Menü
Semizotu (Portulaca oleracea), sıcak sever ve hızlı gelişen bir yaprak sebzesidir. Türkiye'de hem doğadan toplanan hem de bahçe ve serada yetiştirilen bu ürün, ekimden yaklaşık dört ila altı hafta sonra hasat olgunluğuna ulaşır. Sürgünlerin gevrek, sulu ve etli olduğu genç dönemde toplanması esastır; bitki çiçeklenmeye başladığında sapları odunsulaşır, yapraklar sertleşir ve tat kekremsi bir hal alır. Bu nedenle semizotunda hasat zamanlaması, verimden çok kaliteyi belirleyen en kritik unsurdur. Semizotu tek biçimli değil, birden fazla el ile toplanan bir üründür; uç sürgünler kesildikçe bitki yeniden dallanır ve mevsim boyunca tekrar tekrar ürün verir. Bu özelliği sayesinde küçük alanlarda dahi uzun süreli hasat imkanı sunar. Aşağıda semizotunun Türkiye koşullarında hangi aylarda ve hangi belirtilere göre hasat edildiği ile toplama sonrası dikkat edilmesi gereken işlemler açıklanmıştır.
Semizotu sıcağı seven bir bitki olduğu için hasadı ilkbahar sonundan sonbahar başına kadar uzanan sıcak dönemde yapılır. Türkiye genelinde açık tarla hasadı çoğunlukla mayıs ayında başlar ve eylül, hava koşulları uygun giderse ekim başına kadar sürebilir. Akdeniz ve Ege gibi ılıman kıyı bölgelerinde erken ekimlerle nisan sonundan itibaren hasada girilebilirken, İç Anadolu ve daha yüksek rakımlı yerlerde don riski geçtikten sonra, genellikle haziran ayından itibaren toplama başlar. Serada yetiştiricilikte ise sezon dışına taşan hasatlar mümkündür. Semizotu genellikle ekimden 4 ila 6 hafta sonra ilk hasat boyuna gelir. Hasat olgunluğunun temel belirtileri şunlardır: bitki 10-15 cm boya ulaşmış, yapraklar etli, parlak ve gevrek, sürgünler henüz çiçek tomurcuğu oluşturmamış olmalıdır. Sarı çiçeklerin görülmesi ve sapların sertleşip lifli bir görünüm alması, kalitenin düştüğünün ve hasadın geciktiğinin işaretidir.
Semizotu hasadı, üründeki etli ve narin yapı nedeniyle ağırlıklı olarak elle yapılır. İki temel yöntem vardır: bitkinin tamamının kökten sökülmesi ya da uç sürgünlerin bıçak veya makasla kesilerek toplanması. Kesim yönteminde bitki toprakta bırakıldığı için yeniden dallanır ve aynı sezonda birkaç kez daha ürün alınabilir; bu yöntem uzun süreli hasat için tercih edilir. Hasadın sabahın serin saatlerinde yapılması, yaprakların turgorunu koruması ve pörsümeyi geciktirmesi açısından önemlidir. Toplama sırasında sürgünlerin ezilmemesine ve toprakla fazla temas etmemesine dikkat edilmelidir. Hasat sonrası ilk işlem, sürgünlerin sarı ve bozuk yapraklardan ayıklanması, gerekiyorsa yıkanarak toprak ve kum kalıntısının giderilmesidir. Semizotu su kaybına ve pörsümeye çok yatkın olduğundan, toplandıktan sonra gölge ve serin ortamda tutulmalı, en kısa sürede soğuk zincire alınmalı ya da tüketilmelidir. Uzun süre bekletilecekse nemli ortamda ve serinde muhafaza edilmesi tazeliği korur.
Semizotu Türkiye'de sıcak dönemde, çoğunlukla mayıs ayından eylül-ekim ayına kadar hasat edilir. Kıyı bölgelerde nisan sonunda başlayan hasat, İç Anadolu ve yüksek rakımlı yerlerde don riski geçtikten sonra haziranda başlar. Ekimden yaklaşık 4-6 hafta sonra ilk hasat boyuna gelir.
Semizotu genellikle 10-15 cm boya ulaştığında, yapraklar etli, parlak ve gevrek iken toplanır. Bu dönemde sürgünler henüz çiçek tomurcuğu oluşturmadığı için tat ve doku en iyi seviyededir.
Semizotu çiçeklenmeye başladığında saplar odunsulaşır, yapraklar sertleşir ve tat kekremsileşir. Çiçeklenme genellikle hasadın geciktiğinin işaretidir; bu nedenle sarı çiçekler görülmeden önce toplama yapılması kaliteyi korur.
Uç sürgünler bıçak veya makasla kesilip bitki toprakta bırakıldığında semizotu yeniden dallanır ve aynı sezon içinde birkaç kez tekrar ürün verir. Bu sayede tek ekimden mevsim boyunca birden fazla hasat almak mümkündür.
Semizotu su kaybına ve pörsümeye çok yatkındır. Sabahın serin saatlerinde toplanmalı, sarı yapraklardan ayıklanıp gerekirse yıkanmalı ve gölge, serin bir ortamda tutulmalıdır. En iyi tazelik için kısa sürede soğuk zincire alınması veya tüketilmesi önerilir.
Kaynak: T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı, Tarımsal Araştırmalar ve Politikalar Genel Müdürlüğü (TAGEM). Hasat dönemleri çeşit, bölge ve yıllık iklim koşullarına göre değişebilir.
Hasat dönemi yaklaşırken Harman üzerinde güncel semizotu ilanlarını inceleyin ya da kendi ürününüzü ücretsiz ilan verin.
Satılık Semizotu İlanları Semizotu Üreticileri Ücretsiz İlan Ver Semizotu Nasıl Saklanır Semizotu Yetiştiriciliği Tüm Semizotu BilgileriZorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni
