Menü
Yumurta tavuğu kümesi, yumurta verimi için yetiştirilen tavukların barındırıldığı, iklim koşullarından koruyan kapalı ya da yarı açık tarımsal barınaktır. İçinde yuvalık, folluk, yemlik, suluk, tünek ve altlık alanları bulunur. Sürünün sağlığını, yumurta verimini ve refahını sürdürmek üzere sıcaklık, nem, havalandırma ve aydınlatmanın denetlenebildiği bir yapı olarak tasarlanır.
Kümes tasarımında amaç, iç ortamda sıcaklık, nem ve hava kalitesini tavukların ihtiyaç aralığında tutmaktır. Havalandırma en kritik başlıktır; yaz aylarında iç ısıyı ve nemi düşürmek, kış aylarında ise amonyak ile karbondioksit birikimini önleyip taze havayı sağlamak için doğal (pencere, baca, hava girişleri) ya da fanlı mekanik sistemler kullanılır. Kaynaklara göre havalandırma gereksinimi mevsime ve hayvan sayısına göre önemli ölçüde değişir, bu yüzden hava giriş ve çıkışları ayarlanabilir olmalıdır. Aydınlatma, yumurtlamayı uyaran hormonal düzeni desteklediği için önemlidir; genel uygulamada uzun ve dengeli bir günlük ışık programı verilir, doğal ışığı tamamlayacak yapay aydınlatma planlanır. Zemin, kolay temizlenen, nem tutmayan, altlık malzemesinin serilebildiği sağlam bir taban olmalı; taban suyunun yüksek olmadığı, drenajı iyi bir yapı tercih edilmelidir. İç düzende yuvalık ve follukların loş, sakin bölgelere; yemlik ve sulukların ise hayvanların rahat ulaşacağı şekilde yerleştirilmesi, gezinme ve altlık alanının bırakılması önerilir.
Bu yapı, yumurta üretimi amacıyla yetiştirilen yumurtacı tavukların barındırılması için kullanılır. Ana ürün sofralık ve kuluçkalık yumurtadır. Serbest gezinmeli, derin altlıklı ya da farklı yetiştirme sistemleriyle işletilebilir; küçük aile işletmelerinden ticari yumurta çiftliklerine kadar farklı ölçeklerde kurulabilir.
Yer seçiminde taban suyu yüksek olmayan, çakıllı kumlu ve drenajı iyi araziler tercih edilir; sert ve soğuk rüzgarlardan korunaklı, genellikle doğu ya da güneydoğuya yönlendirilmiş bir konum uygundur. Kümesin ölçüleri sürü büyüklüğüne, seçilen yetiştirme sistemine ve hayvan başına düşen alan ilkesine göre belirlenir; aşırı yoğunluk hem verimi hem hayvan sağlığını bozacağından barınak kapasiteye göre boyutlandırılmalıdır. Kaynaklara göre hayvan başına alan, yuvalık, tünek ve gezinme payları planlanırken hayvan refahı gözetilmelidir. İklime uygun yalıtım, çatı eğimi ve yağıştan koruma çözülmeli; kesin metrekare değerleri projeye ve iklim bölgesine göre bir ziraat mühendisi ya da tarımsal yapılar uzmanınca hesaplanmalıdır. Kurulum öncesi Tarım ve Orman Bakanlığı ile ilgili il/ilçe müdürlüklerinden işletme ve yapı izinleri, çevre ve biyogüvenlik gereklilikleri araştırılmalıdır.
Not: Yapı projesi, ölçü ve kapasite; hayvan sayısına, arazi ve iklime göre değişir. Uygulama öncesi ziraat mühendisi ve yetkili teknik kişilere danışın; imar ve izin şartlarını il tarım müdürlüğünden teyit edin.
İyi tasarlanmış bir yumurta tavuğu kümesi, kontrollü iç ortam sayesinde yıl boyu düzenli yumurta verimi, hastalık riskinin azalması ve iş gücünde kolaylık sağlar; kapalı yapı yırtıcı ve hava koşullarına karşı korur. Buna karşılık yatırım ve işletme maliyeti büyüklüğe, kullanılan malzemeye, havalandırma ve aydınlatma donanımına göre değişir; yetersiz havalandırma amonyak birikimine, yüksek yoğunluk stres ve verim kaybına yol açabilir. Biyogüvenlik, düzenli temizlik ve altlık yönetimi ihmal edilirse sağlık sorunları hızla yayılabileceğinden sürekli bakım gerektirir.
Havalandırma, iç ortamdaki fazla ısıyı, nemi ve özellikle altlıktan çıkan amonyak ile karbondioksiti dışarı atarak tavukların solunum sağlığını ve yumurta verimini korur. Yetersiz havalandırmada gaz birikimi stres, hastalık ve verim düşüşüne yol açar; bu nedenle hava giriş çıkışları mevsime göre ayarlanabilir olmalıdır.
Taban suyunun yüksek olmadığı, drenajı iyi, çakıllı ve kumlu araziler tercih edilmeli; sert ve soğuk rüzgarlardan korunaklı bir konum seçilmelidir. Genel uygulamada güneşten yararlanmak için kümesin doğu ya da güneydoğuya yönlendirilmesi uygun görülür.
Işık, yumurtlamayı uyaran hormonal düzeni desteklediği için düzenli bir aydınlatma programı gerekir. Doğal ışığın yetmediği durumlarda yapay aydınlatmayla tavuklara uzun ve dengeli bir günlük ışık süresi sağlanır; ışık şiddeti ve süresinin ani değiştirilmemesi önerilir.
Temel olarak yemlik, suluk, tünek, yuvalık ve folluklar ile altlık serili gezinme alanı bulunmalıdır. Follukların loş ve sakin bir bölgede, yemlik ve sulukların hayvanların kolay ulaşacağı yerde konumlandırılması, mümkünse kum banyosu alanı bırakılması hayvan refahını artırır.
Ticari ölçekli üretimde işletme kaydı, yapı ruhsatı, çevre ve biyogüvenlik gereklilikleri söz konusu olabilir. Kurulum öncesi Tarım ve Orman Bakanlığının ilgili il ve ilçe müdürlükleriyle görüşerek güncel izin ve destek koşullarının öğrenilmesi doğru olur.
Kaynak: T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı HAYGEM - Yumurta Tavukçuluğu.
Harman üzerinde hayvancılık, ekipman ve arazi ilanlarını inceleyebilir ya da kendi ürününüzü ücretsiz ilan verebilirsiniz.
Hayvancılık İlanları Ücretsiz İlan VerZorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni
