Fıstık Yetiştiriciliği

Fıstık (Antep fıstığı), ülkemizin Güneydoğu Anadolu Bölgesi başta olmak üzere kurağa dayanıklı, ekonomik değeri yüksek bir sert kabuklu meyve türüdür. Bu rehber; dikim zamanı, gübreleme, sulama ve hasat uygulamaları ile bahçelerde sık görülen hastalık ve zararlıları resmi tarım takvimine dayanarak özetler. Amacı üreticiye yetiştiricilik sürecinin ana hatlarını sade biçimde aktarmaktır.

Ekim zamanı ve tohum

Sonbahar (Ekim-Kasım) veya ilkbaharda fidan dikimi yapılır; kışı sert geçmeyen yörelerde sonbahar dikimi tercih edilir.

Aşılı fidanlarla tesis edilir. Dikim aralığı kuru koşullarda 7x7 veya 8x8 m; sulu koşullarda 5-6 m sıra arası, 3-5 m sıra üzeridir.

Gübreleme

Ocak ayında fosforlu ve potasyumlu gübreler 20-30 cm derinliğe banda veya pullukla verilir; Şubat-Mart döneminde azotlu gübreler taç iz düşümüne toprağa karıştırılarak uygulanır. Uygun doz için toprak ve yaprak analizi yaptırılması önerilir.

Sulama ve hasat

Sulu koşullarda Haziran-Eylül döneminde sulama yapılır. Yüzey sulamada yaklaşık 20 günde bir 120 mm, damla sulamada 7-15 gün arayla 15-20 mm su verilir; ıslatma derinliği 100-120 cm olmalıdır.

Eylül ayında olgunluk döneminde hasat edilir. Salkımlar, sapın dalla birleştiği yerden koparılarak elle toplanır; dalı zedeleyip verim kaybına yol açan sırıkla vurma yönteminden kaçınılır.

Yaygın hastalık ve zararlılar

Hastalıklar

Karazenk: Yapraklarda lekelenme ve erken yaprak dökümü görülür; meyveler iç dolduramaz, verim ve kalite düşer.
Antepfıstığı Psillidi: Beslenme sonucu yapraklarda sararma ve erken yaprak dökümü oluşur; bitki zayıflar ve gelişme geriler.

Zararlılar

Karagöz Kurdu: Dallarda galeri açarak beslenir; zarar gören dallarda kuruma ve geriye doğru ölüm görülür.
Dipkurdu: Gövde ve kök boğazı kabuğunu kemirerek beslenir; ağaçta zayıflama ve yaprak dökümüne neden olur.
Dal Güvesi: Sürgün ve dallarda beslenerek zarar yapar; sürgünlerde kuruma ve gelişme bozukluğu görülür.

Önemli uyarı: Bu sayfa hastalık ve zararlıları yalnızca tanıtım amacıyla anlatır; ilaç ve doz önerisi içermez. Kimyasal mücadele yalnızca ruhsatlı bitki koruma ürünleriyle ve etiket talimatına uygun dozda yapılmalıdır. Teşhis ve uygulama için en yakın İl/İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğüne veya reçete yazmaya yetkili kişiye danışın.

Fıstık hastalıkları ve zararlılarının belirtileri ve önlemleri için ayrıntılı rehbere bakın →