Menü
Yeşil gübreleme, gelişimini büyük ölçüde tamamlamış bazı bitkilerin daha yeşil haldeyken sürülerek toprağa karıştırılması işlemidir. Bu uygulama, toprağa organik madde ve azot kazandırarak verimliliği artırmayı amaçlar. Özellikle organik tarımda ve toprak sağlığını korumada öne çıkan, masrafı düşük bir kültürel yöntemdir.
Yeşil gübreleme, tarlada yetiştirilen belirli bitkilerin çiçeklenme döneminde, henüz yeşil ve sulu haldeyken toprağa sürülerek gömülmesi esasına dayanır. Bu sırada toprağa karıştırılan bitki kütlesi, ayrışarak organik maddeye ve bitki besin elementlerine dönüşür. Amaç hasat alıp ürün kaldırmak değil, toprağı beslemek ve yapısını iyileştirmektir. Bu nedenle yeşil gübre bitkileri genellikle ana üründen önce veya nadas döneminde yetiştirilir.
Yeşil gübre bitkisi olarak en çok baklagiller tercih edilir; çünkü kökündeki bakterilerle havanın azotunu toprağa bağlayabilirler. Bu grupta fiğ, bakla, yonca, çayır üçgülü, soya fasulyesi, yem bezelyesi ve acı bakla gibi türler yer alır. Ayrıca çavdar, yulaf, arpa ve darı gibi buğdaygiller de hızlı gelişip bol yeşil kütle vermeleri nedeniyle kullanılabilir. Hangi bitkinin uygun olduğu bölgenin iklimine, toprak yapısına ve ekim nöbetine göre değişir; seçim için il veya ilçe Tarım ve Orman Müdürlüğüne danışılması yararlı olur.
Yeşil gübre bitkileri, en yüksek yeşil kütleye ulaştıkları çiçeklenme başlangıcı döneminde toprağa karıştırılır. Bu dönemde bitki hem bol miktarda organik madde içerir hem de henüz odunlaşmadığı için kolay ayrışır. Bitki fazla olgunlaşırsa sap sertleşir, ayrışma yavaşlar ve azot bağlama etkisi azalır. Karıştırma derinliği ve zamanlaması toprak nemine ve bölgeye göre değişebileceğinden, sürüm öncesi toprağın yeterince nemli olmasına dikkat edilmelidir.
Yeşil gübreleme toprağa organik madde ve azot kazandırarak humus birikimini artırır ve toprağın su tutma kapasitesini iyileştirir. Toprağın fiziksel ve kimyasal yapısını düzelterek mikrobiyal aktiviteyi yükseltir. Bitki örtüsü toprağı kaplayarak erozyonu önler ve toprak tuzlanmasının azalmasına yardımcı olabilir. Resmi kaynaklara göre uygun koşullarda kendinden sonra ekilen üründe verim artışı sağlayabilir. Ayrıca kimyasal gübre ihtiyacını azaltarak girdi maliyetini düşürebilir.
Yeşil gübre bitkisi seçimi yapılırken toprağın mevcut besin durumunu görmek için toprak analizi yaptırılması önerilir. Yeşil kütlenin tam ayrışıp sonraki ürüne fayda sağlaması için karıştırma ile ana ürün ekimi arasında yeterli süre bırakılmalıdır. Kuru bölgelerde yeşil gübre bitkisinin topraktaki nemi tüketmesi riskine karşı sulama imkânı ve zamanlama gözetilmelidir. Uygulamanın bölgeye uygunluğu, tohum temini ve olası destekler konusunda il veya ilçe Tarım ve Orman Müdürlüğünden bilgi alınması en doğru yaklaşımdır.
Yeşil gübreleme, toprak ve su kaynaklarının korunmasını amaçlayan ÇATAK (Çevre Amaçlı Tarımsal Arazilerin Korunması) programı kapsamında desteklenebilen uygulamalar arasında yer almaktadır. Destek miktarları ve şartları yıllara ve uygulanan tebliğlere göre değişiklik gösterir. Güncel destek tutarları, başvuru koşulları ve uygunluk için mutlaka bağlı bulunulan il veya ilçe Tarım ve Orman Müdürlüğü ile iletişime geçilmelidir.
Zorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni
