Menü
Fusarium solgunluğu, toprak kökenli Fusarium oxysporum fungusunun özelleşmiş formlarının neden olduğu bir iletim demeti (vasküler) hastalığıdır. Etmen kökten girerek ksilem dokusunda ilerler ve bitkinin su ile besin taşımasını engeller. Bunun sonucunda solgunluk, sararma ve zamanla bitki ölümü görülür.
Domates, hıyar, kavun, karpuz, fasulye, biber, patlıcan, muz, birçok sebze ve süs bitkisi
Domateste belirtiler genellikle alt yaşlı yaprakların sararmasıyla başlar, sararma yukarı doğru ilerler ve tarlada dal dal sararan bir görünüm oluşturur. Gövde boyuna veya enine kesildiğinde iletim demetlerinin karakteristik kızıl-kahverengiye döndüğü görülür. Bitki gündüz sıcağında solar, geceleri kısmen toparlanabilir, ancak zamanla kalıcı solgunluk ve ölüm görülür. Genellikle bitkinin bir yanında tek taraflı gelişim geriliği dikkat çeker.
Sıcak toprak koşulları (yaklaşık 25-28 derece ve üzeri) ve ılık iklim hastalığı hızlandırır. Etmen toprakta uzun yıllar canlı kalabilen dayanıklı yapılar oluşturur, bu nedenle bulaşık topraklarda kalıcıdır. Aşırı ve düzensiz sulama, kötü drenaj, kök yaralanmaları, düşük toprak pH'ı ve fazla azotlu gübreleme hastalık gelişimini artırır. Bulaşık fide, toprak ve sulama suyu ile yayılır.
Fusarium toprak kökenli ve kalıcı olduğu için mücadelede kültürel önlemler ön plandadır: dayanıklı çeşit ve sağlıklı, hastalıksız fide kullanımı, uzun süreli münavebe, hastalıklı bitki artıklarının imhası, iyi drenaj ve dengeli sulama ile kök yaralanmalarının önlenmesi. Sıcak bölgelerde toprak solarizasyonu etmen yoğunluğunu azaltmada yardımcı olabilir. Biyolojik mücadelede bazı yararlı mikroorganizmalar (antagonist mantar ve bakteriler) koruyucu amaçla değerlendirilebilir. Toprak dezenfeksiyonu ve ruhsatlı preparatların uygulanması gerektiğinde, uygun ürün ve yöntem için il/ilçe tarım müdürlüğüne veya reçete için ziraat mühendisine danışılmalıdır.
En etkili yol dayanıklı/tolerant çeşitlerin ve sertifikalı sağlıklı fidenin kullanılmasıdır. Bulaşık alanlarda konukçu olmayan bitkilerle uzun münavebe yapılmalı, alet ekipman ve fidelik kapları temizlenip dezenfekte edilmelidir. Drenajı iyi topraklar seçilmeli, aşırı sulama ve aşırı azottan kaçınılmalı, hastalıklı bitkiler kök ve toprağıyla birlikte uzaklaştırılıp imha edilmelidir.
Gövde kesildiğinde iletim demetlerinde görülen kızıl-kahverengi renklenme tipik belirtidir. Ayrıca sararma genellikle alt yapraklardan başlar ve sıklıkla bitkinin bir yanında yoğunlaşır.
Evet, etmen toprak kökenlidir ve toprakta uzun yıllar canlı kalabilir. Bulaşık toprak, fide ve sulama suyuyla yayılır.
Hastalık bitkinin damar sistemine yerleştiği için kimyasal tedavi sınırlı etkilidir; esas olan dayanıklı çeşit, sağlıklı fide, münavebe ve toprak hijyeni gibi önlemlerdir.
Sıcak toprak koşullarında ve ılık iklimde hastalık daha hızlı ilerler. Bu yüzden yaz aylarında ve sıcak seralarda daha belirgin görülür.
Kaynak: T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı / TAGEM Sebze Hastalıkları Teknik Talimatları.
Harman üzerinde tarım girdisi ilanlarını inceleyebilir ya da kendi ürününüzü ücretsiz ilana çıkarabilirsiniz.
Girdi İlanları Ücretsiz İlan VerZorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni