Darı Yetiştiriciliği

Darı (Panicum miliaceum), buğdaygiller familyasından, sıcak iklimlerde kısa sürede olgunlaşan tek yıllık bir tahıldır. Kurağa dayanıklı yapısı sayesinde sınırlı su koşullarında dahi yetiştirilebilir ve hem dane hem de yeşil yem amacıyla değerlendirilir. Çimlenmesi için ılık toprak isteyen bir bitkidir.

Ekim zamanı ve tohum

Toprak sıcaklığının çimlenme için yeterli düzeye (yaklaşık 8-12 derece) ulaştığı ilkbahar sonu ile yaz başı döneminde ekilir. Geç ekilebilen bir bitki olduğundan ikinci ürün olarak da yetiştirilebilir.

Dekara atılacak tohum miktarı toprak ve ekim yöntemine göre genel olarak 0,5-5 kg arasında değişir; araştırma sonuçlarında uygun ekim normu yaklaşık 3 kg/da olarak bildirilmektedir.

Gübreleme

Toprak hazırlığında çiftlik gübresi veya suni gübre verilmesi önerilir. Kesin gübre miktarı için toprak analizi yaptırılarak bölge tarım il/ilçe müdürlüğünün önerisine uyulması uygundur.

Ekilecek alan (dönüm)

Önemli: Bu hesaplayıcı resmi kaynaktaki genel tavsiye aralıklarını alanla çarpar. Kesin gübre dozu mutlaka toprak analizi sonucuna, çeşide ve bölge koşullarına göre belirlenmelidir. Azot ve fosfor değerleri saf besin (N, P2O5) cinsindendir; uygulanacak gübre ürünü miktarı içeriğe göre değişir. Kesin tavsiye için İl/İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğüne danışın.

Sulama ve hasat

Kurağa dayanıklı olmakla birlikte, çimlenme ve gelişme dönemlerinde toprakta yeterli nem bulunması verimi artırır; gerekli zamanlarda sulama yapılır.

Dane amaçlı yetiştirilen darıda hasat, danelerin renklenip olgunlaştığı dönemden birkaç gün sonra biçilerek yapılır. Biçilen bitkiler demet hâlinde bir süre kurutulduktan sonra harman edilir.

Yaygın hastalık ve zararlılar

Hastalıklar

Rastık (kömür hastalığı): Başaklarda danelerin yerini kara, toz hâlinde mantar kütlesi alır; verim ve kalite düşer.
Yaprak leke ve yanıklıkları: Yapraklarda kahverengi lekeler ve kurumalar görülür, yeşil aksam fotosentez kaybına uğrar.

Zararlılar

Yaprak biti (Afit): Genç sürgün ve yapraklarda öz suyu emerek sararma, kıvrılma ve gelişme geriliğine yol açar.
Kuşlar: Olgunlaşma döneminde başaklardaki taneleri yiyerek dane kaybına neden olur.

Önemli uyarı: Bu sayfa hastalık ve zararlıları yalnızca tanıtım amacıyla anlatır; ilaç ve doz önerisi içermez. Kimyasal mücadele yalnızca ruhsatlı bitki koruma ürünleriyle ve etiket talimatına uygun dozda yapılmalıdır. Teşhis ve uygulama için en yakın İl/İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğüne veya reçete yazmaya yetkili kişiye danışın.

Darı hastalıkları ve zararlılarının belirtileri ve önlemleri için ayrıntılı rehbere bakın →