Menü
Sazan (Cyprinus carpio), tatlı su göletlerinde, toprak havuzlarda ve baraj göllerinde yetiştirilen, çevre koşullarına yüksek uyum gösteren dayanıklı bir tatlı su balığıdır. Türkiye iç su balıkçılığının en önemli türlerinden biri olup göl ve baraj göllerine balıklandırma amacıyla da yoğun biçimde üretilir. Omnivor beslenmesi ve yapay yeme kolay alışması sayesinde ekstansif ve entansif sistemlerde başarıyla üretilebilir.
Sazan, sıcaklık ve oksijen değişimlerine karşı olağanüstü toleranslı, dibi çamurlu ve bitki örtüsü zengin durgun ya da yavaş akan suları seven bir dip balığıdır. Ağzının altında bulunan bıyıkları ve dip karıştırarak besin arama davranışıyla kolayca ayırt edilir. Kaynaklara göre çok geniş bir sıcaklık aralığında yaşayabilir, düşük çözünmüş oksijen seviyelerine bile dayanabilir ve hastalıklara karşı görece dirençlidir. Büyüme hızı yüksektir; besin bulunabilirliği ve su sıcaklığına bağlı olarak kısa sürede pazar boyuna ulaşabilir. Pullu, aynalı ve derili gibi farklı formları bulunur; uzun ömürlü ve iri boya erişebilen bir türdür. Bu dayanıklılık ve verimlilik, onu iç sularda hem yetiştiricilik hem balıklandırma için tercih edilen bir tür yapar.
Sazan için en uygun ortam, dibi verimli, güneş gören, bitki örtüsüyle desteklenen toprak havuzlar ve göletlerdir. Kaynaklara göre yaklaşık 3 ile 35 santigrat derece arasında yaşayabilir; büyüme ve üreme için ılık dönem uygundur, yumurtlama genellikle ilkbahar sonu ile yaz başı arasında su ısındığında gerçekleşir. Suyun pH değeri nötr ile hafif bazik aralıkta olduğunda ve çözünmüş oksijen yeterli düzeyde kaldığında en iyi performansı gösterir; ancak sazan düşük oksijenli sularda dahi yaşamını sürdürebilen dayanıklı bir türdür. Türkiye genelinde iç su kaynaklarının bol olduğu bölgeler, doğal göller, baraj gölleri ve gölet çevreleri sazan yetiştiriciliğine elverişlidir. Ekstansif, yarı entansif ve polikültür (farklı beslenme tabakalarındaki türlerle birlikte) sistemler uygulanabilir.
Beslemede sazanın omnivor yapısından yararlanılır; toprak havuzlarda gübreleme ile geliştirilen doğal besin (zooplankton, dip organizmaları, bitkisel materyal) temel kaynak olup buna dengeli ek yemlerle destek verilir ve balık yapay yeme kolay alışır. Su yönetiminde çözünmüş oksijen, sıcaklık ve bulanıklık düzenli izlenmeli, havuz dibindeki organik yük ve su seviyesi kontrol altında tutulmalı, gerektiğinde su yenileme yapılmalıdır. Stok yoğunluğu havuz kapasitesine ve üretim sistemine göre ayarlanmalı, aşırı stoklamadan kaçınılmalıdır. Yavru üretiminde doğal, yarı kontrollü ve kontrollü sağım yöntemleri kullanılır; Türkiye'de bakanlık üretim istasyonları bu amaçla yavru sağlamaktadır. Hastalık ya da olağandışı ölüm görüldüğünde kendiliğinden ilaç veya kimyasal uygulanmamalı, su ürünleri veteriner hekimine ya da il tarım ve orman müdürlüğüne başvurularak tanı ve yönlendirme alınmalıdır. Koruyucu yaklaşım olarak temiz su, uygun yoğunluk ve iyi havuz hijyeni esastır.
Not: Balık sağlığı ve hastalık durumlarında il/ilçe tarım müdürlüğüne ya da su ürünleri veteriner hekimine başvurun; bu içerik tıbbi tavsiye değildir.
Sazanın en büyük avantajı dayanıklılığıdır; sıcaklık ve oksijen dalgalanmalarına uyum sağlaması, yapay yeme kolay alışması, hızlı büyümesi ve omnivor beslenmesiyle düşük girdili ekstansif sistemlerde bile ekonomik üretim imkanı sunar, ayrıca göl ve baraj balıklandırmaları için idealdir. Öte yandan dip karıştırarak beslenmesi suyu bulandırıp bitkisel örtüyü etkileyebilir, kontrolsüz ortamlarda aşırı çoğalabilir, düşük oksijenli sıcak dönemlerde yine de dikkatli su yönetimi gerektirir ve toprak havuz kaynaklı çamursu tat oluşabildiğinden hasat öncesi temiz suda dinlendirme gibi önlemler önem taşır; başarı büyük ölçüde havuz bakımı ve su kalitesi yönetimine bağlıdır.
Sazan en iyi dibi verimli, güneş gören, bitki örtüsüyle desteklenen toprak havuz ve göletlerde yetişir; ayrıca durgun veya yavaş akan, dibi çamurlu doğal göl ve baraj göllerinde de doğal olarak bulunur ve buralara balıklandırma amacıyla stoklanır.
Kaynaklara göre sazan yaklaşık 3 ile 35 santigrat derece arasında geniş bir sıcaklık aralığında yaşayabilen dayanıklı bir türdür; büyüme ve yumurtlama için suyun ısındığı ilkbahar sonu ile yaz dönemi en verimli zamandır.
Sazan omnivor bir balıktır; toprak havuzlarda zooplankton, dip organizmaları, bitkisel materyal ve algler gibi doğal besinlerle beslenir, bunun yanında dengeli ek yemlere kolayca alışır. Bu esnek beslenme onu düşük girdili sistemlerde bile üretilebilir kılar.
Evet, sazan çözünmüş oksijeni düşük sularda bile yaşamını sürdürebilen oldukça dayanıklı bir türdür. Yine de sağlıklı büyüme ve yüksek verim için özellikle sıcak dönemlerde oksijen düzeyinin düzenli izlenmesi ve gerektiğinde su yenilenmesi önerilir.
Olağandışı ölüm ya da hastalık belirtisinde kendi kendinize ilaç veya kimyasal uygulamayın; su ürünleri veteriner hekimine ya da il tarım ve orman müdürlüğüne başvurarak tanı ve yönlendirme alın. Koruyucu yaklaşım olarak temiz su, uygun stok yoğunluğu ve iyi havuz hijyeni en etkili yöntemdir.
Harman üzerinde su ürünleri ve hayvancılık ilanlarını inceleyebilir ya da kendi ürününüzü ücretsiz ilan verebilirsiniz.
Hayvancılık İlanları Ücretsiz İlan VerZorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni
