Bitki hastalıkları ve zararlıları

Fusarium Solgunluğu: Belirtileri ve Mücadelesi

Hastalık · Mantari Hastalık

Fusarium Solgunluğu nedir?

Fusarium solgunluğu, toprak kökenli Fusarium oxysporum fungusunun özelleşmiş formlarının neden olduğu bir iletim demeti (vasküler) hastalığıdır. Etmen kökten girerek ksilem dokusunda ilerler ve bitkinin su ile besin taşımasını engeller. Bunun sonucunda solgunluk, sararma ve zamanla bitki ölümü görülür.

Etkilediği ürünler

Domates hıyar

kavun

karpuz

fasulye

biber

patlıcan muz birçok sebze ve süs bitkisi

Belirtiler

Domateste belirtiler genellikle alt yaşlı yaprakların sararmasıyla başlar, sararma yukarı doğru ilerler ve tarlada dal dal sararan bir görünüm oluşturur.
Gövde boyuna veya enine kesildiğinde iletim demetlerinin karakteristik kızıl-kahverengiye döndüğü görülür.
Bitki gündüz sıcağında solar, geceleri kısmen toparlanabilir, ancak zamanla kalıcı solgunluk ve ölüm görülür.
Genellikle bitkinin bir yanında tek taraflı gelişim geriliği dikkat çeker.

Neden olur?

Sıcak toprak koşulları (yaklaşık 25-28 derece ve üzeri) ve ılık iklim hastalığı hızlandırır. Etmen toprakta uzun yıllar canlı kalabilen dayanıklı yapılar oluşturur, bu nedenle bulaşık topraklarda kalıcıdır. Aşırı ve düzensiz sulama, kötü drenaj, kök yaralanmaları, düşük toprak pH'ı ve fazla azotlu gübreleme hastalık gelişimini artırır. Bulaşık fide, toprak ve sulama suyu ile yayılır.

Entegre mücadele

Fusarium toprak kökenli ve kalıcı olduğu için mücadelede kültürel önlemler ön plandadır: dayanıklı çeşit ve sağlıklı, hastalıksız fide kullanımı, uzun süreli münavebe, hastalıklı bitki artıklarının imhası, iyi drenaj ve dengeli sulama ile kök yaralanmalarının önlenmesi. Sıcak bölgelerde toprak solarizasyonu etmen yoğunluğunu azaltmada yardımcı olabilir. Biyolojik mücadelede bazı yararlı mikroorganizmalar (antagonist mantar ve bakteriler) koruyucu amaçla değerlendirilebilir. Toprak dezenfeksiyonu ve ruhsatlı preparatların uygulanması gerektiğinde, uygun ürün ve yöntem için il/ilçe tarım müdürlüğüne veya reçete için ziraat mühendisine danışılmalıdır.

Sıkça sorulan sorular

Fusarium solgunluğu nasıl ayırt edilir?

Gövde kesildiğinde iletim demetlerinde görülen kızıl-kahverengi renklenme tipik belirtidir. Ayrıca sararma genellikle alt yapraklardan başlar ve sıklıkla bitkinin bir yanında yoğunlaşır.

Fusarium topraktan bulaşır mı?

Evet, etmen toprak kökenlidir ve toprakta uzun yıllar canlı kalabilir. Bulaşık toprak, fide ve sulama suyuyla yayılır.

Fusarium solgunluğunun ilacı var mı?

Hastalık bitkinin damar sistemine yerleştiği için kimyasal tedavi sınırlı etkilidir; esas olan dayanıklı çeşit, sağlıklı fide, münavebe ve toprak hijyeni gibi önlemlerdir.

Fusarium hangi sıcaklıkta artar?

Sıcak toprak koşullarında ve ılık iklimde hastalık daha hızlı ilerler. Bu yüzden yaz aylarında ve sıcak seralarda daha belirgin görülür.

Korunma

En etkili yol dayanıklı/tolerant çeşitlerin ve sertifikalı sağlıklı fidenin kullanılmasıdır.
Bulaşık alanlarda konukçu olmayan bitkilerle uzun münavebe yapılmalı, alet ekipman ve fidelik kapları temizlenip dezenfekte edilmelidir.
Drenajı iyi topraklar seçilmeli, aşırı sulama ve aşırı azottan kaçınılmalı, hastalıklı bitkiler kök ve toprağıyla birlikte uzaklaştırılıp imha edilmelidir.

Mücadele için ilçe tarım müdürlüğüne ya da ziraat mühendisine danış. Bu içerik doz ve reçete bilgisi içermez.

Kaynak: T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı / TAGEM Sebze Hastalıkları Teknik Talimatları.

Diğer hastalık ve zararlılar

Antraknoz Kurşuni Küf (Botrytis) Septoria Yaprak Lekesi Külleme Mildiyö Elma Karalekesi

Bitki koruma ürünü ya da tarım girdisi mi arıyorsunuz?

Harman üzerinde tarım girdisi ilanlarını inceleyebilir ya da kendi ürününüzü ücretsiz ilana çıkarabilirsiniz.

Girdi İlanları Ücretsiz İlan Ver