Menü
Kiraz, Türkiye'nin dünya üretiminde ve ihracatında ilk sıralarda yer aldığı, çeşit yelpazesi oldukça geniş bir meyvedir. Kiraz çeşitleri en çok olgunlaşma zamanına göre ayrışır: nisan sonu mayıs başında toplanan turfanda (erkenci) çeşitler, mayıs ortası orta mevsim çeşitleri ve haziran sonuna kadar uzanan geççi çeşitler. Bunun yanında meyve rengi (koyu bordo, parlak kırmızı, sarı yanaklı) ve etin sertliği çeşidi belirleyen temel özelliklerdir. İhracat pazarı sert etli, iri ve çatlamaya dayanıklı çeşitleri öne çıkarırken, iç pazar ve yerel tüketim erkenci ve sulu çeşitleri de kucaklar. Türkiye'de kirazın en yoğun üretildiği bölgeler Manisa (Salihli, Kula, Alaşehir), Afyon, Isparta, Konya (Akşehir), Bursa, İzmir ve Amasya çevresidir. Çoğu kiraz çeşidi kendine kısır olduğundan bahçelerde dölleyici (tozlayıcı) çeşitlerle birlikte dikilir. Aşağıda Türkiye'de ticari olarak yetiştirilen ve bahçelerde yaygın görülen başlıca kiraz çeşitleri ve ayırt edici özellikleri yer alıyor.
Türkiye'nin ihracat şampiyonu ve en tanınmış kiraz çeşididir. İri, koyu kırmızıdan bordoya dönen, çok sert etli ve dayanıklı meyveleri sayesinde uzun mesafeli taşımaya uygundur. Geç mevsimde (haziran) olgunlaşır; Salihli, Alaşehir, Afyon ve Akşehir bölgelerinde yoğun yetiştirilir ve kendine kısır olduğu için dölleyici ister.
En yaygın turfanda çeşitlerden biridir. Mayıs başında pazara ilk çıkan koyu kırmızı, orta iri ve yumuşakça etli meyveler verir. Erkenci olması nedeniyle yüksek fiyat avantajı sağlar, ancak çatlamaya ve yumuşamaya karşı hassastır; sofralık olarak taze tüketilir.
Sarı zemin üzerine hafif kırmızı yanaklı, kendine has görünümüyle ayrışan bir çeşittir. Yağmurdan sonra çatlamaya karşı dayanıklı olmasıyla bilinir. Orta-geç mevsimde olgunlaşır, sert etli ve tatlıdır; hem tozlayıcı olarak hem de sofralık tüketim için değerlendirilir.
Koyu kırmızı-bordo renkli, iri ve sert etli meyveler veren, çok verimli bir çeşittir. Bol çiçek açması ve etkili polen üretmesi nedeniyle 0900 Ziraat gibi çeşitler için önemli bir dölleyici olarak kullanılır. Orta mevsimde olgunlaşır.
Kendine verimli (kendi kendini dölleyebilen) az sayıdaki çeşitten biri olması bakımından değerlidir; tozlayıcıya ihtiyaç duymadan meyve bağlar. Koyu kırmızı, iri, kalp biçimli ve tatlı meyveleri orta-geç mevsimde olgunlaşır, bu yüzden dölleyici olarak da tercih edilir.
Geç mevsim çeşidi olup haziran sonuna doğru olgunlaşır. Koyu kırmızı, iri, çok sert etli ve raf ömrü uzun meyveleriyle ihracata elverişlidir. En önemli avantajı çatlamaya karşı yüksek direncidir; bu nedenle yağışlı bölgelerde tercih edilir.
Kendine verimli, iri ve sert etli, parlak koyu kırmızı meyveler veren geççi bir çeşittir. Yüksek ve düzenli verim sağlaması ile öne çıkar. Çatlamaya orta derecede dayanıklıdır ve hem sofralık hem ihracat amaçlı yetiştirilir.
Çek kökenli, koyu bordo-siyaha yakın renkte, kalp biçimli ve sert etli bir çeşittir. Geç mevsimde olgunlaşır, aroması yoğundur ve raf ömrü uzundur. Çatlamaya karşı dayanıklılığı ve kalitesiyle ihracatta değerlidir; kendine kısır olduğundan dölleyici ister.
Kendine verimli, çok geççi bir çeşittir; sezonun sonunda haziran sonu-temmuz başında toplanır. Parlak kırmızı, sert etli ve kalp biçimli meyveleri geç dönemde pazarda yüksek fiyat avantajı sağlar. Uzun süre dalda kalabilme özelliğiyle bilinir.
Koyu kırmızı-bordo renkli, iri, sert ve tatlı etli geç mevsim çeşididir. Kalp biçimli meyveleri sofralık tüketime ve taşımaya uygundur. Verimli bir çeşit olmakla birlikte çatlamaya karşı orta derecede hassastır.
Amerikan kökenli, dünyada çok yaygın olan koyu bordo, iri ve sert etli bir çeşittir. Tatlı ve aromalı meyveleri orta mevsimde olgunlaşır. Yağmurda çatlamaya duyarlı olması nedeniyle dikkatli sulama ister; Türkiye'de sofralık olarak yetiştirilir.
İngiliz kökenli, iri, koyu kırmızı ve sert etli bir çeşittir. Orta-erken mevsimde olgunlaşır ve iyi bir polen kaynağı olduğu için dölleyici olarak da kullanılır. Tatlı aromalı meyveleri sofralık tüketime uygundur.
Türkiye'de ihracatın büyük bölümü 0900 Ziraat (Napolyon) çeşidiyle yapılır. İri, koyu kırmızı, çok sert etli ve dayanıklı olması uzun mesafeli taşımaya elverişli kılar. Geç mevsimde olgunlaşan Regina ve Kordia da çatlamaya dayanıklılıkları sayesinde ihracatta öne çıkan çeşitlerdir.
Kiraz çeşitlerinin çoğu kendine kısırdır, yani kendi çiçek tozuyla meyve bağlayamaz. Bu nedenle bahçeye Van, Stella veya Merton gibi uyumlu dölleyici çeşitler karıştırılarak dikilir. Stella, Lapins ve Sweetheart gibi kendine verimli çeşitler ise tek başına da meyve tutabilir.
Erken Burlat mayıs başında olgunlaşan başlıca turfanda çeşittir ve erken pazara çıkması nedeniyle değerlidir. Geç mevsim tarafında ise 0900 Ziraat, Regina, Kordia ve Sweetheart yer alır; bunlar haziran sonundan temmuz başına kadar hasat edilir.
Regina, hasat döneminde yağan yağmura karşı çatlamaya en dayanıklı çeşitlerden biridir ve bu yüzden nemli bölgelerde tercih edilir. Starks Gold da çatlama direnci yüksek çeşitlerdendir. Buna karşın Erken Burlat ve Bing yağmurda çatlamaya daha duyarlıdır.
Kaynak: T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı, Eğirdir Bahçe Kültürleri Araştırma Enstitüsü. Çeşit özellikleri bölge ve koşullara göre değişebilir.
Aradığınız kiraz çeşidini Harman üzerinde bulun ya da ürününüzü ücretsiz ilan verin.
Satılık Kiraz İlanları Kiraz Üreticileri Kiraz Fiyatları Kiraz Yetiştiriciliği Tüm Kiraz BilgileriZorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni