Menü
Darı, kısa vejetasyon süresi ve kurağa dayanıklılığıyla öne çıkan sıcak iklim tahılıdır. Türkiye'de daha çok Karadeniz, İç Anadolu ve Doğu Anadolu'nun bazı kesimlerinde, hem dane hem de yem amacıyla sınırlı alanlarda yetiştirilir. Ekimden hasada kadar geçen süre çoğu çeşitte 90 ila 120 gün arasında olduğundan, geç ilkbaharda toprağa giren darı yaz sonu ile sonbahar başında olgunlaşır. Darının hasadında en kritik nokta zamanlamadır; başaktaki (salkımdaki) daneler alttan üste doğru düzensiz olgunlaştığı için erken hasat cılız dane, geç hasat ise silkme yani dane dökülmesi kaybı doğurur. Bu rehberde darının hangi aylarda ve hangi olgunluk belirtileriyle hasat edildiği, elle ve biçerdöverle hasat yöntemleri ile hasat sonrası kurutma ve depolama işlemleri, Türkiye koşullarına göre açıklanmaktadır. Amaç, dane kaybını en aza indirip kaliteli ve iyi saklanabilen ürün elde etmektir.
Darı Türkiye'de genellikle geç ilkbaharda (mayıs sonu ile haziran) ekildiğinden, hasat dönemi çoğunlukla ağustos ile ekim ayları arasına düşer. Isının yüksek olduğu Ege, Akdeniz ve Güneydoğu koşullarında erken ekilen darı ağustosta hasada gelebilirken, İç Anadolu ve Karadeniz gibi daha serin bölgelerde hasat eylül ve ekime kadar uzayabilir. Kesin tarih; çeşit, ekim zamanı ve o yılki sıcaklık toplamına göre değişir. Hasat olgunluğunun belirtileri şunlardır: salkımlar sarı-kahverengi renge döner, yapraklar ve saplar sararıp kurumaya başlar, daneler sertleşip tırnakla kolay ezilmez hale gelir ve dane nemi düşer. Salkımın büyük bölümü olgunlaştığında hasada başlanır; tam olgunluğun beklenmesi, alttaki olgun danelerin dökülmesine yol açabileceğinden salkımların çoğunluğu olgunlaşınca hasat önerilir.
Küçük ve engebeli parsellerde darı geleneksel olarak elle hasat edilir; salkımlar veya bitki orakla biçilir, demet yapılıp güneşte kurutulduktan sonra harmanlanarak daneler ayrılır. Geniş ve düz alanlarda ise tahıl biçerdöveri kullanılır; darı danesi küçük olduğu için harman ayarlarının (bataç boşluğu, elek ve hava ayarları) küçük daneye ve düşük dane kaybına göre yapılması gerekir. Hasatta en çok dikkat edilecek konu silkme yani dane dökülmesidir; bu nedenle biçim sabahın serin ve nemli saatlerinde yapıldığında dökülme azalır. Hasat sonrası ilk işlem kurutmadır: daneler güvenli depolama nemine (yaklaşık yüzde 12-13) inene kadar ince tabaka halinde kurutulmalı, ardından sap saman ve yabancı maddelerden temizlenip serin, kuru ve havadar ortamda depolanmalıdır. Nemli depolanan darı küflenir ve kızışır.
Darı Türkiye'de genellikle ağustos ile ekim ayları arasında hasat edilir. Geç ilkbaharda ekilen bitki, çeşide ve bölgeye göre 90-120 günde olgunlaşır; sıcak bölgelerde ağustosta, İç Anadolu ve Karadeniz gibi serin bölgelerde eylül-ekimde hasada gelir.
Salkımların sarı-kahverengiye dönmesi, yaprak ve sapların sararıp kuruması, danelerin sertleşip tırnakla kolay ezilmemesi ve dane neminin düşmesi olgunluk belirtileridir. Salkımların büyük bölümü olgunlaştığında hasada başlanır.
Her iki yöntem de kullanılır. Küçük ve engebeli parsellerde orakla biçilip demet yapılarak harmanlanır; geniş düz alanlarda tahıl biçerdöveri kullanılır. Biçerdöverde küçük daneye uygun elek ve harman ayarı yapılması dane kaybını azaltır.
Darı salkımı düzensiz olgunlaştığından tam olgunluğu aşırı beklemek dökülme kaybını artırır. Salkımların çoğunluğu olgunlaşınca ve mümkünse sabahın serin, nemli saatlerinde biçim yapılması dökülmeyi azaltır.
Daneler önce güvenli depolama nemine (yaklaşık yüzde 12-13) kadar kurutulmalı, yabancı maddelerden temizlenmeli ve serin, kuru, havadar bir ortamda depolanmalıdır. Nemli depolanan darı küflenip kızışabilir.
Kaynak: T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı Tarımsal Araştırmalar ve Politikalar Genel Müdürlüğü (TAGEM). Hasat dönemleri çeşit, bölge ve yıllık iklim koşullarına göre değişebilir.
Hasat dönemi yaklaşırken Harman üzerinde güncel darı ilanlarını inceleyin ya da kendi ürününüzü ücretsiz ilan verin.
Satılık Darı İlanları Darı Üreticileri Ücretsiz İlan Ver Darı Nasıl Saklanır Darı Yetiştiriciliği Tüm Darı BilgileriZorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni
