Menü
Biyolojik mücadele, bitki zararlılarının popülasyonunu kimyasal ilaçlar yerine onların doğal düşmanlarını kullanarak ekonomik zarar eşiğinin altında tutma yöntemidir. Doğal dengeyi koruyan, kalıntı bırakmayan ve sürdürülebilir tarımın temel taşlarından biri olan bu yöntem, Türkiye Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından da desteklenmektedir.
Biyolojik mücadele, zararlı böcek, akar ve hastalık etmenlerinin sayısını baskılamak için doğada bulunan diğer canlılardan yararlanma esasına dayanır. Amaç, zararlıyı tamamen yok etmek değil, popülasyonunu ekonomik zarar düzeyinin altında tutarak dengeyi sağlamaktır. Bu yöntemde kullanılan canlılara genel olarak doğal düşman adı verilir. Kimyasal mücadeleye kıyasla çevreye ve faydalı organizmalara zarar vermemesi en önemli üstünlüğüdür.
Biyolojik mücadelede yararlanılan doğal düşmanlar başlıca üç grupta toplanır. Predatörler (avcılar), avını yiyerek ya da vücut sıvısını emerek öldüren, gelişimini tamamlamak için birden fazla ava ihtiyaç duyan canlılardır; uğur böceği bunun bilinen örneğidir. Parazitoitler, yumurtalarını zararlının üzerine veya içine bırakarak onu öldüren genellikle küçük arı ve sineklerdir. Entomopatojenler ise böcekleri hastalandırarak öldüren bakteri, virüs ve fungus gibi mikroorganizmalardır.
Tarım ve Orman Bakanlığı ile bağlı araştırma enstitüleri faydalı böcek üretimi konusunda projeler yürütmektedir. Örneğin kahverengi kokarca zararlısına karşı doğal düşmanı olan parazitoit arıların üretimi ve salımı yapılmaktadır. Sera üretiminde ise beyazsinek ve akar gibi zararlılara karşı ticari olarak üretilen faydalı böcekler yaygın biçimde kullanılmaktadır. Bu uygulamalar bölgeye, ürüne ve zararlı türüne göre değiştiğinden il veya ilçe tarım müdürlüğünden destek alınması önerilir.
Biyolojik mücadelenin en büyük avantajı üründe ve toprakta kimyasal kalıntı bırakmamasıdır. Doğal dengeyi koruyarak arı gibi tozlayıcılara ve diğer faydalı canlılara zarar vermez. Zararlıların ilaca karşı direnç geliştirmesi riskini azaltır ve uzun vadede sürdürülebilir bir koruma sağlar. Organik tarım ve ihracata yönelik üretimde tercih edilen güvenli bir yöntemdir.
Biyolojik mücadelenin başarısı doğru türün, doğru zamanda ve uygun sayıda salınmasına bağlıdır; bu nedenle salım dozu ve zamanlaması uzman gözetiminde belirlenmelidir. Faydalı organizmalar geniş etkili kimyasal ilaçlardan olumsuz etkilendiği için programın entegre mücadele yaklaşımıyla planlanması gerekir. Etkisi kimyasal ilaçlara göre daha yavaş ortaya çıkabilir, bu yüzden sabır ve düzenli izleme önemlidir. Hangi doğal düşmanın kullanılacağı ve uygulama detayları için mutlaka il veya ilçe tarım müdürlüğüne ya da ruhsatlı üretici firmalara danışılmalıdır.
Zorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni