Menü
Yumurta tavuğu yemi, yumurta veren tavukların günlük besin ihtiyaçlarını karşılamak üzere özel olarak formüle edilmiş bir kesif yem karışımıdır. Genellikle tahıllar, protein kaynakları, kalsiyum kaynakları ile vitamin ve mineral katkılarının dengeli biçimde harmanlanmasıyla hazırlanır. Temel amacı, yumurta veriminin sürekliliğini, yumurta kabuğunun sağlamlığını ve sürünün genel sağlığını korumaktır. Tavuğun yaşına ve verim dönemine göre içeriği ayarlanan bir tam yem niteliğindedir.
Yumurta tavuğu yemi, enerji, protein, kalsiyum, fosfor ile vitamin ve iz mineraller açısından dengelenmiş bir karışımdır. Enerji ihtiyacı genellikle mısır, buğday ve arpa gibi tahıllardan; protein ihtiyacı ise soya küspesi başta olmak üzere bitkisel protein kaynaklarından karşılanır. Yumurta kabuğunun oluşumu için kalsiyum kaynağı olarak öğütülmüş kireç taşı veya istiridye kabuğu önemli yer tutar; kaynaklara göre yumurtacı rasyonlarda kalsiyum oranı diğer dönemlere göre belirgin biçimde yüksek tutulur. Metiyonin ve lizin gibi esansiyel amino asitler ile fosfor dengesi de verim ve kabuk kalitesi bakımından belirleyicidir. Kesin analiz değerleri kullanılan hammaddelere ve formülasyona göre değiştiğinden, garanti edilen besin madde düzeyleri için yem etiketine bakılması uygundur.
Öncelikle yumurta verimine girmiş yumurtacı tavuklar için uygundur. Yetiştirme sürecinde civciv, büyütme ve yarka dönemleri için ayrı formüller kullanılırken, tavuk yumurtlamaya başladığında yumurta tavuğu yemine geçilir. Kafes, yer ve serbest gezen (organik veya köy tipi) sistemlerdeki yumurtacı tavuklarda kullanılabilir. Damızlık sürülerde ise ek gereksinimler bulunabileceğinden formülasyon farklılık gösterebilir.
Yumurta tavuğu yemi rasyonun ana bileşeni olarak, önlerinde sürekli temiz ve taze biçimde bulundurulacak şekilde verilir. Tavuğun günlük tüketeceği yem miktarı; ırkına, yaşına, canlı ağırlığına, verim düzeyine, çevre sıcaklığına ve barınak sistemine göre değiştiğinden kesin bir günlük doz reçetesi yerine sürünün durumu izlenerek ayarlanmalı, dengeli bir rasyon için bir ziraat mühendisi veya veteriner hekime danışılmalıdır. Yeşil yem, tahıl tanesi veya artıklarla desteklenirken bunların rasyon dengesini bozmamasına dikkat edilmeli, özellikle enerji ile protein arasındaki denge ve kabuk kalitesi için kalsiyum düzeyi gözetilmelidir. Yem değişiklikleri sindirim sistemini yormamak için birkaç güne yayılarak kademeli yapılmalı, temiz su erişimi her zaman sağlanmalıdır.
Not: Rasyon ve günlük miktar; hayvanın türü, yaşı, verim durumu ve diğer yemlere göre değişir. Dengeli rasyon için ziraat mühendisi veya veteriner hekime danışın.
Yumurta tavuğu yemi hazır toz (mash), kırma veya pelet formda kullanılabildiği gibi, hammaddeler temin edilerek uygun formülle çiftlikte de karıştırılabilir. Kendi yemini hazırlayan yetiştiricinin hammaddeleri iyi öğütmesi, kalsiyum, vitamin ve mineral katkılarını homojen dağıtacak biçimde karıştırması önemlidir. Yem serin, kuru, iyi havalanan ve güneş almayan bir ortamda, zeminden yalıtılmış olarak saklanmalıdır. Nem ve yüksek sıcaklık küflenmeye ve yağların bozulmasına yol açacağından, uzun süre bekletilmemeli ve yeni harmanlar kısa sürede tüketilecek miktarlarda hazırlanmalıdır. Kemirgen ve kuş girişini engelleyen kapalı kaplar tercih edilmeli, küflü veya kokuşmuş yem kesinlikle kullanılmamalıdır.
En önemli avantajı, yumurtacı tavuğun ihtiyaçlarına göre dengelenmiş olması sayesinde verim sürekliliğini, yumurta kabuğu sağlamlığını ve sürü sağlığını desteklemesidir; hazır formları pratik kullanım ve tutarlı içerik sunar. Buna karşılık kalitesiz hammadde, yanlış kalsiyum veya enerji-protein dengesi kabuk kalitesini ve verimi düşürebilir; nemli koşullarda saklanan yem küflenerek sağlık sorunlarına neden olabilir. Ayrıca serbest gezen sistemlerde tavuğun otladığı yeşillik ve tanelerin rasyon dengesini bozmaması için dikkatli olunmalı, formülasyon konusunda uzman desteği alınmalıdır.
En temel fark kalsiyum ve protein dengesindedir. Büyütme ve yarka yemleri iskelet ve gelişim odaklıyken, yumurta tavuğu yemi kabuk oluşumu için daha yüksek kalsiyum içerir. Tavuk yumurtlamaya başladığında yarka yeminden yumurta yemine geçilmesi, verim ve kabuk sağlığı için önemlidir.
Sadece buğday, arpa veya mısır gibi tahıllar enerji sağlar ancak yeterli protein, kalsiyum, vitamin ve mineral içermez. Bu durumda yumurta verimi düşebilir, kabuklar incelip kırılganlaşabilir ve tavukta besin eksikliğine bağlı sağlık sorunları görülebilir. Dengeli bir yumurta yemi bu ihtiyaçları birlikte karşılar.
En sık nedenlerden biri rasyondaki kalsiyum yetersizliği veya kalsiyum-fosfor dengesizliğidir. Bunun yanında yaşlanan sürü, sıcak stresi, D vitamini eksikliği ve hastalıklar da kabuk kalitesini etkiler. Kalsiyum kaynağının uygun düzeyde ve doğru formda bulunması önemlidir; süregelen sorunlarda bir uzmana danışılması önerilir.
Hammaddeler temin edilerek uygun bir formülle çiftlikte karışım yapılabilir. Ancak enerji, protein, kalsiyum ve amino asit dengesinin doğru kurulması ve katkıların homojen karıştırılması gerekir. Dengeyi tutturmak uzmanlık gerektirdiğinden, formülasyon için bir ziraat mühendisi veya veteriner hekimden destek alınması yerinde olur.
Kesin bir miktar vermek doğru değildir; günlük tüketim ırka, yaşa, canlı ağırlığa, verim düzeyine ve çevre sıcaklığına göre değişir. Genel uygulama, yemi tavukların önünde sürekli bulundurmak ve sürünün durumunu izleyerek ayarlamaktır. Sürünüze özel bir besleme programı için bir uzmana danışmanız uygun olur.
Kaynak: T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı HAYGEM - Yumurta Tavukçuluğu.
Harman üzerinde yem, yem bitkisi ve hayvancılık ilanlarını inceleyebilir ya da kendi ürününüzü ücretsiz ilan verebilirsiniz.
Hayvancılık İlanları Ücretsiz İlan VerZorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni
