Menü
Kanatlı gribi (avian influenza, tavuk vebası, kuş gribi), A tipi influenza virüslerinin neden olduğu, evcil ve yabani kanatlılarda solunum ve sindirim sistemi belirtileriyle seyreden çok bulaşıcı bir hastalıktır. Yüksek patojeniteli suşlar sürüde çok yüksek ölüm oranlarına yol açabilir ve hayvanlar belirti göstermeden ani ölebilir. Zoonoz karakteri nedeniyle bazı suşları insan sağlığı için de risk oluşturur; ihbarı zorunludur.
Tavuk, hindi başta olmak üzere tüm evcil kanatlılar ile yabani ve göçmen su kuşları hastalığa duyarlıdır. Yabani göçmen kuşlar çoğunlukla taşıyıcı olup enfeksiyonun evcil sürülere taşınmasında ana kaynaktır. Hastalık bazı memeli türlerini de etkileyebilir.
Yüksek patojeniteli formda ani ve toplu ölümler, ciddi durgunluk, yem ve su tüketiminde düşüş görülür. Solunum güçlüğü, ibik ve sakalda morarma ile şişlik, baş ve boyun bölgesinde ödem, yeşilimsi ishal ve yumurta veriminde ani düşüş tipiktir. Sinirsel belirtiler ve kanamalar da görülebilir; hayvanlar belirtilerin başladığı gün ölebilir.
Virüs hasta hayvanların dışkısı, solunum ve göz salgılarıyla saçılır; bulaşık yem, su, altlık, ekipman ve araçlarla yayılır. Yabani göçmen kuşlarla doğrudan ya da dolaylı temas en önemli salgın kaynağıdır. İnsana bulaşma ise enfekte kanatlılarla yakın temas, salgı ve dışkıya maruz kalma yoluyla gerçekleşebilir.
Korunmanın esası sıkı biyogüvenliktir; kümeslerin yabani kuşlardan izolasyonu, giriş çıkış kontrolü, dezenfeksiyon ve ziyaretçi kısıtlaması şarttır. Açık alanda beslenen kanatlıların göçmen kuşlarla temasının engellenmesi önemlidir. Aşı kullanımı resmi otoritenin iznine ve stratejisine bağlı olduğundan uygulamalar için veteriner hekim ve tarım müdürlüğü ile hareket edilmelidir.
Hastalığın etkene yönelik tedavisi yoktur ve ihbarı zorunludur; hasta hayvanlara müdahale önerilmez. Şüphe durumunda derhal il veya ilçe tarım ve orman müdürlüğüne bildirim yapılmalı, veteriner hekime başvurulmalıdır. İzolasyon, itlaf ve karantina gibi tüm işlemler resmi otorite tarafından yürütülür; hasta hayvanlarla temasta koruyucu ekipman kullanılmalıdır.
Evet, kanatlı gribi zoonoz bir hastalıktır ve bazı suşları enfekte kanatlılarla yakın temas yoluyla insana bulaşabilir. Bu nedenle hasta veya ölü kanatlılara çıplak elle dokunulmamalı, temas halinde koruyucu önlem alınmalı ve sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır.
Kuş gribi ihbarı zorunlu bir hastalık olduğundan, şüphe halinde hayvanlara müdahale etmeden derhal il veya ilçe tarım ve orman müdürlüğüne haber verilmelidir. Ölü yabani kuşlar da yetkililere bildirilmelidir.
En etkili korunma, kümesin yabani ve göçmen kuşlardan tam olarak izole edilmesi ve sıkı biyogüvenlik önlemleridir. Giriş çıkış kontrolü, dezenfeksiyon ve yeni hayvanların karantinası büyük önem taşır.
İyi pişirilmiş kanatlı eti ve yumurta tüketimi risk oluşturmaz; virüs yeterli ısıda inaktive olur. Asıl risk canlı veya ölü enfekte hayvanlarla doğrudan temastan kaynaklanır.
Kaynak: T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı.
Harman üzerinde hayvancılık ilanlarını inceleyebilir ya da kendi hayvanınızı ücretsiz ilana çıkarabilirsiniz.
Hayvancılık İlanları Ücretsiz İlan VerZorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni
