Menü
Barbunya (Phaseolus vulgaris), ülkemizde hem taze tane hem de kuru tane üretimi için yaygın olarak yetiştirilen bir baklagildir. Baklagil olması sayesinde kök bölgesindeki bakterilerle havanın azotunu toprağa bağlayabilir; bu özellik onu münavebe (ekim nöbeti) programlarında değerli kılar. Türkiye'de barbunya üretiminde Niğde ve çevresi (Ovacık, Çamardı gibi ilçeler) önemli bir yere sahiptir. Barbunya ılık iklim ister, dona duyarlıdır ve iyi drene olan, humusça zengin topraklarda yüksek verim verir.
Barbunya ilkbaharda, don tehlikesi geçtikten ve toprak yeterince ısındıktan sonra ekilir. Toprak sıcaklığının ortalama 12 ila 15 dereceye ulaştığı dönem uygundur; bu genellikle nisan sonu ile mayıs başına denk gelir. Erken ekimde soğuk ve nemli toprak çimlenmeyi olumsuz etkileyebilir.
Barbunya doğrudan tohumdan (tane) ekilir; fide yapılmaz. Ekimde sertifikalı ve sağlıklı tohum kullanılması, çıkış ve verim için önemlidir. Bodur çeşitler sıraya, sırık çeşitler ise ocak usulü ve herek yanına ekilir.
Barbunya baklagil olduğu için kendi azotunun bir kısmını havadan bağlayabilir; bu nedenle aşırı azotlu gübreleme gereksizdir ve bitkiyi tane yerine yaprak gelişimine yönlendirebilir. Fosfor ve potasyum ihtiyacı toprak analizine göre karşılanır. Gübreleme, toprak analizi ve tarım danışmanı önerisine göre planlanmalıdır.
Barbunya düzenli ve dengeli sulama ister; özellikle çiçeklenme ve bakla bağlama döneminde su eksikliği verimi düşürür. Damla sulama, su kullanımını verimli kılar ve yaprakların ıslanmasını önleyerek mantari hastalık riskini azaltır. Aşırı sulamadan ve tabanda su birikmesinden kaçınılmalıdır.
Taze tane üretiminde barbunya, ekimden yaklaşık 70 ila 90 gün sonra, baklalar dolgunlaştığında elle hasat edilir. Kuru tane üretiminde ise baklalar tarlada tam olgunlaşıp kuruyana kadar beklenir, ardından hasat ve harman yapılır. Taze barbunya hasadı, tanenin gevrek ve dolgun olduğu dönemde kademeli olarak sürdürülür.
Barbunya ilkbaharda, don tehlikesi geçtikten ve toprak yeterince ısındıktan sonra ekilir. Toprak sıcaklığının ortalama 12 ila 15 dereceye ulaştığı dönem uygundur; bu genellikle nisan sonu ile mayıs başına denk gelir. Erken ekimde soğuk ve nemli toprak çimlenmeyi olumsuz etkileyebilir.
Barbunya baklagil olduğu için kendi azotunun bir kısmını havadan bağlayabilir; bu nedenle aşırı azotlu gübreleme gereksizdir ve bitkiyi tane yerine yaprak gelişimine yönlendirebilir. Fosfor ve potasyum ihtiyacı toprak analizine göre karşılanır. Gübreleme, toprak analizi ve tarım danışmanı önerisine göre planlanmalıdır.
Barbunya düzenli ve dengeli sulama ister; özellikle çiçeklenme ve bakla bağlama döneminde su eksikliği verimi düşürür. Damla sulama, su kullanımını verimli kılar ve yaprakların ıslanmasını önleyerek mantari hastalık riskini azaltır. Aşırı sulamadan ve tabanda su birikmesinden kaçınılmalıdır.
Taze tane üretiminde barbunya, ekimden yaklaşık 70 ila 90 gün sonra, baklalar dolgunlaştığında elle hasat edilir. Kuru tane üretiminde ise baklalar tarlada tam olgunlaşıp kuruyana kadar beklenir, ardından hasat ve harman yapılır. Taze barbunya hasadı, tanenin gevrek ve dolgun olduğu dönemde kademeli olarak sürdürülür.
Barbunya yetiştiriciliğinde başlıca Fasulye antraknozu (Colletotrichum), Bakteriyel yanıklık görülebilir. Belirtiler ve mücadele için ruhsatlı ürün kullanılmalı, İl/İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğüne danışılmalıdır.
Zorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni