Menü
Damla sulama, suyun basınçlı borular ve damlatıcılar aracılığıyla doğrudan bitkinin kök bölgesine, düşük debiyle ve damlalar halinde verildiği basınçlı bir sulama yöntemidir. Toprağın tamamı değil, yalnızca bitkinin ihtiyaç duyduğu kök çevresi ıslatılır. Bu sayede su, kontrollü ve dengeli biçimde bitkiye ulaştırılır. Yöntem, açık arazide, serada ve bahçe tarımında yaygın olarak kullanılır.
Su, kaynaktan (kuyu, gölet, depo veya şebeke) alınıp bir pompa yardımıyla sisteme basınçlı olarak verilir. Kontrol biriminde kum, disk veya elek tipi filtrelerden geçirilerek içindeki katı parçacıklardan arındırılır; gerektiğinde gübreleme tankı üzerinden suya çözünür gübre katılır. Filtrelenen su ana borudan yan (lateral) borulara, oradan da belirli aralıklarla yerleştirilmiş damlatıcılara ulaşır. Damlatıcılar suyu düşük debiyle damla damla toprağa bırakır ve kök bölgesinde nemli bir alan oluşturur. Basınç düzenleyici ve zaman ayarlı vanalar sayesinde her sıraya dengeli miktarda su verilebilir.
Sıra arası belirgin olan sebze, meyve bahçeleri, bağ, seracılık ve özellikle örtü altı yetiştiricilik için çok uygundur; domates, biber, karpuz, çilek gibi sıra bitkileri ile narenciye ve meyve ağaçlarında verimli sonuç verir. Su kaynağının kısıtlı olduğu, suyun pahalı ya da tuzluluk riski taşıdığı bölgelerde öne çıkar. Eğimli ve engebeli arazilerde, yüzey sulamanın zor olduğu yerlerde de uygulanabilir. Kurak ve yarı kurak iklimlerde, buharlaşmanın yüksek olduğu sıcak bölgelerde avantajlıdır. Suyun içinde çok fazla askıda katı madde veya yüksek demir bulunması durumunda ileri filtreleme gerektirir.
Damla sulama, suyu doğrudan kök bölgesine verdiği için yüzey ve yağmurlama sulamaya kıyasla su kullanımında belirgin bir tasarruf sağlar. Toprak yüzeyinin tamamı ıslatılmadığından buharlaşma ve derine sızma ile oluşan kayıplar azalır, suyun bitki tarafından kullanılabilen kısmı artar. Kaynaklara göre yöntem, geleneksel sulamaya göre önemli oranda su tasarrufu sunar; tasarrufun kesin düzeyi ürüne, toprak yapısına, iklime ve sistemin doğru işletilmesine göre değişir. Su ile birlikte gübre verildiğinde besin maddeleri de daha verimli kullanılır ve kayıplar düşer.
Kurulumda su kaynağı, arazi eğimi, toprak yapısı ve ekilecek ürüne göre boru çapı, damlatıcı aralığı ve debisi doğru seçilmelidir; sistemin basınç ihtiyacına uygun pompa ve mutlaka filtre ünitesi konulmalıdır. Lateral borular sıra yönünde döşenir ve damlatıcılar bitki köklerine denk getirilir. Bakımda en kritik konu tıkanmadır; filtreler düzenli temizlenmeli, sistem belirli aralıklarla yüksek debiyle yıkanarak boru içindeki tortu boşaltılmalıdır. Sert ve kireçli sularda kireç birikimini, gübreli sularda ise yosun ve tortu oluşumunu önlemek için asit ya da klor esaslı temizleme uygulanabilir. Sezon sonunda sistemin suyu boşaltılmalı, don riski olan bölgelerde borular korunmalıdır. Damlatıcılar periyodik olarak kontrol edilip debisi düşen ya da tıkanan parçalar değiştirilmelidir.
Not: Sistem seçimi ve kurulum; arazi, su kaynağı ve ürün deseninize göre değişir. Kesin proje için tarım danışmanı veya yetkili firmalara başvurun.
En önemli artıları su ve gübreden tasarruf, bitkiye düzenli ve dengeli su verilmesiyle verim ve kalitede artış, yaprakların ıslanmaması sayesinde mantari hastalık riskinin azalması, ıslak alan sınırlı kaldığı için yabancı ot ve çapalama ihtiyacının düşmesi ve işçilikten kazançtır; ayrıca eğimli ve engebeli arazilerde rahat uygulanabilir. Dezavantaf tarafında ise ilk kurulum maliyeti yüzey sulamaya göre yüksektir, damlatıcıların tıkanma riski nedeniyle iyi bir filtrasyon ve düzenli bakım şarttır, borular güneş, tarım aletleri ve kemirgenlerden zarar görebilir, tuzlu sularda ıslak alan kenarında tuz birikmesi olabilir ve sistem elektrik ile pompaya bağımlı olduğundan enerji gerektirir.
Su doğrudan kök bölgesine verildiği ve buharlaşma ile derine sızma kayıpları azaldığı için yüzey ve yağmurlama sulamaya göre belirgin bir tasarruf sağlanır. Tasarrufun kesin oranı ürüne, toprağa, iklime ve sistemin doğru işletilmesine bağlı olarak değişir; bu nedenle her arazi için farklı sonuç ortaya çıkabilir.
Tıkanmanın başlıca nedenleri sudaki kum ve askıda katı maddeler, kireç birikimi ile boru içinde oluşan yosun ve tortudur. Önlemek için kaynağa uygun filtre kullanılmalı, filtreler düzenli temizlenmeli, sistem belirli aralıklarla yıkanmalı ve gerektiğinde asit ya da klor esaslı temizleme yapılmalıdır.
Evet. Suda çözünen gübreler bir gübreleme tankı ya da enjektör aracılığıyla sulama suyuna karıştırılarak doğrudan kök bölgesine verilebilir. Bu yönteme gübreli sulama denir ve besin maddelerinin bitki tarafından daha verimli kullanılmasını sağlar; dozaj ürüne göre ayarlanmalıdır.
Sıra arası belirgin sebzeler, bağ, meyve bahçeleri ve sera bitkileri için çok uygundur. Domates, biber, karpuz, çilek gibi sıra bitkileri ile narenciye ve meyve ağaçlarında verimli sonuç verir. Su kaynağının kısıtlı olduğu kurak bölgelerde ve eğimli arazilerde de rahatça uygulanır.
Kaliteli malzeme ve düzenli bakımla sistem uzun yıllar kullanılabilir; ömrü malzeme kalitesine, güneş ve mekanik etkilere bağlıdır. Sezon sonunda boruların içindeki su boşaltılmalı, don riski olan bölgelerde borular güneş ve dondan korunmalı, tıkanan ya da debisi düşen damlatıcılar değiştirilmelidir.
Kaynak: T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı, Alata Bahçe Kültürleri Araştırma Enstitüsü.
Harman üzerinde sulama ve tarım ekipmanı ilanlarını inceleyebilir ya da elinizdeki ekipmanı ücretsiz ilan verebilirsiniz.
Ekipman İlanları Ücretsiz İlan VerZorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni
