Menü
Yumru Deri Hastalığı, halk arasında sığır çiçeği olarak da bilinen ve Capripoxvirus ailesinden bir virüsün yol açtığı viral bir deri hastalığıdır. Sığırlarda derinin farklı bölgelerinde yaygın nodüller yani yumrular ile karakterizedir ve tıp dilinde sığırların nodüler ekzantemi olarak adlandırılır. Ülkemizde ihbarı zorunlu hayvan hastalıkları listesinde yer alır ve şüphe halinde derhal il veya ilçe tarım ve orman müdürlüğüne bildirilmelidir. Hastalık insanlara bulaşmaz, ancak sürülerde ciddi verim kayıplarına ve ekonomik zarara neden olabilir. Bu nedenle erken teşhis ve resmi mücadele büyük önem taşır.
Hastalık öncelikle sığırları etkiler ve her yaş ile ırktan sığır duyarlıdır. Genç hayvanlar, yüksek verimli süt sığırları ve bağışıklığı zayıf hayvanlarda seyir daha ağır olabilir. Mandalarda da görülebilmekle birlikte sığırlara göre daha hafif seyreder. İnsanlar için tehlike oluşturmaz ve zoonoz bir hastalık değildir. Sürü içinde hızla yayılabildiği için tek bir hayvanda görülen belirti dahi tüm işletme açısından uyarıcı kabul edilmelidir.
Hastalığın en tipik belirtisi deride yaygın olarak ortaya çıkan yaklaşık yarım santimetreden birkaç santimetreye kadar değişen sert yumrulardır. Bu nodüllere yüksek ateş, gözde ve burunda akıntı, süt veriminde ani düşüş ve genel düşkünlük hali eşlik eder. Hayvanlarda iştahsızlık, hızlı zayıflama, topallık ve yüzeysel lenf düğümlerinde büyüme gözlenebilir. Gebe hayvanlarda yavru atma görülebilir, deri lezyonları zamanla açılıp kabuklanarak kalıcı izler bırakabilir. Bu belirtilerin görülmesi halinde vakit kaybetmeden veteriner hekime ve resmi mercilere başvurulmalıdır.
Yumru Deri Hastalığının yayılmasında en önemli rolü sivrisinek, sokucu sinek ve kene gibi kan emen vektörler oynar ve bulaşma genellikle bu vektörlerin mekanik taşıması ile gerçekleşir. Bu nedenle hastalık özellikle sıcak ve nemli mevsimlerde, vektör aktivitesinin yükseldiği dönemlerde daha hızlı yayılır. Daha az oranda da olsa hasta hayvanla doğrudan temas, açılmış deri lezyonları, tükürük, burun akıntısı, süt ve enfekte hayvanın spermi ile de bulaşabilir. Hayvan hareketleri ve canlı hayvan nakli hastalığın bölgeler arası yayılmasında etkili olur. Yayılımı sınırlamak için karantina ve hareket kısıtlaması uygulanır.
Hastalıktan korunmanın en etkili yolu resmi otorite tarafından yürütülen aşılama programlarına uymaktır ve aşı uygulaması veteriner hekim gözetiminde yapılmalıdır. Aşılamanın yanı sıra sürüde vektörlerle mücadele, ahır ve çevre hijyeni ile sinek ve kene kontrolü büyük önem taşır. İşletmeye yeni katılacak hayvanların sağlık durumu kontrol edilmeli ve gerektiğinde karantina uygulanmalıdır. Şüpheli hayvanların sağlıklı sürüden ayrılması ve hayvan hareketlerinin kontrol altında tutulması yayılımı azaltır. Şüphe halinde derhal il veya ilçe tarım ve orman müdürlüğüne bildirilmelidir.
Yumru Deri Hastalığının doğrudan etkene yönelik özel bir tedavisi bulunmamakta olup mücadele resmi programlar çerçevesinde yürütülür. İkincil bakteriyel enfeksiyonların önlenmesi ve hayvanın genel durumunun desteklenmesi için tüm uygulamalar veteriner hekime danışılarak yapılmalıdır. İhbarı zorunlu bir hastalık olduğu için teşhis sonrası aşılama, dezenfeksiyon, karantina ve vektör mücadelesi gibi tedbirler devlet eliyle uygulanır. Yetiştiricinin en önemli görevi şüpheli durumu gizlemeden derhal bildirmek ve resmi talimatlara uymaktır. Şüphe halinde derhal il veya ilçe tarım ve orman müdürlüğüne bildirilmelidir.
Hayır, Yumru Deri Hastalığı insanlara bulaşan bir hastalık değildir ve zoonoz olarak sınıflandırılmaz. Sadece sığır ve mandaları etkiler, halk sağlığı açısından tüketiciler için doğrudan bir tehlike oluşturmaz. Yine de hastalıklı hayvanların sürüden ayrılması ve resmi mercilere bildirilmesi gerekir.
Yumru Deri Hastalığı ihbarı zorunlu bir hastalık olduğu için şüphe halinde derhal il veya ilçe tarım ve orman müdürlüğüne bildirilmelidir. Şüpheli hayvan sağlıklı sürüden ayrılmalı ve hayvan hareketleri durdurulmalıdır. Kendi başınıza müdahale etmek yerine resmi ekiplerin ve veteriner hekimin talimatlarına uyulmalıdır.
Hastalığın yayılmasında en önemli rolü sivrisinek, sokucu sinek ve kene gibi kan emen vektörler oynar. Bu böceklerin bir hayvandan diğerine mekanik taşıma yapması nedeniyle özellikle sıcak ve nemli mevsimlerde yayılım hızlanır. Ayrıca hasta hayvanla temas ve kontrolsüz hayvan hareketleri de bulaşmayı artırır.
Evet, hastalıktan korunmada aşılama en etkili yöntemdir ve resmi otoritenin yürüttüğü programlar çerçevesinde uygulanır. Aşı uygulaması mutlaka veteriner hekim gözetiminde yapılmalıdır. Aşılamanın yanında sinek ve kene mücadelesi ile ahır hijyeni de korunmanın önemli parçasıdır.
Kaynak: T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı, Veteriner Kontrol Genel Müdürlüğü LSD Hastalık Kartı.
Harman üzerinde hayvancılık ilanlarını inceleyebilir ya da kendi hayvanınızı ücretsiz ilana çıkarabilirsiniz.
Hayvancılık İlanları Ücretsiz İlan VerZorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni