Menü
Sulama filtre sistemleri, basınçlı sulama tesislerinde suyun içindeki kum, kil, tortu, yosun ve organik artıkları tutarak damlatıcı ve yağmurlama başlıklarının tıkanmasını önleyen bileşenlerdir. Damla sulamada su, çok küçük geçiş kanallarından aktığı için filtrasyon sistemin kalbi sayılır. Yaygın türleri elek filtre, disk filtre, kum (çakıl) filtre ve hidrosiklon filtredir. Doğru filtre, su kaynağının kirlilik yapısına göre seçilir.
Filtreler suyu bir süzme ortamından geçirerek partikülleri fiziksel olarak tutar. Elek filtrede su, belirli göz açıklığına sahip metal ya da plastik bir elekten geçer ve katı maddeler elek yüzeyinde kalır. Disk filtrede üst üste dizili yivli diskler suyu çok katmanlı süzdüğü için özellikle organik madde içeren sularda üstün koruma sağlar. Kum filtresinde su, tank içindeki özel filtre kumu yatağından geçirilerek derinlemesine temizlenir ve yüzey sularına uygundur. Hidrosiklon filtre ise santrifüj kuvvetiyle çalışır; ağır partiküller dönme hareketiyle aşağıya çöktürülür ve kum oranı yüksek sularda ön filtrasyon amacıyla kullanılır. Genellikle birden fazla filtre seri bağlanarak kademeli temizlik elde edilir.
Filtre seçimi büyük ölçüde su kaynağına bağlıdır. Kum oranı yüksek kuyu sularında önce hidrosiklon, ardından elek filtre kullanmak uygundur. Gölet, nehir ve baraj gibi organik madde, yosun ve tortu içeren yüzey sularında disk filtre veya kum filtre daha etkili olur. Yeraltı sularının süzülmesinde ve yağmurlama sistemlerinin korunmasında elek filtre birincil çözümdür. Damla sulamada damlatıcı ağzı çok küçük olduğu için daha ince süzme, yağmurlamada ise daha kaba süzme yeterli olabilir. Meyve bahçesi, sebze, tarla bitkileri ve seracılık gibi tüm damla sulama uygulamalarında filtre zorunlu bir bileşendir.
Filtre sistemleri doğrudan su tasarrufu sağlamaz, ancak damla ve yağmurlama gibi yüksek verimli basınçlı sulama sistemlerinin sürekli ve düzgün çalışmasını mümkün kılarak bu sistemlerin su tasarrufu potansiyelini korur. Tıkanan damlatıcılar su dağılımını bozar, bazı bitkiler az bazıları fazla su alır ve verim düşer. Temiz ve düzenli akış sayesinde su, kök bölgesine eşit dağıtılır, kayıplar azalır ve birim su başına verim artar. Böylece filtrasyon, kaynaklara göre yüksek olan basınçlı sulama su kullanım etkinliğinin sürdürülebilmesinde belirleyici rol oynar.
Kurulumda filtre, su kaynağı ile ana boru hattı arasına, pompadan sonra ve gübre tankından uygun sırayla yerleştirilir; giriş ve çıkışına basınç göstergesi takılması önerilir. Filtre kapasitesi, sistemin debisine ve suyun kirlilik derecesine göre seçilmelidir. Bakımın temel göstergesi basınç farkıdır; giriş ile çıkış arasındaki fark yaklaşık 0,5 bar veya daha fazla arttığında filtrenin temizlenmesi gerekir. Elek filtreler elek çıkarılıp su ile durulanarak kolayca temizlenir, disk filtreler tam temizlik için sökülüp diskler ayrılabilir, kum filtreleri ise geri yıkama ile yenilenir. Bakım sıklığı su kalitesine bağlıdır; kirli sularda aralık kısalır, temiz sularda uzar. Sezon sonunda filtrenin boşaltılıp temizlenmesi ömrünü uzatır.
Not: Sistem seçimi ve kurulum; arazi, su kaynağı ve ürün deseninize göre değişir. Kesin proje için tarım danışmanı veya yetkili firmalara başvurun.
En büyük avantajı damlatıcı ve başlıkların tıkanmasını önleyerek sistemin sorunsuz ve uzun ömürlü çalışmasını, suyun bitkilere düzenli dağıtılmasını ve bakım maliyetlerinin azalmasını sağlamasıdır; ayrıca farklı su kaynaklarına uygun çeşitleri bulunur. Dezavantaf tarafında ise düzenli temizlik ve bakım gerektirmesi, ihmal edildiğinde basınç kaybı ve akış düşüşüne yol açması, yanlış tip seçildiğinde yeterli koruma sağlayamaması ve ilk kurulumda ek yatırım ile alan gerektirmesi sayılabilir; yoğun kirli sularda birden fazla filtrenin birlikte kullanımı işletme yükünü artırabilir.
Seçim su kaynağınıza bağlıdır. Kum oranı yüksek kuyu suyunda hidrosiklon ve arkasından elek filtre, yosun ve organik madde içeren gölet ya da nehir suyunda ise disk veya kum filtre uygundur. En doğru yol, suyunuzu inceletip kirlilik yapısına göre karar vermektir.
En güvenilir gösterge basınç farkıdır. Filtrenin girişine ve çıkışına takılan basınç göstergelerinde fark yaklaşık 0,5 bar veya daha fazla artmışsa filtre kirlenmiş demektir ve temizlenmesi gerekir. Ayrıca damlatıcılardan gelen suyun azalması da tıkanma işaretidir.
Suyunuz temizse tek bir elek veya disk filtre yeterli olabilir. Ancak hem kum hem organik madde içeren sularda kademeli sistem daha güvenlidir; örneğin önce hidrosiklon ile ağır partiküller çöktürülür, ardından elek ya da disk filtre ince süzme yapar. Bu kademeli yapı tıkanma riskini düşürür.
Kum filtresi, tank içindeki kum yatağından suyu geçirerek derinlemesine süzme yapar ve özellikle yosun ile organik madde yüklü yüzey sularında etkilidir. Disk filtre ise üst üste dizili yivli disklerle çok katmanlı süzme yapar, temizliği daha kolaydır ve orta düzey organik kirlilikte tercih edilir.
Damla sulamada damlatıcı ağızları çok küçük olduğu için filtresiz sistemde kum, tortu ve yosun kısa sürede damlatıcıları tıkar. Bu durumda su dağılımı bozulur, bazı bitkiler susuz kalır, verim düşer ve boru hattının tamamı zarar görebilir. Bu nedenle filtre, damla sulamanın vazgeçilmez bir parçasıdır.
Kaynak: DergiPark - Damla Sulama Sistemlerinde Kullanılan Hidrosiklon Filtreler (akademik makale).
Harman üzerinde sulama ve tarım ekipmanı ilanlarını inceleyebilir ya da elinizdeki ekipmanı ücretsiz ilan verebilirsiniz.
Ekipman İlanları Ücretsiz İlan VerZorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni