Menü
Alıç, Türkiye’nin hemen her bölgesinde doğal olarak bulunan, dikenli dallı ve dayanıklı bir meyve türüdür. Ege ile Akdeniz’in iç kesimlerinden Marmara, Karadeniz, İç Anadolu, Doğu Anadolu ve Güneydoğu Anadolu’ya kadar farklı yükseltilerde rastlanır. Çok sayıda türü bulunduğu için meyve rengi sarımsı tonlardan turuncuya, kırmızıya, koyu bordoya ve siyaha yakına kadar değişebilir. Hasat dönemi, hem bu tür farkına hem de bulunduğu yerin rakım ve iklimine bağlıdır. Meyve kademeli olgunlaştığından aynı ağaç üzerinde birkaç toplama gerekebilir. Doğadan toplama yaygın olmakla birlikte, iri meyveli alıçların bahçelerde yetiştirilmesi de görülür. Doğru zamanda toplanan meyve taze tüketim, kurutma, pekmez, marmelat, reçel ve bitki çayı için daha uygun olur. Erken alınan meyve sert ve buruk kalabilir; aşırı bekleyen meyve ise dökülür, kuş zararı görür veya ezilir. Dikenli dallar ve hassas olgun meyveler, toplama tekniğini önemli hale getirir. Bu sayfada bölgelere göre hasat zamanını, renk ve yumuşaklığa dayalı olgunluk kontrolünü, güvenli elle toplama yöntemini ve ayıklama ile kurutma gibi hasat sonrası işlemleri öğrenirsiniz.
Alıçta hasat çoğunlukla eylül ile kasım arasında yapılır; ancak yerel tür, yükseklik ve mevsimin gidişi bu aralığı değiştirebilir. Ege ve Akdeniz’in iç kesimlerindeki daha sıcak, alçak alanlarda erkenci meyveler ağustos sonunda olgunlaşmaya başlayabilir ve eylül içinde toplanabilir. Marmara ile İç Anadolu’nun orta rakımlı yörelerinde eylül sonu ve ekim öne çıkar. Karadeniz’in iç ve yüksek kesimlerinde, Doğu Anadolu ile İç Anadolu’nun yüksek alanlarında serinlik nedeniyle hasat ekim ve kasıma uzar. Güneydoğu Anadolu’nun serin yükseltilerinde de sonbahar takibi gerekir. Takvimden çok meyvenin türe özgü rengini tam alması önemlidir. Kabuk sarı, turuncu, kırmızı veya koyu bordo rengini belirgin biçimde göstermeli; et kısmı hafif yumuşamış, una benzer dokusu ve mayhoş tadı oluşmuş olmalıdır. Olgun meyve sapından aşırı zorlamadan ayrılır. Sert, yeşilimsi ve buruk meyveler erken toplanmıştır. Buna karşılık çok yumuşamış, buruşmuş veya yere düşmüş meyveler taze değerlendirme için uygun değildir. Aynı dal üzerinde renk farkı varsa yalnız hazır meyveler alınır ve birkaç gün sonra ikinci geçiş yapılır. Yağışsız gün seçmek, meyvenin kuru kalmasını kolaylaştırır.
Alıç çoğunlukla elle hasat edilir. Başlamadan önce kalın eldiven, uzun kollu kıyafet ve gözleri dallardan koruyacak uygun koruyucu kullanılır; dikenli dalların arasına kontrolsüz uzanmak yerine dal nazikçe sabitlenir. Kuru havada, sabah çiyi kalktıktan sonra çalışmak meyvenin daha temiz taşınmasını sağlar. Taze tüketilecek meyveler tek tek veya küçük salkımlar halinde sapına yakın yerden alınır, sıkıştırılmadan sığ kasalara konur. Dalların hafifçe silkelenmesi, altına temiz örtü serilerek yalnız iyi olgunlaşmış meyvelerde uygulanabilir; bu yöntem ezilmeye elverişli meyvelerde dikkat gerektirir. Dal kırmak veya olgunlaşmamış salkımları zorla çekmek sonraki sezonun sürgünlerine zarar verebilir. Toplama sırasında yaprak, dal parçası, ezik, çürük ve böcek zararı görülen meyveler ayrı tutulur. Taze kullanılacak ürün mümkün olduğunca çabuk serin gölgeye alınır. Kurutulacak alıç, seçildikten sonra yıkanmışsa yüzey suyu tamamen süzdürülür ve temiz, gölgeli, hava dolaşımı olan yerde ince tabaka halinde yayılır; zaman zaman çevrilir. Meyveler kuru ve havadar kaplarda saklanır. Nemli, kapalı yığınlar küflenmeye yol açabileceğinden ürün sık sık kontrol edilir; bozulma görülen taneler hemen ayrılır.
Alıç Türkiye genelinde çoğunlukla Eylül ile Kasım ayları arasında hasat edilir. Erkenci türlerde ve sıcak bölgelerde Ağustos sonunda başlayabilir; yüksek ve serin bölgelerde ise Kasım'a kadar uzayabilir.
Meyve kabuğu türe özgü rengini (sarı, turuncu, kırmızı veya koyu bordo) tam aldığında, et kısmı hafifçe yumuşadığında ve meyve saptan kolayca ayrıldığında olgunluğa ulaşmış demektir. Sert ve çok buruk meyveler henüz erken sayılır.
Alıç genellikle elle toplanır. Dalların keskin dikenli olması nedeniyle kalın eldiven ve koruyucu kıyafet kullanılması gerekir. Bazı yerlerde dalların silkelenmesiyle de toplama yapılır, ancak bu yöntem meyveyi ezebilir.
Taze alıç serin ve havadar ortamda kısa süre tutulabilir. Uzun süreli saklama için meyveler ayıklanıp gölgede ince tabaka halinde serilerek kurutulur. Ezik ve çürük taneler ayrılmazsa diğer meyveleri de bozar ve küflenmeye yol açar.
Alıcın çok sayıda türü olduğundan hasat zamanı türe ve yetiştiği yere göre değişir. Doğadan toplanan yabani alıç türlerinde olgunlaşma çoğunlukla sonbahara denk gelir; iri meyveli kültür türlerinde ise erkenci veya geççi çeşitlere göre zamanlama öne ya da geriye kayabilir.
Kaynak: Atatürk Bahçe Kültürleri Merkez Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü (Tarım ve Orman Bakanlığı TAGEM). Hasat dönemleri çeşit, bölge ve yıllık iklim koşullarına göre değişebilir.
Hasat dönemi yaklaşırken Harman üzerinde güncel alıç ilanlarını inceleyin ya da kendi ürününüzü ücretsiz ilan verin.
Satılık Alıç İlanları Alıç Üreticileri Ücretsiz İlan Ver Alıç Nasıl Saklanır Alıç Yetiştiriciliği Tüm Alıç BilgileriZorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni
