Menü
Fertigasyon, suda çözünebilen bitki besin maddelerinin sulama suyuna karıştırılarak doğrudan bitkinin kök bölgesine verilmesidir. Sulama ve gübreleme işlemlerini tek bir uygulamada birleştirir. Her ne kadar farklı sulama yöntemleriyle uygulanabilse de en yaygın olarak damla sulama sistemleriyle birlikte kullanılır. Amaç, besin maddesini bitkinin ihtiyaç duyduğu zaman ve miktarda kök bölgesine ulaştırmaktır.
Sistemde suda tamamen çözünen gübreler bir tankta sıvı çözelti haline getirilir ve bir enjeksiyon düzeneğiyle basınçlı sulama hattına dozajlanarak katılır. Enjeksiyon için genellikle üç temel yöntem kullanılır. Basınçlı gübre tankı, ana hatta bypass olarak bağlanır ve su geçişiyle gübre çözeltisini seyrelterek sisteme aktarır. Venturi enjektörü, boru kesitindeki daralmanın oluşturduğu basınç farkı (Bernoulli ilkesi) ile elektrik ve hareketli parça gerektirmeden gübreyi emerek hatta katar. Dozaj veya piston pompaları ise gübreyi sabit ve ayarlanabilir bir oranla enjekte ederek daha hassas ve programlanabilir uygulama sağlar. Gübreli su, damla sulama boruları ve damlatıcılar üzerinden kök bölgesine dağıtılır.
Fertigasyon, damla sulama kurulu her türlü bahçe bitkisi, sebze, meyve bahçesi, bağ ve seracılık için uygundur. Özellikle besin talebi yüksek ve gelişme dönemi boyunca sık gübreleme gerektiren ürünlerde etkili sonuç verir. Su kaynağının filtrelenebilir ve nispeten temiz olması, gübrenin çözünürlüğünü ve damlatıcı tıkanmasını doğrudan etkilediği için önemlidir. Eğimli veya düzensiz arazilerde tesviye gerektirmeden gübreleme yapılabilmesi yöntemi avantajlı kılar. Kurak ve yarı kurak iklimlerde, suyun ve gübrenin verimli kullanılması gereken koşullarda tercih edilir.
Fertigasyon, suyu ve gübreyi doğrudan kök bölgesine verdiği için sıra araları kuru kalır ve klasik yüzey gübrelemesine kıyasla su ile besin kayıpları belirgin biçimde azalır. Kaynaklara göre gübrelerin doğru zaman ve miktarda uygulanmasıyla gübre kullanım etkinliği yaklaşık yüzde 20 ile 50 aralığında artabilmektedir. Daha az gübre ve suyun israf edilmeden kullanılması hem üretim maliyetini düşürür hem de yeraltı sularına karışan besin kaynaklı kirliliği azaltır. Yaprakların ıslanmaması, mantari hastalık baskısını da düşürerek dolaylı verim katkısı sağlar.
Kurulum, mevcut damla sulama hattına bir enjeksiyon düzeneği (gübre tankı, venturi enjektörü veya dozaj pompası), filtre ünitesi ve bypass bağlantılarının eklenmesiyle yapılır. Enjeksiyon noktasının filtreden önce konumlandırılması, çözünmemiş parçacıkların damlatıcılara ulaşmadan tutulması açısından önemlidir. Bakımda en kritik nokta tıkanma kontrolüdür; filtreler düzenli temizlenmeli ve yalnızca suda tam çözünen, düşük tuz indeksli, uygun pH değerine sahip gübreler kullanılmalıdır. Gübreli su verildikten sonra hattın bir süre saf suyla yıkanması, boru ve damlatıcılarda gübre birikimi ile tıkanmayı önler. Farklı gübrelerin birbiriyle çökelti oluşturmaması için karışım uyumuna dikkat edilmelidir.
Not: Sistem seçimi ve kurulum; arazi, su kaynağı ve ürün deseninize göre değişir. Kesin proje için tarım danışmanı veya yetkili firmalara başvurun.
Fertigasyonun başlıca avantajları; su ve gübrenin doğrudan kök bölgesine verilmesiyle yüksek besin kullanım etkinliği, işçilik ve zaman tasarrufu, sıra aralarının kuru kalmasıyla yabancı ot ve hastalık baskısının azalması, eğimli arazilerde tesviyesiz uygulanabilmesi ve çevreye daha az besin sızması sayılabilir. Buna karşılık dezavantaf tarafında; başlangıçta enjeksiyon ekipmanı ve filtrasyon için ilave yatırım gerekmesi, yalnızca suda çözünen özel gübrelerin kullanılması zorunluluğu, hatalı dozaj veya bakım eksikliğinde damlatıcı tıkanması riski ve sistemin doğru işletilmesi için belirli bir teknik bilgi gerektirmesi öne çıkar.
Hayır. Fertigasyonda yalnızca suda tamamen çözünen, düşük tuz indeksli ve uygun pH değerine sahip gübreler kullanılmalıdır. Standart granül tarla gübreleri genellikle tam çözünmediğinden damlatıcıları tıkayabilir; etiketinde fertigasyona uygunluk belirtilen ürünler tercih edilmelidir.
Klasik gübrelemede besin toprak yüzeyine serpilir ve bir kısmı bitkiye ulaşmadan kaybolabilir. Fertigasyonda ise gübre sulama suyuyla doğrudan kök bölgesine verildiği için besin daha etkin kullanılır, kayıplar azalır ve gübre bitkinin ihtiyaç duyduğu dönemde bölünmüş dozlarda uygulanabilir.
Venturi enjektörü elektrik ve hareketli parça gerektirmediği için basit ve ekonomik bir çözümdür, ancak basınç farkına bağlı çalışır. Dozaj veya piston pompaları daha hassas ve sabit enjeksiyon oranı sunar, programlanabilir uygulamaya olanak tanır. Seçim; işletme büyüklüğü, hassasiyet ihtiyacı ve bütçeye göre yapılır.
Sistemde iyi bir filtrasyon kullanmak, yalnızca suda tam çözünen gübreleri tercih etmek, filtreleri düzenli temizlemek ve her gübreli sulamadan sonra hattı bir süre saf suyla yıkamak tıkanmayı önlemenin en etkili yollarıdır. Ayrıca birbiriyle çökelti oluşturan gübreleri aynı tankta karıştırmamak gerekir.
Maliyet; arazi büyüklüğüne, seçilen enjeksiyon yöntemine, filtrasyon donanımına ve malzeme kalitesine göre değişir. Basit bir venturi düzeneği görece uygun maliyetliyken, otomatik dozaj pompaları ve kontrol üniteleri yatırımı artırır. Kesin bir tutar için mevcut sulama altyapısına göre değerlendirme yapılması gerekir.
Kaynak: Tarım Bilgisi - Damla Sulama ile Gübreleme (Fertigasyon).
Harman üzerinde sulama ve tarım ekipmanı ilanlarını inceleyebilir ya da elinizdeki ekipmanı ücretsiz ilan verebilirsiniz.
Ekipman İlanları Ücretsiz İlan VerZorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni
