Şeftali Yetiştiriciliği

Şeftali hakkında

Şeftali, değişik iklim şartlarına en fazla uyum gösteren sert çekirdekli meyve türlerinden biridir ve ülkemizde geniş bir alanda yetiştirilmektedir. Erken verim alınabilmesi, taze tüketimin yanı sıra meyve suyu ve konserve olarak işlenebilmesi şeftali tarımını önemli kılmaktadır. Akdeniz Bölgesinde erkenci, Marmara Bölgesinde orta ve geçci çeşitler öne çıkar.

Ekim zamanı ve tohum

Şeftali bahçeleri genellikle 1 yaşlı aşılı fidanlarla kurulur. Fidan dikimi tercihen sonbaharda yapılır; kışı soğuk geçen yerlerde ilkbaharda yapılabilir. Aşı bölgesi toprak yüzeyinden 5-10 cm yukarıda kalmalı, gövde yüksekliği ortalama 60-70 cm olmalıdır.

Şeftali fidanları aşı ile çoğaltılır; en çok durgun T göz aşısı kullanılır. Tohum anacı olarak genelde şeftali çöğürü; ayrıca erik, kayısı, badem çöğürleri ile Nemaguard ve GF 305 kullanılabilir. Klonal anaçlardan GF-677 ve Garnem (GxN) yaygındır. Toprak pH değeri 6-7 arasında olmalı; ağır, nemli ve soğuk killi topraklar uygun değildir.

Gübreleme

Dikim öncesi son sürümle birlikte dekara 1-2 ton yanmış çiftlik gübresi verilmelidir. Şeftali çabuk gelişen ve yüksek verimli bir ağaç olduğundan iyi bir beslenme ister. Gübre miktarı ağacın yaşı, verim durumu ve toprak besin içeriğiyle ilişkilidir; en uygun gübreleme yaprak ve toprak analizleri doğrultusunda yapılmalıdır.

Sulama

Sert çekirdekli meyveler arasında suya en çok gereksinim duyan türdür. Özellikle meyvede çekirdek oluşumundan sonra su ihtiyacı artar. Hasattan önceki sulamalar meyvelerin irileşmesini ve renklerin parlaklaşmasını sağlar.

Yaygın hastalık ve zararlılar

Hastalıklar

• Yaprak Kıvırcıklığı (Klok): Yapraklarda kabarma, kıvrılma ve kalınlaşma görülür; en çok karşılaşılan şeftali hastalıklarından biridir.
• Monilya: Çiçek ve sürgünlerde kurumalar ile meyvelerde çürümeye yol açan yaygın bir mantari hastalıktır.
• Kloroz (Demir Noksanlığı): Yapraklarda damar araları sararır; özellikle kireçli topraklarda demir alımının kısıtlanmasıyla ortaya çıkar.

Zararlılar

• Kırmızı Örümcek: Yaprakların alt yüzeyinde beslenerek sararma, paslanma ve dökülmeye neden olan yaygın bir zararlıdır.
• Akdeniz Meyve Sineği: Meyveye yumurta bırakır; larvaları meyve etinde galeri açarak çürüme ve dökülmeye yol açar.
• Şeftali Kabuklu Biti: Dal ve gövde üzerinde kabuklu kolonilerle bitki özsuyunu emerek ağaçta zayıflama yapar.

Şeftali hastalıkları ve zararlılarının belirtileri ve önlemleri ›

Hasat

Hasat, çeşidin kendine özgü renginin oluşması ile 2-4 gün arayla 3-4 defada elle toplanarak yapılır. Şeftali genellikle depolanmaz; gerektiğinde 0 derecede ve yüzde 85-90 nispi nemde 2-4 hafta saklanabilir.