Menü
Kakule (Elettaria cardamomum), zencefilgiller familyasından tropik ve yarı tropik iklim isteyen, tohum kapsülleri baharat olarak kullanılan çok yıllık bir bitkidir. Türkiye tarımında yeri son derece sınırlıdır; ülke iklim koşulları kakulenin ticari üretimi için elverişli olmadığından iç piyasadaki ihtiyaç neredeyse tamamen ithalat yoluyla karşılanır. Buna karşın kakule Türk mutfağında ve özellikle geleneksel içeceklerde köklü bir yere sahiptir. Türk kahvesine katılan kakule, Güneydoğu Anadolu başta olmak üzere birçok bölgede yaygın bir aroma olup mırra kahvesinin ayırt edici baharatlarından biridir. Ayrıca tatlılarda, baharat karışımlarında ve bitki çaylarında kullanılır. Dünyada başlıca üretici ülkeler Guatemala, Hindistan ve Sri Lanka olup Türkiye bu ürünü ağırlıklı olarak baharat ithalatçıları aracılığıyla temin eder. Kakule, ekonomik açıdan tarımsal üretimden çok baharat ticareti ve gıda sanayii boyutuyla Türkiye ile ilişkilidir. Yeşil ve siyah (kara) kakule olmak üzere farklı türleri bulunur ve mutfaklarda farklı amaçlarla kullanılır.
Kakule Türkiye'de ticari ölçekte yetiştirilmeyen bir üründür; nemli tropik iklim, yüksek yağış ve gölgeli orman ortamı istediğinden ülkenin açık alan tarım koşulları bu bitki için uygun değildir. Bu nedenle Türkiye'nin herhangi bir ilinde kakule üretim havzasından söz etmek doğru olmaz. İhtiyaç duyulan kakule, dünyada üretimin yoğunlaştığı Guatemala, Hindistan ve Sri Lanka gibi ülkelerden ithal edilir. Tüketim ise coğrafi olarak mutfak kültürüne bağlıdır; özellikle Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde mırra kahvesi geleneği nedeniyle kakule kullanımı yaygındır. Örtüaltı (sera) koşullarında meraklıların yaptığı çok küçük ölçekli, deneysel yetiştirme girişimleri olabilse de bunlar hobi düzeyindedir ve ticari bir üretim anlamı taşımaz. Dolayısıyla kakule için Türkiye açısından doğru tablo, sınırlı yerli üretim ve ithalata dayalı arz şeklindedir.
Kakule Türkiye'de ticari olarak üretilmediği için ülkeye özgü doğrulanmış bir dekar verimi ya da toplam üretim rakamı bulunmamaktadır. Bitki, dikimden sonra ürün vermeye genellikle birkaç yıl içinde başlayan çok yıllık bir türdür ve verim; iklim, gölgeleme, sulama ve bakıma göre değişir. Türkiye koşullarında açık alanda ekonomik verim beklentisi gerçekçi değildir. Bu nedenle kakule için Türkiye bağlamında verim yerine ithalat hacmi ve piyasa arzı üzerinden değerlendirme yapmak daha doğrudur. Somut ve güncel üretim ya da verim verisi için üretici ülke kaynakları ile uluslararası tarım istatistiklerine başvurulması önerilir; Türkiye'ye özgü resmi bir üretim istatistiği bu ürün için yayımlanmamaktadır.
Kakule, Türkiye açısından ağırlıklı olarak bir ithalat ve baharat ticareti kalemidir. Yerli üretim ticari düzeyde bulunmadığından iç tüketim ihtiyacı ithalatla karşılanır; ürün, baharat ithalatçıları ve toptancılar aracılığıyla piyasaya girer, ardından aktarlar, gıda sanayii ve perakende üzerinden tüketiciye ulaşır. İç tüketimde en bilinen kullanım Türk kahvesi ve mırra kahvesi ile tatlı ve baharat karışımlarıdır. Kakule dünya baharat ticaretinde değerli ürünlerden biri kabul edilir ve fiyatı üretici ülkelerdeki hasat, iklim koşulları ve döviz kurlarına göre dalgalanır. Türkiye'nin bu üründeki ekonomik ilişkisi, tarımsal üretimden çok baharat dış ticareti ve işlenmiş gıda sanayii boyutundadır. Kesin ithalat miktarı ve değeri için Ticaret Bakanlığı ve TÜİK dış ticaret istatistiklerinin GTİP bazında incelenmesi gerekir; burada uydurma bir rakam verilmemektedir.
Kakule Türkiye'de ticari ölçekte yetişmez. Nemli tropik iklim, yüksek yağış ve gölgeli ortam istediğinden ülke koşulları açık alan üretimine uygun değildir. İhtiyaç ithalatla karşılanır; sera ortamında yapılan çok küçük denemeler ise hobi düzeyindedir.
Türkiye kakuleyi ağırlıklı olarak ithalatla temin eder. Dünyada başlıca üretici ülkeler Guatemala, Hindistan ve Sri Lanka'dır. Ürün, baharat ithalatçıları ve toptancılar aracılığıyla iç piyasaya girer.
Yeşil kakule (Elettaria cardamomum) daha yaygın olup ferah, hafif tatlımsı aroması nedeniyle kahve ve tatlılarda kullanılır. Kara kakule ise farklı bir bitkiye ait olup daha iri kapsüllü, dumanlı ve baharatlı bir tada sahiptir ve genellikle etli ile baharatlı yemeklerde tercih edilir.
Kakule Türk mutfağında en çok Türk kahvesine ve Güneydoğu'nun geleneksel mırra kahvesine aroma vermek için kullanılır. Ayrıca tatlılarda, bazı baharat karışımlarında ve bitki çaylarında yer alır.
Kakule hasadının büyük ölçüde elle yapılması, kapsüllerin belirli olgunlukta tek tek toplanması ve üretimin sınırlı sayıda tropik ülkede yoğunlaşması fiyatını yükseltir. Türkiye'de yerli üretim olmadığı için fiyat, ithalat koşulları ve döviz kurlarından da etkilenir.
Kakule, genellikle yaz aylarında, sıcak havalarda ekilir. İklim koşullarına göre ekim dönemi değişiklik gösterebilir.
Kakule, ekimden itibaren yaklaşık 8-10 ay sonra hasat edilebilir. Hasat zamanı, bitkinin olgunlaşma durumuna bağlı olarak değişir.
Kakule, humuslu, iyi drene olan toprakları sever ve tropik ile yarı tropik iklimlerde yetişir. Sıcak ve nemli iklim koşulları, bitkinin gelişimi için idealdir.
Kakule, düzenli ve yeterli sulama gerektirir, ancak aşırı sulamadan kaçınılmalıdır. Toprağın nem durumu ve hava koşulları sulama sıklığını etkiler.
Kakule'nin farklı çeşitleri bulunmaktadır, ancak en yaygın olanları yeşil kakule ve siyah kakule olarak bilinir. Her birinin kendine özgü tat ve aroması vardır.
Kakule bitkisi, mantar hastalıkları ve kök çürüklüğü gibi sorunlarla karşılaşabilir. Ayrıca, yaprak bitleri gibi zararlılar da kakuleyi etkileyebilir.
Kakule bitkisi, sağlıklı bir gelişim için düzenli olarak budanmalıdır. Budama işlemi, bitkinin hava almasını ve ışık almasını sağlar.
Kakule, serin ve kuru bir yerde, hava geçirmeyen kaplarda saklanmalıdır. Bu, aromalarının korunmasına yardımcı olur.
Kakule, genellikle açık alanlarda yetiştirilir ancak sera koşulları, iklim kontrolü açısından avantaj sağlayabilir. Hangi yöntemin tercih edileceği yerel iklim koşullarına bağlıdır.
Kakule, toprak sağlığını korumak için münavebe uygulamalarına ihtiyaç duyar. Farklı bitkilerle dönüşümlü ekim, toprak verimliliğini artırır.
Kakule verimi, çeşit, iklim ve bakım koşullarına göre değişir. Doğru bakım ile verim artırılabilir.
Kakule, organik tarım yöntemleriyle yetiştirilebilir. Kimyasal gübre ve ilaç kullanımından kaçınılarak doğal gübreler tercih edilir.
Kakule hasat edildikten sonra, tohum kapsülleri kurutulmalı ve uygun koşullarda saklanmalıdır. İşleme yöntemi, ürün kalitesini etkiler.
Kakule, genellikle arılar ve diğer böcekler tarafından tozlaşır. Doğal tozlaşma, bitkinin meyve vermesi için önemlidir.
Kakule, soğuk hava koşullarına karşı dayanıksızdır ve don olaylarından zarar görebilir. Bu nedenle, sıcak iklimlerde yetiştirilmesi önerilir.
Kakule yetiştiriciliğinde en önemli faktörler, iklim, toprak kalitesi ve sulama düzenidir. Bu faktörler, bitkinin sağlıklı gelişimi ve verimi için kritik öneme sahiptir.
Kaynak: T.C. Ticaret Bakanlığı.
Harman üzerinde güncel kakule ilanlarını inceleyin ya da kendi ürününüzü ücretsiz ilan verin.
Satılık Kakule Kakule Üreticileri Ücretsiz İlan Ver
Sponsorlu
Zorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni
