Börülce Yetiştiriciliği

Börülce hakkında

Börülce (Vigna sinensis), taze baklaları ve kuru taneleri yemeklik olarak değerlendirilen, kuru maddesinin yüzde 20-30 kadarı proteinden oluşan değerli bir yemeklik tane baklagildir. Ülkemizde özellikle Ege ve Akdeniz bölgelerinde tarımı yapılır. Bir baklagil olarak toprağın yapısını iyileştirir ve azotça zenginleştirir.

Ekim zamanı ve tohum

Don tehlikesi tamamen geçip toprak ısındıktan sonra, Akdeniz koşullarında nisan ayı içinde tavlı toprağa ekim yapılır.

Tohumlar 5-6 cm derinliğe markörle açılan sıralara ekilir. Hatay koşullarındaki araştırmada Karnıkara çeşidi için en yüksek tane verimini veren ekim sıklığı 50 cm sıra arası ve 10 cm sıra üzeri (50 x 10 cm) olarak belirlenmiştir.

Gübreleme

Selçuk Üniversitesi denemesinde ekim öncesi tüm alana dekara 15 kg DAP (diamonyum fosfat) gübresi üniform biçimde uygulanmıştır. Bir baklagil olarak börülce havanın azotunu bağlayabildiğinden azotlu gübre ihtiyacı sınırlıdır.

Sulama

Yağış durumuna göre gelişme boyunca yaklaşık 5 sulama yapılır; ilk sulama çıkıştan sonra bitkiler 15-20 cm olunca, ikincisi çiçeklenme ve bakla bağlama döneminde uygulanır. Sulamadan sonra oluşan kaymak tabakası çapa ile kırılır.

Yaygın hastalık ve zararlılar

Zararlılar

• Börülce tohumböceği (Callosobruchus maculatus): Larvalar tane içinde beslenerek oyuklar açar; taneler delik delik olur, içi yenir, çimlenme gücü ve besin değeri düşer, dışkı ile kirlenir.
• Fasulye tohumböceği (Acanthoscelides obtectus): Çok döl vererek hem tarlada hem ambarda börülce tanelerini deler; tanelerde ağırlık, kalite ve pazar değeri kaybına yol açar.
• Yaprak bitleri (Afitler): Genç sürgün ve yapraklarda öbekler halinde bitki özsuyunu emerek yaprakların kıvrılıp sararmasına ve gelişmenin gerilemesine neden olur; ayrıca virüs taşıyabilir.

Börülce hastalıkları ve zararlılarının belirtileri ve önlemleri ›

Hasat

Bitkilerin yaklaşık yüzde 90 oranında olgunlaştığı dönemde hasat edilir; Akdeniz koşullarında ekimden yaklaşık 115-117 gün sonra, ağustos sonu ile eylül başında. Hasat edilen bitkiler kurutulup harman yapılarak taneler ayrılır.