Menü
Ayçiçeği, Türkiye'nin en önemli yağlık bitkisidir ve ekiminin başarısı, toprak sıcaklığı ile bölgesel bahar koşullarının doğru okunmasına dayanır. Yazlık bir bitki olduğu için ekim, toprağın çimlenmeye yetecek kadar ısındığı ama bahar nemininin henüz kaybolmadığı dönemde yapılır. Kuru tarım koşullarında erken ekim büyük önem taşır; çünkü erken çıkan bitki, kış ve erken bahardan kalan toprak nemini kullanarak yaz kuraklığı bastırmadan köklenir ve çiçeklenme dönemini aşırı sıcaklardan kaçırır. Çok erken, soğuk toprağa atılan tohum ise yavaş ve düzensiz çıkar, çıkış boşlukları oluşur. Bölgeler arasında iklim farkı büyük olduğundan ayçiçeği ekim takvimi Türkiye genelinde aydan aya kayar. Bu sayfada ayçiçeğinin hangi bölgede hangi ayda, hangi toprak sıcaklığında ve nasıl ekileceğine; ocaklama derinliği ve sıra düzenine odaklanıyoruz. Doğru ekim penceresini yakalamak, hem çıkış güvenliği hem de tane ve yağ verimi açısından belirleyicidir.
Ayçiçeğinde ana ürün ekimi için genel olarak en uygun dönem nisan ayıdır ve kuru koşullarda toprak tava gelir gelmez mümkün olduğunca erken ekim yapılması esastır. Bölgesel olarak ekim takvimi şöyle kayar: Ege ve Güneydoğu Anadolu'da iklim erken ısındığından mart ayında ekim başlar; Marmara, İç Anadolu ve Karadeniz'de toprak sıcaklığı genellikle nisanda uygun seviyeye ulaşır; Doğu Anadolu'nun yüksek ve soğuk kesimlerinde ise don riski geç kalktığından ekim mayıs ayına sarkar. Belirleyici ölçüt toprak sıcaklığıdır; çimlenmenin sağlıklı olması için ekim derinliğindeki toprağın yeterince ısınmış olması gerekir. Erken ekim, kuru tarımda toprak nemini değerlendirme ve çiçeklenmeyi yaz sıcaklarının zirvesinden kaçırma avantajı sağlar. Geciken ekimlerde bitki tabla bağlama dönemini en sıcak ve kurak günlere denk getirdiğinden tane dolumu ve yağ oranı düşer. Sulu koşullarda ekim biraz daha esnek planlanabilir.
Ayçiçeği tohumla ve pnömatik tek dane ekim makinesiyle sıraya ekilir; tek dane ekim, bitkilerin tarlaya eşit aralıkla dağılmasını ve her bitkinin yeterli ışık, su ve besin almasını sağlar. Ekim öncesi tarla, ince ve bastırılmış, nemli bir tohum yatağı oluşturacak şekilde hazırlanır; iri kesekli yüzey çıkışı bozar. Ekim derinliği toprak nemine ve bünyesine bağlı olarak genellikle 4-6 santim arasında tutulur; kuru ve hafif topraklarda nemi yakalamak için biraz daha derin, nemli ve ağır topraklarda daha yüzlek ekilir. Sıra arası mesafe çoğunlukla 70 santim civarında ayarlanır, sıra üzeri mesafe ise çeşidin tabla ve bitki iriliğine göre belirlenir. Sertifikalı, yüksek çimlenme gücüne sahip hibrit tohum kullanmak çıkış birörnekliğini güvenceye alır. Ekimden sonra toprağın merdane ile hafif bastırılması tohum-toprak temasını ve çimlenmeyi iyileştirir. Bitki sıklığı, çeşide ve su koşullarına göre ayarlanarak ne fazla seyrek ne de fazla sık olmaması sağlanır.
Ana ürün ekimi için genel uygun dönem nisandır. Ege ve Güneydoğu Anadolu'da mart, Marmara-İç Anadolu-Karadeniz'de nisan, Doğu Anadolu'nun soğuk kesimlerinde ise don riski geç kalktığı için mayıs ayında ekim yapılır.
Kuru tarımda erken ekim, kış ve erken bahar nemini değerlendirir, bitkinin yaz kuraklığı öncesi köklenmesini sağlar. Ayrıca çiçeklenme dönemi en sıcak günlerden kaçtığı için tane dolumu ve yağ oranı daha iyi olur.
Ekim derinliği genellikle 4-6 santim, sıra arası ise yaklaşık 70 santimdir. Kuru ve hafif topraklarda nemi yakalamak için biraz daha derin ekilir. Tek dane ekim makinesiyle düzgün aralık sağlanır.
Çimlenmenin hızlı ve düzgün olması için ekim derinliğindeki toprağın yeterince ısınmış olması gerekir. Soğuk toprağa atılan tohum yavaş ve düzensiz çıkar, çıkış boşlukları oluşur. Bu yüzden ekim takvimi bölgenin toprak sıcaklığına göre ayarlanır.
Kaynak: T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı. Ekim ve dikim zamanları çeşit, bölge ve yıllık iklim koşullarına göre değişebilir.
Ekim dönemi öncesinde Harman üzerinde güncel ayçiçeği ilanlarını inceleyin ya da kendi ürününüzü ücretsiz ilan verin.
Satılık Ayçiçeği İlanları Ayçiçeği Üreticileri Ayçiçeği Yetiştiriciliği Ne Zaman Hasat Edilir Tüm Ayçiçeği BilgileriZorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni
