havalandırılan koşullarda tutarak şeker kaybını en aza indirmektir. Türkiye'de kampanya döneminde pancarlar genellikle birkaç gün ile birkaç hafta arasında yığınlarda bekletilip sırayla işlenir. Ev koşullarında saklanan bir sebze olmadığından, doğru yaklaşım sıcaklığı düşük, nemi yüksek tutmak ve bekleme süresini kısaltmaktır.
Şeker pancarı için ideal saklama sıcaklığı donma noktasının hemen üzerinde, yaklaşık 2 ile 5 derece arasındadır. Bu aralık solunumu ve invert şeker oluşumunu yavaşlatarak sakaroz kaybını en aza indirir. Ortam nemi yüksek tutulmalıdır (yaklaşık yüzde 90 ile 95) çünkü kuru koşullarda pancar su kaybederek pörsür ve işlenebilirliği düşer. Yığınlar havalandırılmalı, iç ısınma ve terleme önlenmelidir; sıkışık ve sıcak yığınların içi ısınıp çürümeyi tetikler. Sıcaklık 0 derecenin altına inmemelidir: donan pancarların hücre yapısı bozulur, çözülme sonrası hızla çürür ve şeker geri kazanımı ciddi biçimde düşer. Toprak ve yaralı, kırık pancarların yığından ayıklanması bozulma riskini azaltır.
Şeker pancarının uygun saklama süresi sıcaklığa ve koşullara göre büyük fark gösterir. Sıcak havada, tarla kenarında açıkta bekletilen pancarlarda kayıp hızlıdır; birkaç gün içinde belirgin şeker düşüşü ve çürüme başlayabilir. Serin (yaklaşık 2 ile 5 derece) ve nemli koşullarda, havalandırılan yığınlarda birkaç hafta boyunca görece düşük kayıpla tutulabilir. Türkiye kampanya düzeninde amaç, sökülen pancarı genellikle birkaç gün ile birkaç hafta içinde işlemeye almaktır. Küçük miktarlar buzdolabında serin bölmede birkaç hafta dayanabilir. Süre uzadıkça her koşulda şeker içeriği azaldığından, en iyi sonuç için bekleme mümkün olduğunca kısa tutulmalıdır.
Şeker pancarı için en yaygın yöntem serin, nemli ve havalandırılan yığın (silo) depolamasıdır; bu, fabrika işlemeye alana kadar geçen süreyi kayıpsız geçirmeyi hedefler. Yığınların dış yüzeyi soğuk bölgelerde toprak veya örtü ile kapatılarak donmaya karşı korunabilir, aşırı sıcakta ise gölgeleme ve havalandırma önerilir. Soğuk hava deposu bulunan yerlerde 2 ile 5 derecede, yüksek nemde saklamak kaybı azaltır. Ev ölçeğinde az miktar pancar, toprağı silkelenip buzdolabının sebzelik bölümünde nemli tutularak kısa süre saklanabilir. Dilimlenip haşlandıktan sonra dondurma da küçük miktarlar için mümkündür. Kurutma ve konserve gibi yöntemler şeker pancarı için pratik değildir; ürün esasen endüstriyel işleme (şeker üretimi) için yetiştirildiğinden hasat sonrası hızlı teslim en doğru yaklaşımdır.
Şeker pancarı serin, nemli ve havalandırılan koşullarda, donma noktasının hemen üzerinde yaklaşık 2 ile 5 derecede tutularak saklanır. Fabrikaya teslim edilene kadar yığınlar halinde bekletilir; süre uzadıkça şeker kaybı arttığı için mümkün olduğunca kısa sürede işlenmelidir. Ev koşullarında az miktar, toprağı temizlenip buzdolabının sebzelik bölümünde kısa süre saklanabilir.
Sıcak havada açıkta bekleyen pancarda kayıp hızlıdır ve birkaç gün içinde çürüme başlayabilir. Serin ve nemli koşullarda havalandırılan yığınlarda birkaç hafta boyunca görece düşük kayıpla tutulabilir. Her durumda süre uzadıkça şeker içeriği düştüğü için bekleme kısa tutulmalıdır.
Sıcaklık 0 derecenin altına inip pancar donarsa hücre yapısı bozulur. Çözülmeden sonra pancar hızla yumuşar, çürür ve şeker geri kazanımı ciddi biçimde düşer. Bu nedenle soğuk bölgelerde yığınlar toprak veya örtü ile kaplanarak donmadan korunur.
Küçük miktarlar için evet. Toprağı silkelendikten sonra buzdolabının serin sebzelik bölümünde nemli ortamda birkaç hafta tutulabilir. Ancak şeker pancarı esasen endüstriyel işleme için yetiştirilen bir üründür; büyük miktarlar buzdolabı yerine serin yığın depolaması ile saklanır.
Söküldükten sonra pancar solunuma devam eder ve içerdiği sakarozu tüketir. Sıcak ve kuru koşullarda solunum hızlanır, invert şeker oluşumu artar ve su kaybı yaşanır. Bu süreçler şeker verimini düşürdüğü için serin, nemli ortam ve kısa bekleme süresi önemlidir.
Kaynak: T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı, Tarımsal Araştırmalar ve Politikalar Genel Müdürlüğü (TAGEM). Saklama süreleri ürün olgunluğu, çeşit ve depo koşullarına göre değişebilir.
Harman üzerinde güncel şeker pancarı ilanlarını inceleyin ya da kendi ürününüzü ücretsiz ilan verin.
Satılık Şeker Pancarı İlanları Şeker Pancarı Üreticileri Şeker Pancarı Ne Zaman Hasat Edilir Şeker Pancarı Çeşitleri Tüm Şeker Pancarı BilgileriZorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni
