Menü
Tatlı patates (Ipomoea batatas), Türkiye'de son yıllarda üretim alanı hızla genişleyen, sıcak ve ılıman iklim seven bir yumru sebzedir. Ülkemizde başta Hatay, Adana, Aydın, Manisa, Çanakkale ve Balıkesir olmak üzere Akdeniz ve Ege bölgelerinde yetiştirilir. Patatesten farklı olarak fide (sürgün) ile üretilen bu bitki, dikimden hasada kadar yaklaşık dört ile beş ay geçiren, uzun ve sıcak bir gelişme dönemine ihtiyaç duyar. Hasat, bitkinin yumrularını toprak altında biriktirdiği olgunluk döneminde yapılır ve zamanlaması hem verimi hem de saklama ömrünü doğrudan etkiler. Tatlı patates dona son derece hassas olduğu için hasadın ilk sonbahar soğuklarından önce tamamlanması büyük önem taşır. Ayrıca hasat sonrasında uygulanan kürleme (kürleme/curing) işlemi, yumruların tatlılık kazanması ve uzun süre bozulmadan saklanabilmesi bakımından bu üründe ayrı bir önem taşır.
Türkiye koşullarında tatlı patates genellikle Nisan sonu ile Mayıs ayında toprak sıcaklığı yeterince ısındıktan sonra dikilir ve dikimden yaklaşık 120 ila 150 gün (dört ile beş ay) sonra hasat olgunluğuna gelir. Bu nedenle hasat çoğunlukla Eylül, Ekim ve Kasım aylarına denk gelir. Akdeniz kıyı kuşağında (Hatay, Adana çevresi) daha sıcak iklim nedeniyle hasat Eylül ortasından itibaren başlayabilirken, Ege ve Marmara'nın (Aydın, Manisa, Çanakkale, Balıkesir) daha serin bölgelerinde Ekim ve Kasım başına kadar sürebilir. Hasat olgunluğunun en güvenilir göstergesi takvim değil, yumrunun durumudur. Yaprakların sararıp solmaya başlaması, birkaç bitkinin deneme amaçlı sökülüp yumru iriliğinin ve renginin kontrol edilmesi yaygın yöntemdir. En kritik kural ise donla ilgilidir: Tatlı patates dona çok duyarlıdır, ilk sonbahar donlarından önce mutlaka sökülmelidir. Toprak üstü aksamı dondan zarar görürse bu durum kısa sürede yumrulara da geçerek kararma ve çürümeye yol açabilir.
Tatlı patates hasadı, yumruların toprak altında ve gövdeye yakın bir kümede bulunması nedeniyle dikkat gerektirir. Küçük ve orta ölçekli üretimde hasat çoğunlukla elle veya bel, çapa, kazma yardımıyla yapılır; önce toprak üstü yeşil aksam biçilir ya da kesilir, ardından yumru kümesi zarar verilmeden toprak alttan gevşetilerek çıkarılır. Büyük alanlarda ise patates sökme makineleri veya pulluk benzeri sökücüler kullanılabilir. En önemli nokta, kabuğu ince olan yumruların çizilmeden, kesilmeden ve ezilmeden çıkarılmasıdır; her yara enfeksiyon ve çürüme kapısıdır. Hasat, toprağın çok ıslak olmadığı, tercihen kuru ve ılıman bir günde yapılmalıdır. Sökülen yumrular sert darbelerden korunmalı, üzerlerindeki toprak yumuşakça temizlenmeli, yıkama hemen yapılmamalıdır. Hasat sonrasının en kritik aşaması kürleme (curing) işlemidir: Yumrular yaklaşık 27-30 derece sıcaklık ve yüksek nem ortamında birkaç gün bekletildiğinde kabuk yaraları kapanır, nişasta şekere dönüşerek tatlılık artar ve saklama ömrü uzar. Kürlenmiş tatlı patatesler serin, kuru ve havadar ortamda (buzdolabında değil) aylarca saklanabilir.
Türkiye'de tatlı patates genellikle Nisan-Mayıs döneminde dikilir ve dört ile beş ay sonra, yani Eylül, Ekim ve Kasım aylarında hasat edilir. Akdeniz'in sıcak kıyı bölgelerinde hasat Eylül'de başlarken, Ege ve Marmara'da Kasım başına kadar uzayabilir. Hasadın ilk sonbahar donlarından önce tamamlanması şarttır.
En belirgin işaretler yaprakların sararıp solmaya başlaması ve dikimden itibaren yaklaşık 120-150 günün geçmesidir. Kesin karar için birkaç bitki deneme amaçlı sökülüp yumruların iriliği ve rengi kontrol edilir. Yumrular istenen büyüklüğe ulaştıysa ve kabuk oturmuşsa hasat zamanı gelmiş demektir.
Tatlı patates dona çok duyarlı bir bitkidir. Toprak üstü yeşil aksamı don vurduğunda zarar hızla yumrulara geçebilir; bu da kararma, tat bozulması ve çürümeye yol açar. Bu nedenle sonbaharın ilk don tehlikesi belirmeden yumrular mutlaka sökülmelidir.
Kürleme, yumruların yaklaşık 27-30 derece sıcaklık ve yüksek nemde birkaç gün bekletilmesidir. Bu işlem hasat sırasında oluşan kabuk yaralarının kapanmasını sağlar, nişastanın bir kısmının şekere dönüşerek tatlılığın artmasına yardımcı olur ve yumruların uzun süre bozulmadan saklanmasını mümkün kılar.
Kürleme işlemi tamamlandıktan sonra tatlı patatesler serin, kuru ve havalandırması iyi bir ortamda saklanmalıdır. Buzdolabı gibi soğuk ortamlar tadını ve dokusunu bozduğu için uygun değildir. Doğru koşullarda ve yaralanmamış, sağlam yumrular birkaç ay boyunca saklanabilir.
Kaynak: T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı, Tarımsal Araştırmalar ve Politikalar Genel Müdürlüğü (TAGEM). Hasat dönemleri çeşit, bölge ve yıllık iklim koşullarına göre değişebilir.
Hasat dönemi yaklaşırken Harman üzerinde güncel tatli patates ilanlarını inceleyin ya da kendi ürününüzü ücretsiz ilan verin.
Satılık Tatli Patates İlanları Tatli Patates Üreticileri Ücretsiz İlan Ver Tatli Patates Nasıl Saklanır Tatli Patates Yetiştiriciliği Tüm Tatli Patates BilgileriZorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni
