Menü
Koksidiyoz, kanatlılarda en yaygın görülen protozoon (tek hücreli parazit) kaynaklı hastalıklardan biridir. Etkeni, Apicomplexa filumundan Eimeria cinsine ait parazitlerdir; bunlar bağırsağın farklı bölümlerine yerleşerek hasar verir. Kanlı ishal, kilo kaybı ve performans düşüklüğüne yol açarak özellikle genç sürülerde önemli ekonomik kayıplara neden olur.
Başta tavuk olmak üzere hindi ve diğer kümes kanatlıları hastalığa duyarlıdır. Özellikle genç ve yoğun beslenen sürüler ile nemli, kalabalık kümeslerdeki hayvanlar daha yüksek risk taşır. Her Eimeria türü bağırsağın farklı bölgesine yerleştiği için hastalığın şiddeti türe göre değişir.
En belirgin belirti kanlı veya mukuslu ishaldir; buna tüylerin kabarması, halsizlik, solgunluk ve yorgun görünüm eşlik eder. İştahsızlık, su tüketiminde değişiklik, gelişme geriliği ve yumurta veriminde düşüş görülür. Ağır olgularda hayvanlar hızla zayıflar ve ölümler yaşanabilir.
Enfekte hayvanlar dışkılarıyla bol miktarda parazit yumurtası (oosit) saçar; bunlar altlık ve çevrede birikir. Uygun nem ve sıcaklıkta sporlanan oositler, başka hayvanlar tarafından ağız yoluyla alındığında enfeksiyon başlar. Kuluçka süresi ortalama 4 ile 7 gündür; nemli ve kalabalık ortamlar yayılımı hızlandırır.
Korunmanın temeli altlığın kuru tutulması, uygun havalandırma ve kümeste aşırı sıkışıklığın önlenmesidir; kuru altlıkta oositler sporlanamaz. İçme suyu ve yem kaplarının dışkıyla kirlenmesini önlemek, düzenli temizlik ve dezenfeksiyon önemlidir. Riskli işletmelerde koruyucu amaçlı aşı veya yem katkı stratejileri için veteriner hekime danışılmalıdır.
Tanı konulduktan sonra koksidiyoza karşı etkili ilaçlar yem veya su yoluyla uygulanabilir; ancak ilaç seçimi, dozu ve süresi mutlaka veteriner hekim tarafından belirlenmelidir. Tedaviye ek olarak hasta hayvanların desteklenmesi, altlığın yenilenmesi ve kümes hijyeninin artırılması iyileşmeye yardımcı olur. Bilinçsiz ilaç kullanımı direnç geliştirebileceğinden veteriner hekime başvurulması esastır.
En dikkat çekici belirti kanlı veya mukuslu ishaldir. Buna tüylerin kabarması, halsizlik, solgunluk ve gelişme geriliği eşlik eder.
Enfekte hayvanların dışkısıyla saçılan parazit yumurtaları (oositler) altlıkta sporlanır ve başka hayvanların ağız yoluyla almasıyla bulaşır. Nemli ve kalabalık kümesler bulaşmayı kolaylaştırır.
Parazit yumurtaları bulaşıcı hale gelmek için neme ihtiyaç duyar; kuru altlıkta sporlanamadan ölürler. Bu nedenle altlığı kuru tutmak en etkili korunma önlemlerinden biridir.
Hayır, ilaç seçimi ve süresi yanlış yapıldığında direnç gelişebilir ve tedavi başarısız olur. İlaç ve doz kararı mutlaka veteriner hekim tarafından verilmelidir.
Kaynak: VetRehberi.
Harman üzerinde hayvancılık ilanlarını inceleyebilir ya da kendi hayvanınızı ücretsiz ilana çıkarabilirsiniz.
Hayvancılık İlanları Ücretsiz İlan VerZorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni
