Menü
Ispanak; serin iklimi seven, bileşimindeki mineral madde ve vitaminler sayesinde besin değeri yüksek, önemli bir kış sebzesidir. Bu rehber ıspanağın ekim zamanı, gübreleme, tohum miktarı, sulama ve hasat gibi yetiştiricilik adımlarını resmi tarım kaynaklarına dayanarak özetler. Ayrıca tarlada görülebilen başlıca hastalık ve zararlıları tanıtıcı belirtileriyle ele alır.
Ispanak ülkemizde genellikle sonbahar ve bazen ilkbahar olmak üzere yılda iki devrede yetiştirilir. Sonbahar yetiştiriciliğinde tohumlar Eylül-Ekim aylarında ekilir, hasat Kasım-Aralık aylarında yapılır. İlkbahar yetiştiriciliğinde ise ekim, bölgelere göre değişmekle birlikte Şubat, Mart, Nisan aylarında yapılır.
Çeşidin gelişme kuvveti ile sıra arası ve sıra üzeri mesafelerine göre dekara 1-2,5 kg arasında tohum hesap edilir. Doğrudan serpme ekimde dekara 1-1,5 kg, mibzerle ekimde (sıra arası 20-25 cm, sıra üzeri 3-5 cm) dekara 0,7-1 kg tohum kullanılır. Tohumlar 2-3 cm derinliğe ekilir.
Tohum ekiminden birkaç ay önce dekara 1,5-3 ton yanmış çiftlik gübresi verilir. Toprak tahlil sonuçlarına göre dekara 20-30 kg azot, 10 kg fosfor ve 15-20 kg potas içeren ticari gübre uygulanır. Sonbahar ekiminde fosfor ve potasyumun tamamı ile azotun yarısı ekimden önce, azotun diğer yarısı hasattan en az bir ay önce verilir. Fazla azotlu gübreleme ıspanakların kıştan kolayca zarar görmesine yol açtığından aşırı gübrelemeden kaçınılmalıdır. Toprak asitliğini azaltmak için kireç gübrelemesi yapılabilir.
Bitkinin gelişmesi için sulamanın düzenli yapılması gerekir; verilen su miktarı hava sıcaklığına göre ayarlanmalıdır. Susuz kalma yaprak uçlarında sararmaya neden olur. Buna karşılık aşırı sulama mantari hastalık riskini artırdığından sulama aralığı uzun tutulmalı, fazla su verilmemelidir.
Genel olarak tohum ekiminden 2-2,5 ay sonra hasada başlanır. Erken dönemde, bitkiler 15-18 cm boya ve 5-6 yaprağa ulaştığında hasat yapılabilir; istenirse yaprakların etlenmesi için bitki daha fazla bekletilir. Hasat el ve bıçakla, toprağın 2-3 cm derininden kesilerek yapılır. Yetiştirme, hasat şekli ve çeşide bağlı olarak dekara 1-2 ton verim alınabilir.
Ispanak hastalıkları ve zararlılarının belirtileri ve önlemleri için ayrıntılı rehbere bakın →
Ispanak ülkemizde genellikle sonbahar ve bazen ilkbahar olmak üzere yılda iki devrede yetiştirilir. Sonbahar yetiştiriciliğinde tohumlar Eylül-Ekim aylarında ekilir, hasat Kasım-Aralık aylarında yapılır. İlkbahar yetiştiriciliğinde ise ekim, bölgelere göre değişmekle birlikte Şubat, Mart, Nisan aylarında yapılır.
Tohum ekiminden birkaç ay önce dekara 1,5-3 ton yanmış çiftlik gübresi verilir. Toprak tahlil sonuçlarına göre dekara 20-30 kg azot, 10 kg fosfor ve 15-20 kg potas içeren ticari gübre uygulanır. Sonbahar ekiminde fosfor ve potasyumun tamamı ile azotun yarısı ekimden önce, azotun diğer yarısı hasattan en az bir ay önce verilir. Fazla azotlu gübreleme ıspanakların kıştan kolayca zarar görmesine yol açtığından aşırı gübrelemeden kaçınılmalıdır. Toprak asitliğini azaltmak için kireç gübrelemesi yapılabilir.
Bitkinin gelişmesi için sulamanın düzenli yapılması gerekir; verilen su miktarı hava sıcaklığına göre ayarlanmalıdır. Susuz kalma yaprak uçlarında sararmaya neden olur. Buna karşılık aşırı sulama mantari hastalık riskini artırdığından sulama aralığı uzun tutulmalı, fazla su verilmemelidir.
Genel olarak tohum ekiminden 2-2,5 ay sonra hasada başlanır. Erken dönemde, bitkiler 15-18 cm boya ve 5-6 yaprağa ulaştığında hasat yapılabilir; istenirse yaprakların etlenmesi için bitki daha fazla bekletilir. Hasat el ve bıçakla, toprağın 2-3 cm derininden kesilerek yapılır. Yetiştirme, hasat şekli ve çeşide bağlı olarak dekara 1-2 ton verim alınabilir.
Ispanak yetiştiriciliğinde başlıca Ispanak Mildiyösü (Peronospora farinosa f.sp. spinaciae), Ispanak Yaprak Lekesi (Cladosporium variabile), Fidelerde Çökerten ve Kök Çürüklüğü görülebilir. Belirtiler ve mücadele için ruhsatlı ürün kullanılmalı, İl/İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğüne danışılmalıdır.
Zorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni
