Bitki hastalıkları ve zararlıları

Bakteriyel Leke (Benek): Belirtileri ve Mücadelesi

Hastalık · Bakteriyel ve Viral Hastalık

Bakteriyel Leke (Benek) nedir?

Bakteriyel leke, etmeni Xanthomonas ve Pseudomonas grubu bakteriler olan, özellikle domates ve biberde görülen yaygın bir hastalıktır. Bitkinin yaprak, meyve ve saplarında lekeler oluşturarak verim ve kalite kaybına yol açar. Sıcak ve nemli koşullarda hızla yayılır ve seralarda büyük ekonomik zarara neden olabilir. Bakteriyel benek adıyla da bilinir ve tohumla taşınabilmesi hastalığın kontrolünü güçleştirir.

Etkilediği ürünler

Başlıca domates ve biber bitkilerini etkiler. Serada ve açık tarla koşullarında yetişen bu türlerin hem fide hem de gelişme döneminde görülür. Aynı familyadan bitkilerde de zaman zaman ortaya çıkabilir.

Belirtiler

İlk belirtiler yapraklarda küçük, yuvarlak, suyla ıslanmış gibi görünen lekeler olarak başlar.
Zamanla lekeler büyüyerek kahverengiye döner ve çoğu zaman çevresi sarı bir hale ile kuşatılır.
Şiddetli enfeksiyonda yaprak dökümü görülebilir; meyvelerde kabuklu, çökük lekeler oluşarak pazar değerini düşürür.
Sap ve yaprak saplarında da koyu lekeler ortaya çıkabilir.

Neden olur?

Hastalık, sıcak ve nemli havalarda, özellikle yaprak ıslaklığının uzun sürdüğü koşullarda hızla yayılır. Yağmur, üstten sulama ve rüzgarla taşınan su damlacıkları bakteriyi sağlıklı bitkilere ulaştırır. Bulaşık tohum ve fide, hastalığın tarlaya girişindeki en önemli kaynaktır. Sık dikim ve kötü havalandırılan seralarda nem yükseldiği için enfeksiyon şiddeti artar.

Entegre mücadele

Mücadelede öncelik kültürel önlemler ve koruyucu uygulamalardır. Hastalıklı bitki kalıntıları tarladan uzaklaştırılmalı, ekim nöbeti uygulanmalıdır. Üstten sulama yerine damla sulama tercih edilerek yaprak ıslaklığı azaltılmalıdır. Ruhsatlı bakırlı bileşikler koruyucu amaçla önerilebilir; uygun ilaç grubu, dozu ve uygulama zamanı için reçete amacıyla ziraat mühendisine veya il/ilçe tarım müdürlüğüne danışılmalıdır.

Sıkça sorulan sorular

Bakteriyel leke ile mantar lekeleri nasıl ayırt edilir?

Bakteriyel lekeler genellikle suyla ıslanmış görünümde başlar ve çevresi sarı bir hale ile kuşatılıdır. Kesin ayrım için bitki örneğiyle il/ilçe tarım müdürlüğüne ya da bir uzmana başvurulmalıdır.

Hastalık tohumla taşınır mı?

Evet, bakteriyel leke bulaşık tohum ve fide ile taşınabilir. Bu nedenle sağlıklı ve sertifikalı tohum kullanmak en etkili korunma yollarından biridir.

Sulama şekli hastalığı etkiler mi?

Evet, üstten yağmurlama sulama yaprakları ıslatarak bakterinin yayılmasını kolaylaştırır. Damla sulama tercih edilerek yaprak ıslaklığı ve bulaşma riski azaltılır.

Serada hastalık riskini nasıl azaltırım?

Seranın iyi havalandırılması, nemin düşürülmesi ve sık dikimden kaçınılması riski azaltır. Ayrıca hastalıklı bitkiler zaman geçirmeden uzaklaştırılmalıdır.

Korunma

Sağlıklı ve sertifikalı tohum ile temiz fide kullanılması en önemli önlemdir.
Sık dikimden kaçınılmalı, seralar iyi havalandırılarak nem düşürülmelidir.
Fide ve bitkiler arasında çalışırken ellerin ve aletlerin temizliğine dikkat edilmeli, nemliyken bitkilere dokunulmamalıdır.
Aynı alanda art arda domates ve biber yetiştirmekten kaçınılıp ekim nöbeti uygulanmalıdır.

Mücadele için ilçe tarım müdürlüğüne ya da ziraat mühendisine danış. Bu içerik doz ve reçete bilgisi içermez.

Kaynak: Tarım ve Orman Bakanlığı Bitki Koruma Ürünleri Uygulama Programı (BKÜ).

Diğer hastalık ve zararlılar

Domates Sarı Yaprak Kıvırcıklığı Virüsü (TYLCV) Domates Mozaik Virüsü Ateş Yanıklığı Bakteriyel Solgunluk Bakteriyel Kanser Mildiyö

Bitki koruma ürünü ya da tarım girdisi mi arıyorsunuz?

Harman üzerinde tarım girdisi ilanlarını inceleyebilir ya da kendi ürününüzü ücretsiz ilana çıkarabilirsiniz.

Girdi İlanları Ücretsiz İlan Ver