Menü
Malçlama, toprak yüzeyini organik ya da inorganik bir örtü tabakasıyla kapatarak nemi korumayı, yabancı otları baskılamayı ve toprak sağlığını desteklemeyi amaçlayan bir tarım uygulamasıdır. Doğadaki orman tabanı gibi doğal örtü sistemlerini taklit eder. Bu rehberde malçlamanın ne olduğu, çeşitleri, nasıl yapıldığı ve dikkat edilmesi gereken noktalar ele alınmaktadır.
Malçlama, toprağın üzerini örtmek için kullanılan malzemelere malç denmesinden gelen bir uygulamadır. Bu örtü tabakası, toprağın doğrudan güneşe, rüzgâra ve yağmurun darbe etkisine maruz kalmasını azaltır. Böylece toprak nemi daha uzun süre korunur, yüzeydeki sıcaklık dalgalanmaları yumuşar ve toprak canlılığı desteklenir. Zehirsiz ve doğa dostu bir teknik olduğu için hem örtü altı hem açık alan üretiminde yaygın kullanılır.
Malçlar temelde organik ve inorganik olmak üzere ikiye ayrılır. Organik malçlar arasında tahıl sapı ve samanı, kuru yapraklar, ağaç kabuğu ve talaşı, taze biçilmiş otlar ile budama artıkları bulunur; bunlar zamanla ayrışarak toprağa organik madde katar. Baklagiller, yonca ve fiğ gibi bitkilerle yapılan canlı malç da bu gruba girer. İnorganik malçlar ise taş, çakıl ve tarımsal örtü malzemelerini kapsar; bunlar ayrışmaz ancak nem tutma ve ot baskılama sağlar. Hangi malzemenin uygun olduğu ürüne, iklime ve toprağa göre değişir.
Önce malçlanacak alan yabancı otlardan temizlenir ve toprak nemli olacak şekilde sulanır. Ardından seçilen malç malzemesi toprak yüzeyine düzgün bir tabaka halinde serilir; tabaka kalınlığı genellikle birkaç santimetre düzeyinde tutulur ve malzemeye göre değişir. Malç, bitkilerin gövde ve kök boğazına temas etmeyecek şekilde küçük bir boşluk bırakılarak uygulanır; bu, gövde çürümesini önler. Uygulama sıklığı ve örtü kalınlığı bölgeye, ürüne ve mevsime göre ayarlanmalıdır.
Malçlama, su buharlaşmasını azaltarak toprak nemini korur ve sulama ihtiyacını düşürebilir. Güneş ışığını keserek yabancı ot çimlenmesini baskılar ve böylece ot mücadelesi yükünü hafifletir. Yağmur ve sulama suyunun toprağa daha düzenli sızmasını sağlayarak yüzey erozyonunu azaltır. Organik malçlar ayrışırken toprağa organik madde ve besin kazandırır, faydalı toprak canlılarının aktivitesini artırır.
Hastalıklı dallar, küflü ya da nematod taşıma riski olan bitki artıkları malç olarak kullanılmamalı, sağlıklı materyal tercih edilmelidir. Rutubetin çok yüksek olduğu yerlerde aşırı kalın malç tabakası uygulamak mantarlanma ve çürümeye yol açabileceğinden kaçınılmalıdır. Taze ot ve yüksek karbonlu malzemeler ayrışırken toprakta geçici azot dengesini etkileyebilir; bu nedenle gübreleme kararları toprak analizine dayanmalı ve ruhsatlı ürünler ile İl/İlçe Tarım Müdürlüğüne danışılarak verilmelidir. Uygun malç türü ve kalınlık seçimi her zaman ürüne ve bölgeye göre değerlendirilmelidir.
Zorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni
