İstiridye Mantarı Yetiştiriciliği

İstiridye Mantarı hakkında

İstiridye mantarı (kayın mantarı), kolay yetiştirilebilen ve yüksek besin değerine sahip bir kültür mantarıdır. Sap ve saman gibi tarımsal artıklar üzerinde, kapalı ortamda kontrollü sıcaklık ve nem koşullarında üretilir. Toprağa bağlı olmaması ve kısa sürede ürün vermesi nedeniyle küçük işletmeler için elverişli bir üretim koludur.

Ekim zamanı ve tohum

Kapalı ortamda yıl boyu üretilebilir. Misel ekimi, nemlendirilip pastörize edilmiş kompost veya saman torbalarına yapılır; misel sarımı 22-25°C sıcaklıkta yaklaşık 15-25 günde tamamlanır.

Üretim, hazır steril misel (tohumluk) kullanılarak yapılır. Genellikle kompost ağırlığının yaklaşık yüzde 2-5 oranında misel ile aşılama yapılır; 25-30 kg ağırlığındaki torbalara bu oranda misel karıştırılır.

Gübreleme

İstiridye mantarı toprakta değil, pastörize edilmiş saman, sap ve tarımsal artıklardan oluşan kompost üzerinde yetiştirildiğinden kimyasal gübre kullanılmaz; besin maddesi kompostun kendisinden sağlanır.

Sulama

Misel sarımından sonra ortam nemi yüksek tutulur. Hasat döneminde oda nemi yaklaşık yüzde 75-85 olacak şekilde ortam ve torba yüzeyi düzenli olarak su ile nemlendirilir; doğrudan aşırı sulamadan kaçınılır.

Yaygın hastalık ve zararlılar

Hastalıklar

• Virüs hastalıkları: Yavaş ve anormal misel gelişimi, verimde belirgin düşüş ve şapkalarda şekil bozukluğu görülür.
• Yeşil küf (Trichoderma): Kompost ve torba yüzeyinde yeşil renkli küf tabakası oluşur, misel gelişimini engeller ve ürünü çürütür.
• Bakteriyel lekeler: Şapka üzerinde sarımsı-kahverengi sulu lekeler ve yumuşama, hijyen ve aşırı nemde artış gösterir.

Zararlılar

• Mantar sinekleri (Sciarid/Phorid): Larvaları misel ve mantar dokusu ile beslenerek tünel açar, verim düşüklüğü ve gelişme bozukluğuna yol açar.
• Mantar akarları: Misel ve genç şapkalarda beslenerek gelişmeyi durdurur, ürün kayıplarına ve kahverengileşmeye neden olur.
• Nematodlar: Kompostta misel gelişimini bozar, zayıf ve seyrek mantar oluşumuyla verimi düşürür.

İstiridye Mantarı hastalıkları ve zararlılarının belirtileri ve önlemleri ›

Hasat

Misel gelişimi tamamlanınca ortam ısısı 15-18°C ye düşürülür ve ilk hasat (flaş) yaklaşık 1 ay içinde başlar. Her flaş 2-3 gün sürer, 4-6 flaş alınır. Bir torbadan yaklaşık 2-6 kg, 1 m2 den 10-15 kg ürün alınabilir.