Menü
Mısır silajı, mısır bitkisinin sap, yaprak, koçan ve taneleriyle birlikte hamur olum döneminde biçilip ince doğranarak havasız ortamda fermente edilmesiyle elde edilen sulu kaba yemdir. Fermantasyon sırasında oluşan asitler yemi korur ve uzun süre bozulmadan saklanmasını sağlar. Türkiye hayvancılığında en yaygın kullanılan enerji kaynaklı kaba yemlerden biridir. Özellikle süt ve besi sığırcılığında rasyonun temel taşını oluşturur.
Mısır silajı enerji bakımından zengin, nişasta içeriği yüksek bir kaba yemdir. Bitkinin sap ve yaprakları lif bileşenini, koçan ve taneler ise başlıca nişasta yani enerji bileşenini sağlar. Ham protein düzeyi genel olarak düşük kabul edilir ve tek başına verildiğinde hayvanın protein ihtiyacını karşılamaz. İçeriğinde ayrıca sindirilebilir lif, vitamin ve mineraller bulunur. Kaynaklara göre besin değeri hasat olgunluğuna, koçan bağlama oranına, doğrama boyuna ve silolamanın kalitesine göre değişkenlik gösterir; bu nedenle kesin analiz rakamları partiye göre farklılaşabilir. Lezzetli ve iştah açıcı olması, hayvanların severek tüketmesini sağlar.
Başta süt sığırları ve besi sığırları olmak üzere büyükbaş hayvanlar için uygundur. Süt ineklerinde süt verimini, besideki hayvanlarda ise canlı ağırlık artışını desteklemek amacıyla laktasyon ve besi dönemlerinde kullanılır. Koyun ve keçi gibi küçükbaş hayvanlara da uygun oranlarda ve kaliteli hazırlanmış olmak koşuluyla verilebilir. Çok genç, henüz işkembesi gelişmemiş buzağı ve kuzularda ise ana yem olarak değil, işkembe geliştikçe kademeli olarak alıştırılarak kullanılması uygundur.
Mısır silajı yüksek enerjili fakat protein bakımından zayıf bir yem olduğu için rasyonda tek başına yeterli değildir; yonca, korunga gibi baklagil kaba yemleri veya protein açısından zengin kesif yem kaynaklarıyla dengelenmelidir. Kaba ve kesif yemler arasındaki dengeyi kurmak, işkembe sağlığını korumak açısından önemlidir. Rasyona alıştırma kademeli yapılmalı, ani geçişlerden kaçınılmalıdır. Hayvana verilecek miktar; hayvanın türü, yaşı, canlı ağırlığı, süt ya da besi verim durumu ve rasyondaki diğer yemlere göre değişir. Bu nedenle kesin günlük doz bir kalıp olarak verilemez; rasyonun bir ziraat mühendisi ya da hayvan besleme uzmanı tarafından hayvanın ihtiyacına göre dengelenmesi önerilir.
Not: Rasyon ve günlük miktar; hayvanın türü, yaşı, verim durumu ve diğer yemlere göre değişir. Dengeli rasyon için ziraat mühendisi veya veteriner hekime danışın.
Silajlık mısır, tanelerin hamur olum döneminde ve bitki uygun kuru madde oranına ulaştığında hasat edilir; çok erken veya çok geç hasat kaliteyi düşürür. Hasat edilen bitki 1-2 santimetre boyunda ince doğranır, bu sayede hem iyi sıkışır hem de fermantasyon hızlanır. Doğranan materyal silo, beton çukur, hendek, balya veya yığın sistemine 20-30 santimetrelik katmanlar hâlinde serilerek iyice sıkıştırılır; amaç içerideki havayı tamamen dışarı atmaktır. Üzeri hava ve su almayacak şekilde örtülerek havasız ortam sağlanır. Fermantasyon süreci genellikle birkaç hafta sürer ve kaynaklara göre silonun en az yaklaşık 45 gün açılmadan bekletilmesi tavsiye edilir. Silo açıldıktan sonra kesit yüzeyi düzgün tutulmalı, günlük tüketilecek kadarı alınarak ikincil bozulma ve küflenme önlenmelidir.
En büyük avantajı, yeşil yemin bol olmadığı dönemlerde yüksek enerjili, lezzetli ve sulu kaba yemi uzun süre bozulmadan saklama imkânı sunması ve birim alandan yüksek verim alınabilmesidir; hayvanlar severek tükettiği için verimi destekler. Öte yandan protein içeriği düşük olduğundan tek başına dengeli bir rasyon oluşturmaz ve mutlaka protein kaynaklarıyla tamamlanmalıdır. Yanlış hasat zamanı, yetersiz sıkıştırma veya havasız ortamın sağlanamaması küflenmeye, besin değeri kaybına ve bozulmuş silajın hayvan sağlığını riske atmasına yol açabilir; bu yüzden hazırlama ve silo yönetimi büyük özen ister.
Hayır. Mısır silajı enerji bakımından güçlü ancak protein bakımından zayıf bir kaba yemdir. Bu nedenle tek başına verildiğinde hayvanın ihtiyacını karşılamaz; yonca gibi baklagil kaba yemleri veya protein açısından zengin kesif yemlerle dengelenmesi gerekir. Rasyonun bir uzman tarafından planlanması en doğrusudur.
En uygun hasat zamanı, mısır tanelerinin hamur olum dönemine geldiği ve bitkinin uygun kuru madde oranına ulaştığı dönemdir. Çok erken hasat suyu fazla, besin değeri düşük bir silaj verirken, çok geç hasat lif oranını artırıp sindirilebilirliği azaltır. Koçan bağlamış olması verim ve kalite açısından önemlidir.
Fermantasyon sürecinin tamamlanması için silonun bir süre kapalı kalması gerekir. Kaynaklara göre bu süre genellikle birkaç hafta olup, silonun en az yaklaşık 45 gün açılmadan bekletilmesi tavsiye edilir. Bu süre içinde oluşan asitler yemi koruyarak saklama ömrünü uzatır.
Kaliteli silaj hoş, hafif ekşi ve tatlımsı bir kokuya, sarımsı yeşil renge ve dağılmayan sağlam bir yapıya sahiptir. Küf, çürük veya keskin kötü koku, hava almış ve bozulmuş silajın işaretidir. Bozulmuş kısımlar hayvana verilmemeli, silo kesit yüzeyi düzgün ve temiz tutulmalıdır.
Verilecek miktar için tek bir kalıp doz yoktur. Miktar; hayvanın türüne, yaşına, canlı ağırlığına, süt veya besi verim durumuna ve rasyondaki diğer yemlere göre belirlenir. Geçiş kademeli yapılmalı ve rasyon dengesi bir ziraat mühendisi ya da hayvan besleme uzmanına danışılarak kurulmalıdır.
Kaynak: T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı Samsun İl Müdürlüğü, Silajlık Mısır Tarımı ve Silaj Yapımı.
Harman üzerinde yem, yem bitkisi ve hayvancılık ilanlarını inceleyebilir ya da kendi ürününüzü ücretsiz ilan verebilirsiniz.
Hayvancılık İlanları Ücretsiz İlan VerZorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni
